కూర్మపురాణమ్

గర్భోదకం సముద్రాశ్చ తస్యాసన్ పరమాత్మనః

ఆ పరమాత్మునికి గర్భజలాలు, సముద్రాలు అన్నీ చెంద belonged.

చన్ద్రాదిత్యౌ సనక్షత్రౌ సగ్రహౌ సహ వాయునా

చంద్రుడు, సూర్యుడు, నక్షత్రాలు, గ్రహాలు, గాలి—all అతనితోనే ఉన్నాయి.

ఆపో దశగుణేనైవ తేజసా బాహ్యతో వృతాః

నీళ్లను వెలుగు పదిగుణంగా బయట నుంచి చుట్టి ఉంది.

ఆకాశేనావృతో వాయుః ఖం తు భూతాదినావృతమ్

గాలిని ఆకాశం చుట్టి ఉంది; ఆకాశాన్ని మౌలిక భూతాలు చుట్టుకున్నాయి.

ఏతే లోకా మహాత్మనః సర్వతత్త్వాభిమానినః

ఈ లోకాలు అన్నీ మహాత్ముడికి, అన్ని తత్త్వాలకు అధిపతిగా ఉన్నవాడికి చెందాయి.

ఈశ్వరా యోగధర్మాణో యే చాన్యే తత్త్వచిన్తకాః

ప్రభువులు, యోగధర్మాలు కలవారు, ఇంకా తత్వాన్ని ఆలోచించే వారు —

ఏతైరావరణైరణ్డం సప్తభిః ప్రాకృతైర్వృతమ్

ఈ ఏడుసార్లు ప్రకృతిసంబంధమైన ఆవరణలతో అండం చుట్టబడింది.

ప్రజాపతేః పరా మూర్తిరితీయం వైదికీ శ్రుతిః

ఇది సృష్టికర్తకు అత్యున్నత రూపం అని వేదశ్రుతులు తెలియజేస్తున్నాయి.

ద్వితీయం తస్య దేవస్య శరీరం పరమేష్ఠినః

ఆ పరమేశ్వరునికి రెండవ శరీరం —

తృతీయం భగవద్రూపం ప్రాహుర్వేదార్థవేదినః

వేదార్థాన్ని తెలిసిన వారు మూడవ రూపాన్ని భగవంతుని రూపమని అంటారు.

చతుర్ముఖః స భగవాన్ జగత్సృష్టౌ ప్రవర్తతే

ఆ భగవంతుడు నాలుగు ముఖాలతో సృష్టిలో ప్రవృత్తి చెందుతాడు.

సత్త్వం గుణముపాశ్రిత్య విష్ణుర్విశ్వేశ్వరః స్వయమ్

సర్వలోకాధిపతి విష్ణువు సత్యగుణాన్ని స్వీకరిస్తాడు.

తమోగుణం సమాశ్రిత్య రుద్రః సంహరతే జగత్

రుద్రుడు తమోగుణాన్ని ఆధారంగా తీసుకుని జగత్తును లయంచేస్తాడు.

ఏకధా స ద్విధా చైవ త్రిధా చ బహుధా పునః

అతడు ఒక్కటిగా, రెండుగా, మూడుగా, మరెన్నో రూపాలుగా కనిపిస్తాడు.

నానాకృతిక్రియారూపనామవన్తి స్వలీలయా

తన లీలతో అనేక రూపాలు, కర్మలు, ఆకారాలు, పేర్లు ధరించేవాడు.

సృజతే గ్రసతే చైవ వీక్షతే చ విశేషతః

అతడు సృష్టిస్తాడు, గ్రహిస్తాడు, ముఖ్యంగా అన్నింటిని గమనిస్తాడు.

గుణాత్మకత్వాత్ త్రైకాల్యే తస్మాదేకః స ఉచ్యతే

గుణాలతో కూడి మూడు కాలాల్లో ఉండే వాడైనందున, అతడిని ఒక్కటే అని అంటారు.

ఆదిత్వాదాదిదేవో ఽసౌ అజాతత్వాదజః స్మృతః

ఆదిగా ఉన్నందున ఆదిదేవుడు, జననం లేనివాడైనందున అజుడు అని పిలవబడతాడు.

దేవేషు చ మహాదేవో మాహదేవ ఇతి స్మృతః

దేవతల్లో మహాదేవుడు 'మాహదేవుడు' అని గుర్తించబడతాడు.

వశిత్వాదప్యవశ్యత్వాదీశ్వరః పరిభాషితః

ఆధిపత్యం, ఎవరికీ లోబడని స్వభావం వల్ల అతడిని 'ఈశ్వరుడు' అంటారు.

అనుత్పాదాచ్చ పూర్వత్వాత్ స్వయంభూరితి స స్మృతః

పుట్టుక లేక ముందుగా ఉన్నవాడైనందున అతడిని 'స్వయంభూ' అని గుర్తిస్తారు.

హరః సంసారహరణాద్ విభుత్వాద్ విష్ణురుచ్యతే

సంసారాన్ని తొలగించేవాడైనందున హరుడు, వ్యాపకుడైనందున విష్ణువు అని అంటారు.

సర్వజ్ఞః సర్వవిజ్ఞానాత్ సర్వః సర్వమయో యతః

అన్నీ తెలిసినవాడైనందున సర్వజ్ఞుడు, అన్నిటికీ మూలమైనవాడైనందున సర్వమయుడు.

తారణాత్ సర్వదుః ఖానాం తారకః పరిగీయతే

అన్ని బాధల నుండి రక్షించేవాడని, ఆయనను తారకుడు అని ప్రశంసిస్తారు.

అనేకభేదభిన్నస్తు క్రీడతే పరమేశ్వరః

పరమేశ్వరుడు అనేక రూపాల్లో ప్రత్యక్షమై, సంతోషంగా ఆడుకుంటాడు.

అబుద్ధిపూర్వకో విప్రా బ్రాహ్మీం సృష్టిం నిబోధత

మునులారా, ఊహించకుండా బ్రహ్మ సృష్టిని తెలుసుకోండి.

న శక్యతే సమాఖ్యాతుం బహువర్షైరపి స్వయమ్

ఎన్ని సంవత్సరాలు గడిచినా, దాన్ని పూర్తిగా వివరించడం ఎవరికీ సాధ్యం కాదు.

స ఏవ స్యాత్ పరః కాలః తదన్తే ప్రతిసృజ్యతే

దాని అంతంలో కలిసిపోయేది అదే పరమకాలమని చెప్పబడింది.

తత్ పరాఖ్యం తదర్ధం చ పరార్ధమభిదీయతే

దానిని పరార్ధం అంటారు; దాని సగాన్ని కూడా పరార్ధమే అంటారు.