కూర్మపురాణమ్

ఉవాచ ప్రణతాన్ దేవాన్ ప్రాచేతసమథో హరః

హరుడు నమస్కరించిన దేవతలకు, ప్రాచేతసుడైన దక్షునికి మాటలు చెప్పాడు.

సంపూజ్యః సర్వయజ్ఞేషు న నిన్ద్యో ఽహం విశేషతః

ప్రతి యజ్ఞంలో నన్ను గౌరవించాలి, ముఖ్యంగా నన్ను ఎవరూ అవమానించకూడదు.

త్యక్త్వా లోకైషణామేతాం మద్భక్తో భవ యత్నతః

ఈ లోకాభిలాషను వదిలిపెట్టి, నన్ను శ్రద్ధతో భక్తుడవై ఉండు.

తావత్ తిష్ఠ మమాదేశాత్ స్వాధికారేషు నిర్వృతః

నా ఆజ్ఞతో, నీ కర్తవ్యాలలో సంతృప్తిగా ఉండు.

అదర్శనమనుప్రాప్తో దక్షస్యామితతేజసః

అపారమైన తేజస్సుతో ఉన్న దక్షుడికి ఆయన కనబడకుండా పోయాడు.

వ్యాజహార స్వయం దక్షమశేషజగతో హితమ్

అతడే స్వయంగా దక్షునికి, సమస్త లోకాల మేలుకోసం మాటలు చెప్పాడు.

యదాచష్ట స్వయం దేవః పాలయైతదతన్ద్రితః

దేవుడు స్వయంగా, 'దీనిని అలసత్వం లేకుండా రక్షించు' అని ఆజ్ఞాపించాడు.

పశ్యన్త్యేనం బ్రహ్మభూతా విద్వాంసో వేదవాదినః

బ్రహ్మభావాన్ని పొందిన, వేదాలను తెలిసిన జ్ఞానులు ఆయనను దర్శిస్తారు.

స్తూయతే వైదికైర్మన్త్రైర్దేవదేవో మహేశ్వరః

వేదమంత్రాలతో దేవతల దేవుడైన మహేశ్వరుడు స్తుతించబడుతున్నాడు.

చేతసా భావయుక్తేన స యాతి పరమం పదమ్

భక్తితో కూడిన మనసుతో ఆయనను ధ్యానించినవాడు, పరమ పదాన్ని పొందుతాడు.

కర్మణా మనసా వాచా సమారాధయ యత్నతః

కార్యంతో, మనసుతో, మాటతో శ్రద్ధగా ఆయనను ఆరాధించు.

భవన్తి సర్వదోషాయ నిన్దకస్య క్రియా యతః

ఎవరైనా ఇతరులను నిందిస్తే, వారి చేసిన పనులన్నీ దోషాలకు కారణమవుతాయి.

స దేవదేవో భగవాన్ మహాదేవో న సంశయః

ఆ పరమేశ్వరుడు, మహాదేవుడు దేవతలకు దేవుడు అనే విషయములో ఎలాంటి సందేహమూ లేదు.

మోహాదవేదనిష్ఠత్వాత్ తే యాన్తి నరకం నరాః

అజ్ఞానంతో, తప్పుడు మతాన్ని అనుసరించడంవల్ల అలాంటి మనుషులు నరకానికి వెళ్తారు.

ఏకీభావేన పశ్యన్తి ముక్తిభాజో భవన్తి తే

ఏకత్వ భావంతో చూసేవారు ముక్తికి అర్హులవుతారు.

ఇతి మత్వా యజేద్ దేవం స యాతి పరమాం గతిమ్

ఇలా భావించి ఆ దేవుణ్ణి పూజిస్తే, అతడు పరమ గమ్యాన్ని పొందుతాడు.

ఇత్థం జగత్ సర్వమిదం రుద్రనారాయణోద్భవమ్

ఈ లోకమంతా రుద్రుడు, నారాయణుడు నుండి ఉద్భవించింది.

సమాశ్రయేన్మహాదేవం శరణ్యం బ్రహ్మవాదినామ్

బ్రహ్మాన్ని తెలుసుకున్నవారు ఆ మహాదేవుడిని ఆశ్రయించాలి.

జగామ శరణం దేవం గోపతిం కృత్తివాససమ్

అతడు దేవుడైన గొప్ప పశుపతిని, చర్మాన్ని ధరించినవాడిని ఆశ్రయించాడు.

ద్విషన్తో మోహితా దేవం సంబభూవుః కలిష్వథ

కలియుగంలో దేవుణ్ణి ద్వేషించేవారు మాయలో పడిపోయారు.

పూర్వసంస్కారమహాత్మ్యాద్ బ్రహ్మణో వచనాదిహ

మునుపటి సంస్కారాల మహత్యంతో, బ్రహ్మా చెప్పిన మాట వల్ల

బ్రహ్మాణం జగతామీశమనుజ్ఞాతాః స్వయంభువా

స్వయంభువుడు, జగత్తుకు అధిపతైన బ్రహ్మా అనుమతిచ్చాడు.

భవిష్యన్తి యథా పూర్వం శఙ్కరస్య ప్రసాదతః

శంకరుని కృపతో వారు మునుపట్లే మారిపోతారు.

శృణుధ్వం దక్షపుత్రీణాం సర్వాసాం చైవ సంతతిమ్

ఇప్పుడు మీరు దక్షుడి కుమార్తెల వారసత్వాన్ని వినండి.

ససర్జ దేవాన్ గన్ధర్వాన్ ఋషీంశ్చైవాసురోరగాన్

ఆయన దేవతలను, గంధర్వులను, ఋషులను, అసురులను, పాములను సృష్టించాడు.

తదా ససర్జ భూతాని మైథునేనైవ ధర్మతః

తర్వాత ధర్మబద్ధమైన కలయికతో జీవులను సృష్టించాడు.

సుతాయాం ధర్మయుక్తాయాం పుత్రాణాం తు సహస్త్రకమ్

తన ధార్మిక కుమార్తె ద్వారా వెయ్యి మంది కుమారులు పుట్టారు.

షష్టిం దక్షో ఽసృజత్ కన్యా వైరణ్యాం వై ప్రజాపతిః

దక్షుడు, ప్రజాపతి, వైరణిలో అరవై మంది కుమార్తెలను పుట్టించాడు.

వింశత్ సప్త చ సోమాయ చతస్త్రో ఽరిష్టనేమినే

ఇరవై ఏడుగురు సోమునికి, నలుగురు అరిష్టనేమికి ఇచ్చాడు.