మిచ్ఛన్త్యథాలిఙ్గనమాచరన్తి
సంగమాన్ని కోరుతూ, వారు ఆలింగనం చేసుకుంటారు.
భ్రూభఙ్గమన్యే విచరన్తి తేన
ఇంకొందరు కనుబొమ్మలతో సంకేతాలు చేస్తూ తిరుగుతారు.
మాయానుభూయన్త ఇతివ సమ్యక్
వారు మాయను నిజమని అనుభవిస్తారు.
యథైకశక్త్యా సహ దేవదేవః
ఎలా దేవదేవుడు ఒకే శక్తితో ఉండునో,
తదీశవృత్తామృతమాదిదేవః
ఆ ఆదిదేవుని నడవడిలో అమృతత్వం ఉంది.
మోహయన్తం మునిశ్రేష్ఠాః కోపం సందధిరే భృశమ్
మహర్షులు, మాయలో పడినవారిని చూసి, తీవ్రమైన కోపంతో అతనిపై ఆగ్రహాన్ని చూపించారు.
శేషుశ్చ శాపైర్వివిధైర్మాయయా తస్య మోహితాః
ఆయన మాయకు మోసపోయి, వారు వేర్వేరు శాపాలు ఇచ్చారు.
యథాదిత్యప్రకాశేన తారకా నభసి స్థితాః
ఎలా సూర్యుని వెలుతురులో నక్షత్రాలు ఆకాశంలో ఉంటాయో,
కో భవానితి దేవేశం పృచ్ఛన్తి స్మ విమోహితాః
మాయలో పడిన వారు, దేవతాధిపతిని 'మీరు ఎవరు?' అని అడిగారు.
ఇదానీం భార్యయా దేశే భవద్భిరిహ సువ్రతాః
ఇప్పుడు మీ భార్యతో కలిసి, మీరు ఈ స్థలంలో ఉండాలి, ఓ సద్గుణులారా.
ఊచుర్గృహీత్వా వసనం త్యక్త్వా భార్యాం తపశ్చర
వారు, 'వస్త్రాన్ని ధరించు, భార్యను వదిలిపెట్టు, తపస్సు చేయు' అని అన్నారు.
సంప్రేక్ష్య జగతో యోనిం పార్శ్వస్థం చ జనార్దనమ్
లోకానికి మూలాన్ని, పక్కన జనార్దనుని చూసి,
త్యక్తవ్యా మమ భార్యేతి ధర్మజ్ఞైః శాన్తమానసైః
'నా భార్యను వదిలిపెట్టాలి' అని ధర్మాన్ని తెలిసిన, శాంతమైన మనస్సు గలవారు అంటారు.
అస్మాభిరేషా సుభగా తాదృశీ త్యాగమర్హతి
'మనలో ఈ సుభగురాలు వదిలిపెట్టదగ్గవారే' అని అన్నారు.
నాహమేనామపి తథా విముఞ్చామి కదాచన
నేను ఆమెను ఎప్పుడూ అలా వదిలిపెట్టను.
ఉక్తం హ్యసత్యం భవతా గమ్యతాం క్షిప్రమేవ హి
'మీరు చెప్పింది నిజం కాదు; వెంటనే వెళ్లిపోండి!' అని అన్నారు.
భవతాం ప్రతిభాత్యేషేత్యుక్త్వాసౌ విచచార హ
'మీకు అలా అనిపిస్తోంది' అని చెప్పి, అతను అక్కడి నుండి వెళ్లిపోయాడు.
వసిష్ఠస్యాశ్రమం పుణ్యం భిక్షార్థో పరమేశ్వరః
పరమేశ్వరుడు భిక్ష కోసం వసిష్ఠుని పవిత్ర ఆశ్రమానికి వెళ్లాడు.
వసిష్ఠస్య ప్రియా భార్యా ప్రత్యుద్గమ్య ననామ నమ్
వశిష్ఠుని ప్రియమైన భార్య ముందుకు వచ్చి, వినయంగా నమస్కరించింది.
సంధయామాస భైషజ్యైర్విష్ణా వదనా సతీ
ఆ సతీ, విష్ణా ముఖానికి ఔషధాలు అప్లికించింది.
ఉవాచ తాం మహాదేవః సిద్ధానాం ప్రవరో ఽస్మ్యహమ్
మహాదేవుడు ఆమెతో ఇలా అన్నాడు: 'సిద్ధులందరిలో నేను ప్రధానుడు.'
ఏషైవ దేవతా మహ్యం ధారయామి సదైవ తత్
'ఈ దేవత నాకు సొంతం; నేను ఎప్పుడూ ఆమెను కాపాడుతాను.'
తాడయాఞ్చక్రిరే దణ్డైర్లోష్టిభిర్ముష్టిభిద్విజాః
ద్విజులు దండాలతో, మట్టిగడ్డలతో, ముష్టులతో కొట్టారు.
ప్రోచురేతద్ భవాంల్లిఙ్గముత్పాటయతు దుర్మతే
'ఈ దుష్టుడు భవానీ లింగాన్ని పీకి తీయాలి.'
యుష్మాకం మామకే లిఙ్గే యది ద్వేషో ఽభిజాయతే
'మీకు నా లింగంపై ద్వేషం కలిగితే—'
నాపశ్యంస్తత్క్షణేనేశం కేశవం లిఙ్గమేవ చ
ఆ క్షణంలో నేను ప్రభువుని, కేశవుని, లింగాన్నీ చూడలేకపోయాను.
నిష్ప్రభాశ్చ గ్రహాః సర్వే చుక్షుభే చ మహోదధిః
అన్ని గ్రహాలు ప్రకాశాన్ని కోల్పోయాయి, మహాసముద్రం కలకలమైంది.
కథయామాస విప్రాణాం భయాదాకులితేక్షణా
భయంతో కళ్లు నిండిన ఆమె, బ్రాహ్మణులతో ఇలా చెప్పింది.
భిక్షమాణః శివో నూనం దృష్టో ఽస్మాకం గృహేష్వితి
'నిశ్చయంగా, శివుడు భిక్షాటన చేస్తూ మన ఇళ్లలో కనిపించాడు.'
సర్వే జగ్ముర్మహాయోగం బ్రహ్మాణం విశ్వసంభవమ్
అందరూ మహాయోగి అయిన బ్రహ్మను, జగత్తుకు మూలమైనవారిని ఆశ్రయించారు.