પરમેશ્વર શ્રી મહાદેવની દિવ્ય રચનામાં દરેક અક્ષર તેમનાં અંગરૂપે પ્રગટે છે. 'ઋ' તેમના જમણા ગાલમાં વસે છે, અને 'ૠ' ડાબા ગાલમાં. 'ઌ' અને 'ૡ' એમ બંને તેમના નાસિકામાં સ્થાન પામે છે. ભગવાનના ઉપરના ઓઠે 'એ' છે અને નીચેના ઓઠે 'ઐ' છે; તેમના દાંતની બે પંક્તિઓ 'ઓ' અને 'ઔ' છે. 'અં' એ દેવાધિદેવના તાળુમાં પ્રકાશે છે. 'ક'થી શરૂ થતા પાંચ અક્ષર તેમના પાંચ જમણા હાથ છે અને 'ચ'થી શરૂ થતા પાંચ અક્ષર તેમના પાંચ ડાબા હાથ છે. એ જ રીતે, 'ટ' અને 'ત'થી શરૂ થતા પાંચ-પાંચ અક્ષરો તેમના પગ છે. 'પ' તેમના પેટમાં છે, 'ફ' બાજુમાં, 'બ' ડાબી બાજુમાં અને 'ભ' ખભામાં છે. મહાયોગી, મહાદેવ શંભુનું હૃદય 'મ' અક્ષર છે. 'ય'થી 'સ' સુધીના અક્ષરો ભગવાનના સાત ધાતુઓ છે. 'હ' એ તેમની આત્મરૂપતા છે અને 'ક્ષ' તેમનો ક્રોધ દર્શાવે છે. વિષ્ણુજી એ મહાન મહેશ્વર અને ઉમા સાથેના રૂપને નમન કરી, ઓમથી ઉત્પન્ન થયેલા મંત્રને જોયો, જેમાં પાંચ કલાઓ હતી. એ મંત્ર શુદ્ધ સ્ફટિક જેવો તેજસ્વી હતો, સુંદર બત્રીસ અક્ષરોથી રચાયેલો, જ્ઞાનનું મૂળ અને સર્વધર્મ સિદ્ધિ આપે એવો. ત્યારબાદ, ગાયત્રીથી ઉત્પન્ન થયેલો, લીલા રંગનો, ચોવીસ અક્ષર અને ચાર કલાઓ ધરાવતો, સર્વેને વશમાં કરાવતો મંત્ર વિષ્ણુએ જોયો. પછી વિષ્ણુએ અઠ્ઠાવીસ કલાઓ ધરાવતો, કાળો અને ત્રીસત્રીસ શુભ અક્ષરોથી રચાયેલો, મહાન તંત્રશક્તિ ધરાવતો અથર્વણ મંત્ર જોયો. યજુર્વેદથી જોડાયેલો, પાંત્રીસ શુભ અક્ષર, આઠ કલાઓ, શુદ્ધ સફેદ અને શાંતિપ્રદ મંત્ર પણ વિષ્ણુએ દર્શ્યો. ત્યારબાદ, તે十三 કલાઓ ધરાવતો, લાલ રંગનો, બાલા અને અન્ય દેવીઓ સાથે, સਾਮવેદથી ઉત્પન્ન થયેલો, જગતનો પ્રથમ અને વૃદ્ધિ-વિનાશનું કારણ એવા મંત્રને વિષ્ણુએ જોયો. આપણે જાણીએ છીએ કે આ મંત્રના અક્ષરોની સંખ્યા છાસઠ છે. આ રીતે પાંચેય મંત્ર પ્રાપ્ત કરીને, શ્રીહરિએ તેમની જપ કર્યો. પછી વિષ્ણુએ સમયના વિભાગરૂપ, ઋગ્વેદ, યજુર્વેદ અને સામવેદના સ્વરૂપમાં, ઇશાનમુકુટધારી ભગવાનને પ્રાચીન માનવમુખવાળા રૂપમાં જોયા. આ મહાદેવ, અઘોર હૃદયવાળા, આનંદદાયક, ડાબી બાજુ ગુપ્ત, સદા-શિવ, મહાનાગરાજથી શોભિત, સર્વત્ર મુખ અને પગ ધરાવતા, સર્વત્ર નેત્ર અને હસ્ત ધરાવતા, બ્રહ્માના સ્વામી, સર્જન-પોષણ-વિનાશના કારણ એવા શિવને વિષ્ણુએ ફરીથી વાંછિત