విసర్జయిత్వా సంపూజ్య త్రిధన్వానమథాబ్రవీత్
వారిని గౌరవించి పంపిన తరువాత, త్రిధన్వనుని ఉద్దేశించి ఇలా చెప్పాడు.
ప్రాణం బృహన్తం పురుషమాదిత్యాన్తరసంస్థితమ్
ఆ మహత్తర ప్రాణశక్తి, సూర్యుని లోపల ఉన్న పురుషుడు —
చాతుర్వర్ణ్యసమాయుక్తమశేషం క్షితిమణ్డలమ్
నాలుగు వర్ణాలతో కూడిన ఈ భూమి అంతా —
జగామారణ్యమనఘస్తపశ్చర్తుమనుత్తమమ్
పాపరహితుడై, అత్యుత్తమ తపస్సు చేయడానికి అరణ్యంలోకి వెళ్లాడు.
కన్దమూలఫలాహారో మున్యన్నైరయజత్ సురాన్
కందమూలఫలాలను ఆహారంగా తీసుకుంటూ, మునుల ఆహారంతో దేవతలను పూజించాడు.
జజాప మనసా దేవీం సావిత్రరిం వేదమాతరమ్
మనసులోనే వేదమాత అయిన సావిత్రి దేవిని జపించాడు.
హిరణ్యగర్భో విశ్వాత్మా తం దేశమగమత్ స్వయమ్
హిరణ్యగర్భుడు, జగత్తుకు ఆత్మ అయినవాడు, తానే ఆ ప్రదేశానికి వెళ్లాడు.
ననామ శిరసా తస్య పాదయోర్నామ కీర్తయన్
ఆయన పాదాల వద్ద తల వంచి నమస్కరించి, ఆయన నామాన్ని జపించాడు.
హిర్ణ్యమూర్తయే తుభ్యం సహస్త్రాక్షాయ వేధసే
బంగారు వర్ణంతో, వెయ్యి కళ్లతో, సృష్టికర్త అయిన నీకు నేను వందనం చేస్తున్నాను.
సాంఖ్యయోగాధిగమ్యాయ నమస్తే జ్ఞానమూర్తయే
సాంఖ్య యోగాల ద్వారా గ్రహించదగిన జ్ఞానమూర్తి అయిన నీకు నమస్కారం.
పురుషాయ పురాణాయ యోగినాం గురవే నమః
ప్రాచీన పురుషుడైన యోగులకు గురువైన నీకు నమస్కారం.
వరం వరయ భద్రం తే వరదో ఽస్మీత్యభాషత
ఆయన ఇలా అన్నాడు: "మంచిదా, నీవు కోరిన వరాన్ని అడుగు. నేను వరదాతను."
భూయో వర్షశతం సాగ్రం తావదాయుర్భవేన్మమ
నా ఆయుష్కాలం ఇంకో వంద సంవత్సరాలు, కొంత ఎక్కువగా ఉండాలని కోరుతున్నాను.
స్పృష్ట్వా కరాభ్యాం సుప్రీతస్తత్రైవాన్తరధీయత
ఆయన సంతోషంతో చేతులతో తాకి, అక్కడే అంతర్ధానమయ్యాడు.
శాన్తస్త్రిషవణస్నాయీ కన్దమూలఫలాశనః
శాంతంగా, రోజుకు మూడుసార్లు స్నానం చేసి, కందులు, మూలాలు, పండ్లు తింటూ జీవించేవాడు.
ప్రాదురాసీన్మహాయోగీ భానోర్మణ్డలమధ్యతః
సూర్యుని వలయ మధ్యలో ఒక మహాయోగి ప్రత్యక్షమయ్యాడు.
స్వయంభువమనాద్యన్తం బ్రహ్మాణం విస్మయం గతః
ఆది అంతము లేని, తానే తాను పుట్టిన బ్రహ్మ ఆశ్చర్యంతో నిండిపోయాడు.
క్షణాదపశ్యత్ పురుషం తమేవ పరమేశ్వరమ్
ఒక క్షణంలోనే, ఆ పరమేశ్వరుడైన పురుషుడిని చూశాడు.
చన్ద్రావయవలక్షమాణం నరనారీతనుం హరమ్
చంద్రుడిలా ప్రకాశించే, పురుష స్త్రీ స్వరూపం కలిగిన హరుడిని చూశాడు.
రక్తామ్బరధరం రక్తం రక్తమాల్యానులేపనమ్
ఎరుపు వస్త్రాలు ధరించి, ఎరుపు వర్ణంతో, ఎరుపు హారాలు, లేపనాలు అలంకరించుకున్నవాడిని చూశాడు.
ననామ శిరసా రుద్రం సావిత్ర్యానేన చైవ హి
ఆయన తల వంచి రుద్రునికి, ఈ సావిత్రి మంత్రంతో నమస్కరించాడు.
త్రయీమయాయ రుద్రాయ కాలరూపాయ హేతవే
మూడు వేదములు కలిగి, కాల స్వరూపుడై, సమస్తానికి కారణమైన రుద్రునికి నమస్కారం.
ఇమాని మే రహస్యాని నామాని శృణు చానఘ
పాపరహితుడా, నా ఈ రహస్య నామాలను విను.
నమస్కురుష్వ నృపతే ఏభిర్మాం సతతం శుచిః
ఓ రాజా, నీవు ఎప్పుడూ పవిత్రంగా ఉండి, వీటితో నాకు నమస్కరించు.
జపస్వానన్యచేతస్కో మయ్యాసక్తమనా నృప
ఓ రాజా, నీవు మనసు మరొకదానికి తిప్పకుండా, నా మీద మనస్సు నిలిపి, జపం చేయు.
జపేదామరణాద్ రుద్రం స యాతి పరమం పదమ్
ఎవరైనా మరణం వరకు రుద్రుని జపిస్తే, వారు పరమ పదాన్ని పొందుతారు.
పునః సంవత్సరశతం రాజ్ఞే హ్యాయురకల్పయత్
ఆయన మళ్లీ రాజుకు వంద సంవత్సరాల ఆయుష్షు అనుగ్రహించాడు.
క్షణాదన్తర్దధే రుద్రస్తదద్భుతమివాభవత్
ఒక క్షణంలో రుద్రుడు కనబడకుండా పోయాడు; అది ఆశ్చర్యంగా అనిపించింది.
భస్మచ్ఛన్నస్త్రిషవణం స్నాత్వా శాన్తః సమాహితః
బూడిదతో కప్పబడి, మూడుసార్లు స్నానం చేసి, ప్రశాంతంగా, ఏకాగ్రతతో ఉన్నాడు.
యోగప్రవృత్తిరభవత్ కాలాత్ కాలాత్మకం పరమ్
కాలక్రమంలో, పరమ కాలస్వరూపాన్ని తెలుసుకునేందుకు యోగ సాధన మొదలైంది.