దృశ్యన్తే తాని తాన్యేవ తథా భావా యుగాదిషు
యుగాది కాలాల్లో, అవే జీవులు, అలాగే వాటి స్వభావాలు కూడా మళ్లీ కనిపిస్తాయి.
యదా చాస్య ప్రజాః సృష్టా న వ్యవర్ధన్త ధీమతః
ఆ ధీమంతుడు సృష్టించిన ప్రాణులు పెరగకపోయినప్పుడు,
తతః స విదధే బుద్ధిమర్థనిశ్చయగామినీమ్
అప్పుడు ఆయన, ఉద్దేశాన్ని నిర్ణయించే బుద్ధిని కల్పించాడు.
రజః సత్త్వం చ సంవృత్య వర్తమానాం స్వధర్మతః
రజోగుణం, సత్త్వగుణాన్ని ఆవరించి, అవి తమ స్వభావానుసారం ఉండగా,
తత్ తమః ప్రతినున్నం వై మిథునం సమజాయత
తమోగుణాన్ని తగ్గించగా, అక్కడ ఒక జంట జన్మించింది.
స్వాం తనుం స తతో బ్రహ్మా తామపోహత భాస్వరామ్
అప్పుడు బ్రహ్మ తన స్వంత ప్రకాశవంతమైన రూపాన్ని తొలగించాడు.
అర్ధేన నారీ పురుషో విరాజమసృజత్ ప్రభుః
ఆయన తన రూపంలో సగాన్ని తీసుకుని, ఒక మహిళను, విరాట్ అనే పురుషుడిని సృష్టించాడు.
సా దివం పృథివీం చైవ మహమ్నా వ్యాప్య సంస్థితా
ఆమె తన మహిమతో ఆకాశాన్ని, భూమిని వ్యాపించి స్థిరంగా నిలిచింది.
యో ఽభవత్ పురుషాత్ పుత్రో విరాడవ్యక్తజన్మనః
అవ్యక్తంగా జన్మించిన విరాట్ పురుషుని నుండి పుట్టినవాడు ఆయన కుమారుడు.
సా దేవీ శతరూపాఖ్యా తపః కృత్వా సుదుశ్చరమ్
ఆ దేవి, శతరూప అనే పేరుతో, చాలా కఠినమైన తపస్సు చేసింది.
తస్మాచ్చ శతరూపా సా పుత్రద్వయమసూయత
ఆ మనువుకు శతరూపా ఇద్దరు కుమారులను ప్రసవించింది.
తయోః ప్రసూతిం దక్షాయ మనుః కన్యాం దదౌ పునః
వారిలో మనువు తన కుమార్తె ప్రసూతిని దక్షునికి ఇచ్చాడు.
యజ్ఞశ్చ దక్షిణా చైవ యాభ్యాం సంవర్ధితం జగత్
యజ్ఞుడు, దక్షిణా — వీరిద్వారా ఈ లోకం పోషించబడింది.
యామా ఇతి సమాక్యతా దేవాః స్వాయంభువే ఽన్తరే
స్వాయంభువ మానవుని కాలంలో దేవతలు వారిని 'యామా' అని పిలిచారు.
ససర్జ కన్యా నామాని తాసాం సమ్యమ్ నిబోధత
ఆయన కుమార్తెలను సృష్టించాడు; వాటి పేర్లు జాగ్రత్తగా వినండి.
బుద్ధిర్లజ్జావపుః శాన్తిః సిద్ధిః కీర్తిస్త్రయోదశీ
బుద్ధి, లజ్జా, వపు, శాంతి, సిద్ధి, కీర్తి, త్రయోదశి—
తాభ్యః శిష్టా యవీయస్య ఏకాదశ సులోచనాః
వాటిలో చిన్నవారిగా పదకొండు అందమైన కళ్లున్న కుమార్తెలు పుట్టారు.
సంతతిశ్చానసూయా చ ఊర్జా స్వాహా స్వధా తథా
సంతతి, అనసూయ, ఊర్జా, స్వాహా, అలాగే స్వధా.
పులస్త్యః పులహశ్చైవ క్రతుః పరమధర్మవిత్
పులస్త్యుడు, పులహుడు, ధర్మంలో అగ్రగణ్యుడైన క్రతువు.
ఖ్యాత్యాద్యా జగృహుః కన్యా మునయో మునిసత్తమాః
ఖ్యాతి మొదలైన కుమార్తెలను మునిశ్రేష్ఠులు స్వీకరించారు.
ధృత్యాస్తు నియమః పుత్రస్తుష్ట్యాః సంతోష ఉచ్యతే
ధృతికి కుమారుడిగా నియముడు, తుష్టికి సంతోషుడు జన్మించారు.
క్రియాయాశ్చాభవత్ పుత్రో దణ్డః సమయ ఏవ చ
క్రియకు కుమారుడిగా దండుడు, అలాగే సమయుడు పుట్టారు.
లజ్జాయా వినయః పుత్రో వపుషో వ్యవసాయకః
లజ్జకు వినయుడు కుమారుడిగా, వపుకు వ్యవసాయకుడు జన్మించాడు.
యశః కీర్తిసుతస్తద్వదిత్యేతే ధర్మసూనవః
కీర్తికి కుమారుడిగా యశస్సు, వీరందరూ ధర్ముని కుమారులు.
ఇత్యేష వై సుఖోదర్కః సర్గో ధర్మస్య కీర్తితః
ఇలా సుఖాన్ని కలిగించే ధర్ముని సృష్టి వివరించబడింది.
నికృత్యనృతయోర్జజ్ఞే భయం నరక ఏవ చ
నికృతి, అనృత నుండి భయం, నరకం పుట్టాయి.
భయాజ్జజ్ఞే ఽథ వై మాయా మృత్యుం భూతాపహారిణమ్
భయంనుండి మాయ, భూతాలను తీసుకుపోయే మృత్యువు జన్మించారు.
మృత్యోర్వ్యాధిజరాశోకతృష్ణాక్రోధాశ్చ జజ్ఞిరే
మృత్యువునుండి వ్యాధి, ముదుటన, శోకము, దాహము, కోపము పుట్టాయి.
నైషాం భార్యాస్తి పుత్రో వా సర్వే తే హ్యూర్ధ్వరేతసః
వారికి భార్యా లేదా కుమారుడు లేరు; అందరూ బ్రహ్మచారులే.
సంక్షేపేణ మయా ప్రోక్తా విసృష్టిర్మునిపుఙ్గవా
మునిశ్రేష్ఠులారా, సృష్టిని సంక్షిప్తంగా నేను వివరించాను.