શબ્દોથી સ્તુતિ કરી. ત્યારે વિષ્ણુએ રુદ્રને નમન કર્યું—એકાક્ષર, અક્ષર 'અ', આત્મસ્વરૂપ, અક્ષર 'ઉ', પ્રાથમિક દેવ, જ્ઞાનમય શરીરવાળા. ત્રીજા 'મ' અક્ષરને, શિવને, પરમાત્માને, સૂર્ય, અગ્નિ અને ચંદ્રના રંગવાળા, પૂજ્યને નમન કર્યું. રુદ્રરૂપ અગ્નિને, રુદ્રોના સ્વામી, શિવમંત્રને, સદ્યોજાત સર્જકને નમન કર્યું. વામ, વામદેવ, દાતા, અમર, અઘોર, અતિભયાનક, સદ્યોજાત, ત્વરિતને પણ નમન કર્યું. ઇશાન, શ્મશાનપતિ, અતિશય ત્વરિત, વેદોના આધાર, ઉર્ધ્વલિંગ, લિંગધારીને પણ નમન કર્યું. સુવર્ણલિંગ, સુવર્ણમય, જલલિંગ, જલમય, શિવ, શિવલિંગ, સર્વવ્યાપી, આકાશવ્યાપી—એવા મહાદેવને નમન. વાયુ, પવનની ગતિવાળા, સર્વવ્યાપી પવન, તેજસ્વી, પ્રકાશના સ્વામી, સર્વવ્યાપી તેજને નમન. જળને, જલસ્વરૂપને, સર્વવ્યાપી જળને, પૃથ્વી અને અંતરિક્ષને, સર્વવ્યાપી પૃથ્વીને નમન. ધ્વનિ અને સ્પર્શરૂપ, રસ અને ગંધરૂપ, સુગંધિત, ગણપતિ, ગુપ્તતમ સ્વરૂપને નમન. અનંત, નિરુરૂપ, અનંત, નિરોગ, શાશ્વત, પરમ, જલગર્ભ, યોગીને નમન. જલમધ્યસ્થિત, અમારાં વચ્ચે પ્રકાશરૂપ, રક્ષક, વિનાશક, સર્જક, સંહારક એવા ભગવાનને નમન. અચેતન, ચિંત્ય, ચેતનનાશક, નિરુરૂપ, સુંદરરૂપ, નિર્દેહ, દેહનાશકને નમન. ભસ્મલિપ્ત શરીરવાળા, સૂર્ય-ચંદ્ર-અગ્નિના કારણ, શ્વેતવર્ણ, હિમાલયમાં વિહરતા, ખૂબ શ્વેત, સુંદરમુખ, શ્વેતશિખર, શ્વેતમુખ, મહામુખ, શ્વેત-લાલવર્ણવાળા શિવને નમન. હરા, ઉત્તમ રક્ષક, ઢોલ, શતરૂપ અને નિરુરૂપ, ધ્વજધારી—તમને નમન. સંપત્તિ-દુ:ખથી મુક્ત, પિનાકધારી, જટાધારી, બંધનમુક્ત, સુતડાઈ કરનાર, બંધનનાશક—તમને નમન. ઉત્તમ યજ્ઞકર્તા, હવ્યપાત્ર, પવિત્ર, વિદ્વાન, મંગળમુખ, સુંદરાંગ, અજેય, દમકર્તા—તમને નમન. બગલા, બગલારૂપ, સર્પાલંકાર, સનક, શાશ્વત, સનંદન—તમને નમન. સનત્કુમાર, સારથી, અરણ્યવાસી, મહાત્મા, લોકદ્રષ્ટા, ત્રિધામ, સદા શુદ્ધ—તમને નમન. શંખપાલ, શંખ, રજોગુણ, અંધકાર, સરસ્વત, મેઘ, મેઘયાન—તમને નમન. શુભ વાહન, વિવાહકર્તા, વિવાદમાં વિજય આપનાર, શિવ, રુદ્ર, પ્રમુખ—પુન: પુન: નમન. ત્રિગુણાત્મા, ચતુર્વ્યૂહ સ્વરૂપ, જગતપ્રક્રિયા, જગતપ્રક્રિયાના કારણ—તમને નમન. આ રીતે વિષ્ણુએ મહાદેવની સર્વાંગી, સર્વરૂપ અને સર્વવ્યાપી મહિમાનું ધ્યાન કરીને, ભક્તિપૂર્વક પ્રણામ અને સ્તુતિ કરી.