కూర్మపురాణమ్

నిరీక్ష్య పుణ్డరీకాక్షం స్వాత్మయోగమనుత్తమమ్

కమలనేత్రుడిని, ఆయన పరమ యోగాన్ని వారు దర్శించారు.

ప్రశాన్తమానసాః సర్వే జ్ఞానమీశ్వరభాషితమ్

ప్రభువు చెప్పిన జ్ఞానాన్ని, అందరూ ప్రశాంతమైన మనసుతో వినారు.

యన్న దేవా విజానన్తి యతన్తో ఽపి ద్విజాతయః

దేవతలు కూడా తెలుసుకోలేని, ఎంత ప్రయత్నించినా ద్విజాతులు గ్రహించలేని విషయాన్ని,

న సంసారం ప్రపద్యన్తే పూర్వే ఽపి బ్రహ్మవాదినః

బ్రహ్మవేత్తలు అయిన పూర్వీకులు కూడా సంసారంలోకి ప్రవేశించరు.

వక్ష్యే భక్తిమతామద్య యుష్మాకం బ్రహ్మవాదినామ్

ఈ రోజు, భక్తితో ఉన్న మీ బ్రహ్మవేత్తలకు నేను చెప్పబోతున్నాను.

అస్తి సర్వాన్తరః సాక్షాచ్చిన్మాత్రస్తమసః పరః

అంతర్లీనంగా ఉన్న, ప్రత్యక్షంగా సాక్షిగా ఉన్న, స్వచ్ఛమైన చైతన్యం, అంధకారాన్ని దాటి ఉన్నది.

స కాలో ఽగ్నిస్తదవ్యక్తం స ఏవేదమితి శ్రుతిః

ఆయనే కాలం, ఆయనే అగ్ని, ఆయనే అవ్యక్తం; ఇదంతా ఆయనే అని శ్రుతులు ప్రకటించాయి.

స మాయీ మాయయా బద్ధః కరోతి వివిధాస్తనూః

ఆయన మాయతో బంధించబడి, మాయను వశం చేసుకుని, అనేక రూపాలను సృష్టిస్తాడు.

నాయం పృథ్వీ న సలిలం న తేజః పవనో నభః

ఆయన భూమి కాదు, నీరు కాదు, అగ్ని కాదు, గాలి కాదు, ఆకాశం కూడా కాదు.

న రూపరసగన్ధాశ్చ నాహం కర్తా న వాగపి

ఆయన రూపం కాదు, రుచి కాదు, వాసన కాదు; నేనెవరూ చేయువాడిని కాదు, మాట కూడా కాదు.

న మాయా నైవ చ ప్రాశ్చైతన్యం పరమార్థతః

ఆయన మాయ కాదు, ఫలితాలు కూడా కావు; నిజంగా ఆయన స్వచ్ఛమైన చైతన్యం.

తద్వదైక్యం న సంబన్ధః ప్రపఞ్చపరమాత్మనోః

అదే విధంగా, జగత్తు మరియు పరమాత్మకి ఏకత్వం లేదా సంబంధం ఉండదు.

తద్వత్ ప్రపఞ్చపురుషౌ విభిన్నౌ పరమార్థతః

అలాగే, జగత్తు మరియు జీవుడు వాస్తవంగా వేర్వేరు.

నహి తస్య భవేన్ముక్తిర్జన్మాన్తరశతైరపి

వారికి వంద జన్మలు వచ్చినా విముక్తి కలగదు.

వికారహీనం నిర్దుః ఖమానన్దాత్మానమవ్యయమ్

అక్షరమైన ఆత్మకి మార్పు ఉండదు, బాధ ఉండదు, ఆకాశంలా విస్తరించి, ఆనందస్వరూపంగా ఉంటుంది.

సా చాహఙ్కారకర్తృత్వాదాత్మన్యారోప్యతే జనైః

ఈ లక్షణాలను జనులు అహంకారం, చేయునితనం వల్ల ఆత్మపై తప్పుగా ఆపాదిస్తారు.

భోక్తారమక్షరం శుద్ధం సర్వత్ర సమవస్థితమ్

అక్షరమైన, పవిత్రమైన భోక్తా అన్నిచోట్లా వ్యాపించి ఉన్నాడు.

అజ్ఞానాదన్యథా జ్ఞానం తచ్చ ప్రకృతిసంగతమ్

అజ్ఞానంతో జ్ఞానం వక్రంగా కనిపిస్తుంది; అది ప్రకృతితో కలిసిపోతుంది.

అహఙ్కారావివేకేన కర్తాహమితి మన్యతే

అహంకారం వల్ల వివేకం లేకుండా, 'నేనే చేయువాడిని' అని అనుకుంటాడు.

ప్రధానం ప్రకృతిం బుద్ధ్వా కారణం బ్రహ్మవాదినః

బ్రహ్మాన్ని తెలిసినవారు, ప్రధానమైన ప్రకృతినే కారణమని చెబుతారు.

స్వాత్మానమక్షరం బ్రహ్మ నావబుద్ధ్యేత తత్త్వతః

అక్షరమైన ఆత్మను, బ్రహ్మను నిజంగా గ్రహించలేడు.

రగద్వేషాదయో దోషాః సర్వే భ్రాన్తినిబన్ధనాః

రాగం, ద్వేషం వంటి అన్ని దోషాలు భ్రమ నుంచే పుట్టినవే.

తద్వశాదేవ సర్వేషాం సర్వదేహసముద్భవః

వాటి ప్రభావంతోనే అన్ని జీవులకు అన్నిరకాల శరీరాలు కలుగుతాయి.

ఏకః స భిద్యతే శక్త్యా మాయయా న స్వభావతః

ఆయన ఒక్కడే, కానీ తన సహజ స్వభావంతో కాదు, మాయాశక్తి వల్లే విడిపోయినట్టు కనిపిస్తాడు.

భేదో వ్యక్తస్వభావేన సా చ మాయాత్మసంశ్రయా

భేదం అనిపించేది బయట కనిపించే స్వభావం వల్లే, అది కూడా మాయా తత్వాన్ని ఆధారపడినదే.

అన్తః కరణజైర్భావైరాత్మా తద్వన్న లిప్యతే

మనస్సులో కలిగే భావాలతో ఆత్మ కలుషితం కాకపోవడం లాగానే, ఇక్కడ కూడా అలానే ఉంటుంది.

ఉపాధిహీనో విమలస్తథైవాత్మా ప్రకాశతే

బంధనాలు లేకుండా, పవిత్రంగా ఉన్నప్పుడు ఆత్మ ప్రకాశిస్తుంది.

అర్థస్వరూపమేవాజ్ఞాః పశ్యన్త్యన్యే కుదృష్టయః

అజ్ఞానులు, తప్పుడు దృష్టితో ఉన్నవారు, వస్తువుల బాహ్య రూపాన్ని మాత్రమే చూస్తారు.

దృశ్యతే హ్యర్థరూపేణ పురుషైర్భ్రాన్తిదృష్టిభిః

భ్రమతో ఉన్న మనుషులు, వస్తువు రూపంలోనే దాన్ని చూస్తారు.