కూర్మపురాణమ్

హిరణ్యగర్భో భగవాంస్తం దేశముపచక్రమే

హిరణ్యగర్భుడు ఆ స్థలానికి సమీపించాడు.

ప్రోవాచ మధురం వాక్యం మాయయా తస్య మోహితః

ఆయన మాయ వల్ల మోహితుడై, మధురమైన మాటలు పలికాడు.

ఏకాకీ కో భవాఞ్ఛేతే బ్రూహి మే పురుషర్షభ

ఇక్కడ ఒంటరిగా ఉన్న మీరు ఎవరు? పురుషోత్తమా, నాకు చెప్పండి.

ఉవాచ దేవం బ్రహ్మాణం మేఘగమ్భీరనిః స్వనః

మెఘగంభీరమైన స్వరంతో బ్రహ్మ దేవునితో మాట్లాడాడు.

మహాయోగేశ్వరం మాం త్వం జానీహి పురుషోత్తమమ్

నన్ను మహాయోగేశ్వరుడిగా, పురుషోత్తముడిగా తెలుసుకో.

సపర్వతమహాద్వీపం సముద్రైః సప్తభిర్వృతమ్

ఈ భూమి, గొప్ప పర్వతాలు, మహాద్వీపాలతో కూడి, ఏడుసముద్రాలతో చుట్టుముట్టబడి ఉంది.

జానన్నపి మహాయోగీ కో భవానితి వేధసమ్

ఇది తెలిసినా, ఓ మహాయోగీ, నువ్వెవరో? అని సృష్టికర్త అడిగాడు.

ప్రత్యువాచామ్బుజాభాక్షం సస్మితం శ్లక్ష్ణయా గిరా

అతడు కమలనేత్రుడికి, మృదువైన మాటలతో, చిరునవ్వుతో సమాధానం ఇచ్చాడు.

మయ్యేవ సంస్థితం విశ్వం బ్రహ్మాహం విశ్వతోముఖః

ఈ విశ్వం నాలోనే స్థితమై ఉంది; నేను విశ్వముఖుడైన బ్రహ్మను.

అనుజ్ఞాప్యాథ యోగేన ప్రవిష్టో బ్రహ్మణస్తనుమ్

తర్వాత యోగబలంతో అనుమతి పొంది, బ్రహ్మదేహంలో ప్రవేశించాడు.

ఉదరే తస్య దేవస్య దృష్ట్వా విస్మయమాగతః

ఆ దేవుని లోపలిని చూసి, అతడు ఆశ్చర్యంతో నిండిపోయాడు.

అజాతశత్రుర్భగవాన్ పితామహమథాబ్రవీత్

అజాతశత్రువు భగవంతుడు, ఆ సమయంలో పితామహుడైన బ్రహ్మను ఉద్దేశించి మాట్లాడాడు.

ప్రవిశ్య లోకాన్ పశ్యైతాన్ విచిత్రాన్ పురుషర్షభ

ఓ పురుషోత్తమా, లోకాల్లోకి ప్రవేశించి, ఈ విచిత్రమైన లోకాలన్నీ చూడు.

శ్రీపతేరుదరం భూయః ప్రవివేశ కుశధ్వజః

కుశధ్వజుడు మళ్లీ శ్రీపతికొడుకు లోపలికి ప్రవేశించాడు.

పర్యటిత్వా తు దేవస్య దదృశే ఽన్తం న వై హరేః

ఆ దేవుని లోపల తిరిగినా, హరిలో అంతం కనుగొనలేకపోయాడు.

జనార్దనేన బ్రహ్మాసౌ నాభ్యాం ద్వారమవిన్దత

జనార్దనుని ద్వారా, బ్రహ్మకు నాభిలో ద్వారం కనబడలేదు.

ఉజ్జహారాత్మనో రూపం పుష్కరాచ్చతురాననః

నాలుగు ముఖాలున్న బ్రహ్మ తన స్వరూపాన్ని వదిలి, కమలంలో నుంచి బయటపడ్డాడు.

బ్రహ్మా స్వయంభూర్భగవాన్ జగద్యోనిః పితామహః

స్వయంభువుడు, జగత్కారణుడు, పితామహుడైన బ్రహ్మ భగవంతుడు.

ప్రోవాచ పురుషం విష్ణుం మేఘగమ్భీరయా గిరా

ఆయన, మేఘంలా గంభీరమైన స్వరంతో, పురుషోత్తముడైన విష్ణువును ఉద్దేశించి మాట్లాడాడు.

ఏకో ఽహం ప్రబలో నాన్యో మాం వై కో ఽబిభవిష్యతి

నేనే ఒక్కడే శక్తివంతుడను; ఇంకెవ్వరూ లేరు—నన్ను మించేవాడు ఎవరు?

సాన్త్వపూర్వమిదం వాక్యం బభాషే మధురం హరిః

హరి ముందుగా సాంత్వనతో, మధురమైన మాటలు పలికాడు.

న మాత్సర్యాభియోగేన ద్వారాణి పిహితాని మే

ఈ ద్వారాలు నా అసూయ వల్ల మూసివేయబడలేదు.

కో హి బాధితుమన్విచ్ఛేద్ దేవదేవం పితామహమ్

దేవదేవుడైన పితామహుడిని బాధించాలనుకునే వారు ఎవరు ఉంటారు?

సర్వమన్వయ కల్యాణం యన్మయాపహృతం తవ

నీ నుండి నేను తీసుకున్న సర్వమంగళమయమైన శుభత కల్యాణాన్ని,

పద్మయోనిరితి ఖ్యాతో మత్ప్రియార్థం జగన్మయ

పద్మయోని అని ప్రసిద్ధి చెందినవాడు, నా కోసమే, ఓ జగత్తు స్వరూపుడా,

ప్రహర్షమతులం గత్వా పునర్విష్ణుమభాషత

అతడు అపూర్వమైన ఆనందాన్ని పొందిన తరువాత, మళ్లీ విష్ణువుతో మాట్లాడాడు.

సర్వభూతాన్తరాత్మా వై పరం బహ్మ సనాతనమ్

ప్రతి జీవిలో ఉన్న అంతర్యామి నిజంగా పరమమైన, శాశ్వతమైన బ్రహ్మమే.

మన్మయం సర్వమేవేదం బ్రహ్మాహం పురుషః పరః

ఈ సమస్తం నాతో నిండిపోయింది; నేను బ్రహ్మ, పరమ పురుషుడిని.

ఏకా మూర్తిర్ద్విధా భిన్నా నారాయణపితామహౌ

ఒకే రూపం రెండు భాగాలుగా విడిపోయింది — నారాయణుడు, పితామహుడు.