కిరీటినే కుణ్డలినే కాలకాలాయ తే నమః
కిరీటాన్ని ధరించినవా, పాము చుట్టుకున్నవా, కాలానికి కూడా అంతం చూపే వాడవా, నీకు నమస్కారం.
క్షమ్యతాం యత్కృతం మోహాత్ త్వమేవ శరణం హి నః
మా మూర్ఖత్వంతో చేసిన తప్పులు క్షమించు; నీవే మా శరణు.
బ్రహ్మాదీనాం చ సర్వేషాం దుర్విజ్ఞేయో ఽసి శఙ్కర
శంకరా, బ్రహ్మ మొదలైన అందరికీ నీవు గ్రహించలేని వాడవు.
తత్సర్వం భగవానేన కురుతే యోగమాయయా
ఈ సమస్తాన్ని భగవంతుడు తన యోగమాయతో చేయుచున్నాడు.
ఊచుః ప్రణమ్య గిరిశం పశ్యామస్త్వాం యథా పురా
గిరీశునికి నమస్కరించి, 'మునుపట్లానే మేము నిన్ను చూడాలని కోరుతున్నాము' అని వారు అన్నారు.
స్వమేవ పరమం రూపం దర్శయామాస శఙ్కరః
శంకరుడు తన పరమ రూపాన్ని చూపించాడు.
యథా పూర్వం స్థితా విప్రాః ప్రణేముర్హృష్టమానసాః
మునుపటిలాగే, బ్రాహ్మణులు ఆనందంతో నిలబడి నమస్కరించారు.
భృగ్వఙ్గిరోవసిష్ఠాస్తు విశ్వామిత్రస్తథైవ చ
భృగు, అంగిరసు, వశిష్ఠుడు, అలాగే విశ్వామిత్రుడు.
ప్రణమ్య దేవదేవేశమిదం వచనమబ్రువన్
దేవతల దేవుడైన పరమేశ్వరుని నమస్కరించి, వారు ఇలా అన్నారు.
జ్ఞానేన వాథ యోగేన పూజయామః సదైవ హి
మనము ఎప్పుడూ జ్ఞానంతోనా, లేక యోగంతోనా పూజ చేయాలా?
కిం తత్ సేవ్యమసేవ్యం వా సర్వమేతద్ బ్రవీహి నః
ఏది సేవించాలి, ఏది సేవించకూడదు? దయచేసి ఇవన్నీ మాకు చెప్పండి.
బ్రహ్మణే కథితం పూర్వమాదావేవ మహర్షయః
ఈ విషయాన్ని మహర్షులు మొదట బ్రహ్మదేవునికి వివరించారు.
యోగేన సహితం సాంఖ్యం పురుషాణాం విముక్తిదమ్
యోగంతో కలిసిన సాంక్యము మనుషులకు విముక్తిని ఇస్తుంది.
జ్ఞానం తు కేవలం సమ్యగపవర్గఫలప్రదమ్
కాని, స్వచ్ఛమైన జ్ఞానం మాత్రమే నిజంగా ముక్తి ఫలితాన్ని ఇస్తుంది.
విహాయ సాంఖ్యం విమలమకుర్వన్త పరిశ్రమమ్
పవిత్రమైన సాంక్యాన్ని వదిలి, వారు వృథాగా శ్రమించారు.
ఆగతో ఽహమిమం దేశం జ్ఞాపయన్ మోహసంభవమ్
మోహము ఎలా కలుగుతుందో తెలియజేయడానికి నేను ఈ స్థలానికి వచ్చాను.
జ్ఞాతవ్యం హి ప్రయత్నేన శ్రోతవ్యం దృశ్యమేవ చ
దీనిని శ్రద్ధతో తెలుసుకోవాలి, వినాలి, చూడాలి కూడా.
ఆనన్దో నిర్మలో నిత్యం స్యాదేతత్ సాంఖ్యదర్శనమ్
ఈ సాంక్య దర్శనం ఎప్పుడూ ఆనందంగా, నిర్మలంగా ఉంటుంది.
ఏతత్ కైవల్యమమలం బ్రహ్మభావశ్చ వర్ణితః
ఇది మలినం లేని మోక్షం, బ్రహ్మ స్థితి కూడా వివరించబడింది.
పశ్యన్తి మాం మహాత్మానో యతయో విశ్వమీశ్వరమ్
మహాత్ములు, యతులు నన్ను విశ్వేశ్వరునిగా దర్శిస్తారు.
అహం హి వేద్యో భగవాన్ మమ మూర్తిరియం శివా
నన్ను తెలుసుకోవడమే ముఖ్యమైనది; నా ఈ రూపం శుభమయమైనది.
తేషామభ్యధికం జ్ఞానం మామకం ద్విజపుఙ్గవాః
నన్ను భక్తిగా సేవించే వారికి జ్ఞానం అత్యుత్తమంగా ఉంటుంది, ద్విజశ్రేష్ఠులారా.
యే హి మాం భస్మనిరతా ధ్యాయన్తి సతతం హృది
బస్మంతో అలంకరించి, హృదయంలో నన్ను ఎల్లప్పుడూ ధ్యానించే వారు—
నాశయామ్యచిరాత్ తేషాం ఘోరం సంసారసాగరమ్
వారికోసం భయంకరమైన సంసారసాగరాన్ని నేను త్వరగా నాశనం చేస్తాను.
బ్రహ్మచర్యరతో నగ్నో వ్రతం పాశుపతం చరేత్
బ్రహ్మచర్యంలో స్థిరంగా ఉండి, దుస్తులు లేకుండా, పాశుపత వ్రతాన్ని ఆచరించాలి.
గుహ్యాద్ గుహ్యతమం సూక్ష్మం వేదసారం విముక్తయే
విముక్తికోసం, అత్యంత రహస్యమైనది, సూక్ష్మమైనది, వేదసారం చెప్పబడింది.
వేదాభ్యాసరతో విద్వాన్ ధ్యాయేత్ పశుపతిం శివమ్
వేదాలు అభ్యసించడంలో నిమగ్నమైన పండితుడు, పశుపతి అయిన శివుని ధ్యానం చేయాలి.
భస్మచ్ఛన్నైర్హి సతతం నిష్కామైరితి విశ్రుతిః
ఎప్పుడూ భస్మంతో కప్పుకుని, కోరికలు లేకుండా ఉండేవారు అని అందరికీ తెలుసు.
బహవో ఽనేన యోగేన పూతా మద్భావమాగతాః
ఈ యోగాన్ని అనుసరించి, అనేక మంది పవిత్రులై, నా స్థితిని పొందారు.
వేదవాదవిరుద్ధాని మయైవ కథితాని తు
నేను చెప్పింది వేదోక్తులకు విరుద్ధంగా ఏమీ కాదు.