కూర్మపురాణమ్

పృథుశ్రవాస్తస్య పుత్రస్తస్యాసీత్ పృథుసత్తమః

పృథుశ్రవాస్ అతని కుమారుడు, అతడు పృథువులలో శ్రేష్ఠుడు.

తస్యాభూద్ రుక్మకవచః పరావృత్ తస్య సత్తమాః

అతనికి బంగారు కవచం ఉండేది, కానీ గొప్పవారు అతన్ని దూరంగా నెట్టేశారు.

తస్మాద్ విదర్భః సంజజ్ఞే విదర్భాత్ క్రథకైశికౌ

అతనికి విదర్భుడు జన్మించాడు; విదర్భుని నుంచి క్రథుడు, కైశికుడు పుట్టారు.

ధృతిస్తస్యాభవత్ పుత్రః సంస్తస్తస్యాప్యభూత్ సుతః

ధృతి అతని కుమారుడు అయ్యాడు; ధృతికి సంస్తుడు పుట్టాడు.

అభూత్ తస్య సుతో ధీమాన్ సుమన్తుస్తత్సుతో ఽనలః

అతనికి తెలివైన కుమారుడు సుమంతుడు జన్మించాడు; సుమంతునికి అనలుడు పుట్టాడు.

తేషాం ప్రధానో జ్యోతిష్మాన్ వపుష్మాంస్తత్సుతో ఽభవత్

వారిలో జ్యోతిష్మాన్ ముఖ్యుడు; అతనికి వపుష్మాన్ కుమారుడు అయ్యాడు.

తస్య వీతరథో విప్రా రుద్రభక్తో మహాబలః

అతనికి వీతరథుడు కుమారుడయ్యాడు, బ్రాహ్మణులారా! అతడు రుద్రునికి భక్తుడు, గొప్ప బలవంతుడు.

వృష్ణేర్నివృత్తిరుత్పన్నో దశార్హస్తస్య తు ద్విజాః

వృష్ణి నుంచి నివృత్తి పుట్టాడు; నివృత్తి నుంచి దశార్హుడు జన్మించాడు, ద్విజులారా.

జైమూతిరభవద్ వీరో వికృతిః పరవీరహా

జైమూతి వీరుడు అయ్యాడు; వికృతి శత్రు వీరులను సంహరించేవాడు.

దానధర్మరతో నిత్యం సమ్యక్శీలపరాయణః

అతడు ఎప్పుడూ దానం, ధర్మంలో నిమగ్నుడై, మంచి నడవడిలో స్థిరంగా ఉండేవాడు.

దుద్రావ మహాతవిష్టో భయేన మునిపుఙ్గవాః

భయంతో గొప్ప ఋషులు చాలా వేగంగా అక్కడి నుంచి పారిపోయారు.

దుర్యోధనో ఽగ్నిసంకాశః శూలాసక్తమహాకరః

దుర్యోధనుడు అగ్నిలా జ్వలిస్తూ, గొప్ప చేతితో శూలాన్ని పట్టుకుని ఉన్నాడు.

అపశ్యత్ పరమం స్థానం సరస్వత్యా సుగోపితమ్

అతడు సరస్వతీదేవి బాగా దాచిన పరమ స్థలాన్ని చూశాడు.

వవన్దే శిరసా దృష్ట్వా సాక్షాద్ దేవీం సరస్వతీమ్

దేవి సరస్వతిని ప్రత్యక్షంగా చూసి, తల వంచి నమస్కరించాడు.

పపాత దణ్డవద్ భూమౌ త్వామహం శరణం గతః

అతడు భూమిపై దండవత్ప్రణామం చేసి, 'నేను నీ ఆశ్రయానికి వచ్చాను' అని చెప్పాడు.

వాగ్దేవతామనాద్యన్తామీశ్వరీం బ్రహ్మచారిణీమ్

ఆది అంతం లేని, వాగ్దేవత, పరమేశ్వరి, బ్రహ్మచారిణిని ఆశ్రయించాడు.

హిరణ్యగర్భమహిషీం త్రినేత్రాం చన్ద్రశేఖరామ్

హిరణ్యగర్భుని భార్య, మూడు కన్నులు కలిగి, చంద్రుని అలంకరించుకున్నవారిని ఆశ్రయించాడు.

పాహి మాం పరమేశాని భీతం శరణమాగతమ్

పరమేశ్వరీ! భయంతో నీ ఆశ్రయానికి వచ్చిన నన్ను కాపాడుము.

హన్తుం సమాగతః స్థానం యత్ర దేవీ సరస్వతీ

దేవి సరస్వతీ ఉన్న ఆ స్థలంలో, వధించేందుకు అతడు వచ్చాడు.

త్రిలోకమాతుస్తత్స్థానం శశాఙ్కాదిత్యసంన్నిభమ్

మూడు లోకాల తల్లి ఉన్న ఆ స్థలం చంద్రుడిలా, సూర్యుడిలా ప్రకాశించేది.

శూలేనోరసి నిర్భిద్య పాతయామాస తం భువి

ఆయన కత్తితో అతని ఛాతీలో పొడిచి, భూమిపై పడగొట్టాడు.

ఇదానీం నిర్భయస్తూర్ణం స్థానే ఽస్మిన్ రాక్షసో హతః

ఈ స్థలంలో రాక్షసుడు చనిపోవడంతో, అతడు భయమేమీ లేకుండా వేగంగా మారాడు.

పురీం జగామ విప్రేన్ద్రాః పురన్దరపురోపమామ్

అతడు, బ్రాహ్మణులలో శ్రేష్ఠులారా, పురందరుని నగరంలా ఉన్న ఒక పట్టణానికి వెళ్లాడు.

ఈజే చ వివిధైర్యజ్ఞైర్హేమైర్దేవీం సరస్వతీమ్

అతడు వివిధ యజ్ఞాలతో, బంగారంతో సరస్వతీదేవిని ఆరాధించాడు.

దేవ్యా భక్తో మహాతేజాః శకునిస్తస్య చాత్మజః

దేవికి భక్తుడై, గొప్ప తేజస్సుతో ఉన్నవాడు శకుని అనే అతని కుమారుడు.

ఈజే స చాశ్వమేధేన దేవక్షత్రశ్చ తత్సుతః

అతని కుమారుడు దేవక్షత్రుడు అశ్వమేధయాగం నిర్వహించాడు.

పుత్రద్వయమభూత్ తస్య సుత్రామా చానురేవ చ

అతనికి ఇద్దరు కుమారులు పుట్టారు — సుత్రాముడు, అనురుడు.

మహాత్మా దాననిరతో ధనుర్వేదవిదాం వరః

అతడు మహాత్ముడు, దానం చేయడంలో ఆసక్తి కలవాడు, విలుద్యానం తెలిసినవారిలో శ్రేష్ఠుడు.

శాస్త్రం ప్రవర్తయామాస కుణ్డగోలాదిభిః శ్రుతమ్

అతడు కుండగోలాది గురువుల నుండి విన్న శాస్త్రాన్ని స్థాపించాడు.