కూర్మపురాణమ్

ఆస్థాయ మానవం రూపం ధర్మస్తైః సంప్రవర్తితః

మనుష్య రూపాన్ని ధరించి, ధర్మాన్ని వారు స్థాపించారు.

సిసృక్షురమ్భాంస్యేతాని స్వమాత్మానమయూయుజత్

ఈ ప్రాణులను సృష్టించాలనే భావంతో, తనను తానే యోగం చేసుకున్నాడు.

తతో ఽస్య జఘనాత్ పూర్వమసురా జజ్ఞిరే సుతాః

ఆ తరువాత ఆయన నడుము భాగం నుండి ముందుగా అసురులు పుట్టారు.

సా తమోబహులా యస్మాత్ ప్రజాస్తస్యాంస్వపన్త్యతః

ఆ రాత్రి చీకటితో నిండిపోయి ఉండటువల్ల అందులో అన్ని జీవులు నిద్రిస్తాయి.

తతో ఽస్య ముఖతో దేవా దీవ్యతః సంప్రజజ్ఞిరే

ఆ తరువాత ఆయన ముఖం నుండి దేవతలు వెలుగునిచ్చేలా పుట్టుకొచ్చారు.

తస్మాదహో ధర్మయుక్తా దేవతాః సముపాసతే

అందుకే, ధర్మముతో కూడిన దేవతలు ఆయనను భక్తితో పూజిస్తారు.

పితృవన్మన్యమానస్య పితరః సంప్రజజ్ఞిరే

తాను పితృవుగా భావించినప్పుడు పితృదేవతలు పుట్టుకొచ్చారు.

సాపవిద్ధా తనుస్తేన సద్యః సన్ధ్యా వ్యజాయత

ఆయన వల్ల ఆ శరీరం వెంటనే సంధ్యగా మారింది.

తయోర్మధ్యే పితౄణాం తు మూర్తిః సన్ధ్యా గరీయసీ

వాటిలో, పితృదేవతల రూపమైన సంధ్య అత్యంత గొప్పది.

ఉపాసతే తదా యుక్తా రాత్ర్యహ్నోర్మధ్యమాం తనుమ్

ఆ సమయంలో, రాత్రితో ఏకమై ఉన్నవారు రాత్రి-పగల మధ్య సంధ్యారూపాన్ని పూజిస్తారు.

తతో ఽస్య జజ్ఞిరే పుత్రా మనుష్యా రజసావృతాః

తర్వాత ఆయన కుమారులు, రజోగుణంతో కూడిన మనుషులు పుట్టారు.

జ్యోత్స్త్రా సా చాభవద్విప్రాః ప్రాక్సన్ధ్యా యాబిధీయతే

ఓ మునులారా, ఆ ప్రకాశం ప్రాతఃసంధ్యగా పిలవబడుతుంది.

మూర్తి తమోరజః ప్రాయాం పునరేవాభ్యయూయుజత్

ఆయన మళ్లీ చీకటి, రజోగుణాలతో కూడిన రూపాన్ని కలిపాడు.

పుత్రాస్తమోరజః ప్రాయా బలినస్తే నిశాచరాః

ఆయన కుమారులు, చీకటి మరియు రజోగుణాలతో కూడిన శక్తివంతమైన నిశాచారులు.

రజస్తమోభ్యామావిష్టాంస్తతో ఽన్యానసృజత్ ప్రభుః

తర్వాత ప్రభువు రజోగుణం, తమోగుణం కలిగిన ఇతరులను సృష్టించాడు.

ముఖతో ఽజాన్ ససర్జాన్యాన్ ఉదరాద్గాశ్చనిర్మమే

ఆయన కొందరిని తన ముఖం నుండి, మరికొందరిని పొట్ట నుండి సృష్టించాడు.

ఔపధ్యః ఫలమూలిన్యో రోమభ్యస్తస్య జజ్ఞిరే

ఆయన రోమాల నుండి అడవి పండ్లు తినే స్త్రీలు పుట్టారు.

అగ్నిష్టోమం చ యజ్ఞానాం నిర్మమే ప్రథమాన్ముఖాత్

యజ్ఞాలలో మొదటగా, ఆయన తన ముఖం నుండి అగ్నిష్టోమ యజ్ఞాన్ని సృష్టించాడు.

బృహత్సామ తథోక్థం చ దక్షిణాదసృజన్ముఖాత్

తన ముఖం కుడివైపు నుండి బృహత్సామ మరియు ఉక్తాన్ని సృష్టించాడు.

వైరూపమతిరాత్రం చ పశ్చిమాదసృజన్ముఖాత్

తన ముఖం పడమర వైపు నుండి వైరూపం, అతిరాత్రం యజ్ఞాలను సృష్టించాడు.

అనుష్టుభం సవైరాజముత్తరాదసృజన్ముఖాత్

తన ముఖం ఉత్తర వైపు నుండి అనుష్టుభ్, సవైరాజ యజ్ఞాలను సృష్టించాడు.

బ్రహ్మణో హి ప్రజాసర్గం సృజతస్తు ప్రజాపతేః

బ్రహ్మదేవుడు, సృష్టికర్తగా, ఈ లోకంలోని ప్రాణులను సృష్టించేటప్పుడు,

తతో ఽసృజచ్చ భూతాని స్థావరాణి చరాణి చ

ఆ తరువాత ఆయన చలించని జీవులను, అలాగే కదిలే జీవులను సృష్టించాడు.

అవ్యయం చ వ్యయం చైవ ద్వయం స్థావరజఙ్గమమ్

అవినాశి జీవులు, వినాశవంతమైన జీవులు — ఇవే చలించని, కదిలే జీవులుగా ఉన్నాయి.

తాన్యేవ తే ప్రపద్యన్తే సృజ్యమానాః పునః పునః

ఈ జీవులన్నీ, మళ్లీ మళ్లీ సృష్టించబడుతూ, చివరికి ఆయనవద్దకే చేరుతాయి.

తద్భావితాః ప్రపద్యన్తే తస్మాత్ తత్ తస్య రోచతే

ఆయనలో లీనమై, అవి తిరిగి ఆయనవద్దకు చేరుతాయి; అందుకే అది ఆయనకు ఇష్టంగా ఉంటుంది.

వినియోగం చ భూతానాం ధాతైవ విదధాత్ స్వయమ్

ప్రాణుల కర్తవ్యాలను కూడా సృష్టికర్త తానే నిర్ణయిస్తాడు.

వేదశబ్దేభ్య ఏవాదౌ నిర్మమే స మహేశ్వరః

ప్రారంభంలో, ఆ మహేశ్వరుడు వేదముల పదాల నుంచే వాటిని సృష్టించాడు.

శర్వర్యన్తే ప్రసూతానాం తాన్యేవైభ్యో దదాత్యజః

రాత్రి ముగిసినప్పుడు, అజుడు మళ్లీ ఆ జీవులను వారికి ఇస్తాడు.