కూర్మపురాణమ్

భూతయజ్ఞః స వై జ్ఞేయో భూతిదః సర్వదేహినామ్

ఇది భూతయజ్ఞంగా పిలవబడుతుంది, ఇది అన్ని జీవులకు పోషణను ఇస్తుంది.

దద్యాద్ భూమౌ బలిం త్వన్నం పక్షిభ్యో ఽథ ద్విజోత్తమః

భూమిపై పక్షులకు బలిగా అన్నం సమర్పించాలి, ఓ ఉత్తమ ద్విజుడా.

భూతయజ్ఞస్త్వయం నిత్యం సాయం ప్రాతర్విధీయతే

ఈ భూతయజ్ఞం ప్రతి రోజు సాయంత్రం, ఉదయం చేయాలి.

నిత్యశ్రాద్ధం తదుద్దిష్టం పితృయజ్ఞో గతిప్రదః

నిత్యశ్రాద్ధం పితృయజ్ఞంగా చెప్పబడింది, ఇది పితృదేవతలకు మోక్షాన్ని ఇస్తుంది.

వేదతత్త్వార్థవిదుషే ద్విజాయైవోపపాదయేత్

వేదసారాన్ని తెలిసిన ద్విజుడికి దానిని సమర్పించాలి.

మనోవాక్కర్మభిః శాన్తమాగతం స్వగృహ తతః

మనస్సు, మాట, చేతల్లో శాంతితో తిరిగి ఇంటికి వచ్చిన తరువాత,

దద్యాదతిథయే నిత్యం బుధ్యేత పరమేశ్వరమ్

ప్రతి రోజూ అతిథికి దానం చేయాలి, పరమేశ్వరుని గుర్తించాలి.

పుష్కలం హన్తకారం తు తచ్చతుర్గుణముచ్యతే

పుష్కలంగా, హానికరంగా ఉండే అది నలుగుణాలుగా చెప్పబడింది.

అభ్యాగతాన్ యథాశక్తి పూజయేదతిథిం యథా

తన శక్తికి తగినట్లు వచ్చిన అతిథులను అతిథిగా గౌరవించాలి.

దద్యాదన్నం యథాశక్తి త్వర్థిభ్యో లోభవర్జితః

తన శక్తికి తగినట్లు, ఆశ లేకుండా అవసరమైన వారికి అన్నం ఇవ్వాలి.

భుఞ్జీత బన్ధుభిః సార్ధం వాగ్యతో ఽన్నమకుత్సయన్

బంధువులతో కలిసి, గౌరవంగా మాట్లాడుతూ, అన్నాన్ని తక్కువగా మాట్లాడకుండా భోజనం చేయాలి.

భృఞ్జీత చేత్ స మూఢాత్మా తిర్యగ్యోనిం సగచ్ఛతి

అయితే, ఆ మూర్ఖుడు ఆత్మవంతుడు తినితే, అతడు జంతువుల జన్మను పొందుతాడు.

నాశయత్యాశు పాపాని దేవానామర్చనం తథా

దేవతలను పూజించడం కూడా పాపాలను త్వరగా నశింపజేస్తుంది.

భుఙ్క్తే స యాతి నరకాన్ శూకరేష్వభిజాయతే

అతడు తింటే, నరకాలకు వెళ్తాడు, తరువాత పందులలో జన్మిస్తాడు.

భుఞ్జీత స్వజనైః సార్ధం సయాతి పరమాం గతిమ్

తన కుటుంబంతో కలిసి తింటే, అతడు పరమ గమ్యాన్ని పొందుతాడు.

ఆసీనస్త్వాసనే శుద్ధే భూమ్యాం పాదౌ నిధాయ తు

శుభ్రమైన ఆసనంపై కూర్చుని, భూమిపై కాళ్లు పెట్టుకొని ఉండాలి.

శ్రియం ప్రత్యఙ్ముఖో భుఙ్క్తే ఋతం భుఙ్క్తే ఉదఙ్ముఖాః

పశ్చిమదిశను చూస్తూ తింటే ఐశ్వర్యం లభిస్తుంది, ఉత్తరదిశను చూస్తూ తింటే సత్యాన్ని పొందుతాడు.

ఉపవాసేన తత్తుల్యం మనురాహ ప్రజాపతిః

ఇది ఉపవాసానికి సమానమని మనువు, ప్రజాపతి చెప్పారు.

ఆచమ్యార్ద్రాననో ఽక్రోధః పఞ్చార్ద్రే భోజనం చరేత్

నీరు మింగి, నోరు తడిగా ఉంచి, కోపం లేకుండా, ఐదు తడి పదార్థాలతో భోజనం చేయాలి.

అమృతోపస్తరణమసీత్యాపోశానక్రియాం చరేత్

'నీవు అమృతపు ఆవరణవు' అని మంత్రం పలుకుతూ, నీరు చల్లాలి.

అపానాయ తతో హుత్వా వ్యానాయ తదనన్తరమ్

ముందుగా అపానాయకు సమర్పించి, తరువాత వ్యానాయకు సమర్పించాలి.

విజ్ఞాయ తత్త్వమేతేషాం జుహుయాదాత్మని ద్విజః

వాటి తత్వాన్ని తెలుసుకొని, ద్విజుడు వాటిని తనలోనే సమర్పించాలి.

ధ్యాత్వా తన్మనసా దేవమాత్మానం వై ప్రజాపతిమ్

మనసుతో దేవుడైన ఆత్మను, ప్రజాపతిని ధ్యానించాలి.

ఆచాన్తః పునరాచామేదాయం గౌరితి మన్త్రతః

నోరు కడిగి, మళ్ళీ 'ఇది ఆవు' అని మంత్రం పలుకుతూ కడగాలి.

ప్రాణానాం గ్రన్థిరసీత్యాలభేద్ హృదయం తతః

'నీవు ప్రాణాల గుళికవు' అని మంత్రం పలికిన తరువాత, హృదయాన్ని తాకాలి.

నిః స్త్రవయేద్ హస్తజలమూర్ధ్వహస్తః సమాహితః

చేతిని పైకి ఎత్తి, మనస్సు ఏకాగ్రతతో, చేతి నుండి నీరు జారిపోవనివ్వాలి.

అథాక్షరేణ స్వాత్మానం యోజయేద్ బ్రహ్మణేతి హి

ఆ తరువాత, అక్షరంతో తన ఆత్మను బ్రహ్మతో ఏకమవ్వ చేయాలి.

యో ఽనేన విధినా కుర్యాత్ స యాతి బ్రహ్మణః క్షయమ్

ఈ విధంగా ఆచరించే వాడు బ్రహ్మనివాసాన్ని పొందుతాడు.

సాయంప్రాపర్నాన్తరా వై సంధ్యాయాం తు విశేషతః

సాయంత్రం, రెండు భోజనాల మధ్యలో, ముఖ్యంగా సంధ్యాసమయంలో ఇది చేయాలి.