కూర్మపురాణమ్

రోమజా ఇతి విఖ్యాతాస్తస్య సాహాయ్యకారిణః

వారికి సహాయం చేసినవారు 'రోమజా'లుగా ప్రసిద్ధి చెందారు.

కాలాగ్నిరుద్రసంకాశా నాదయన్తో దిశో దశ

వారు కాలాగ్నిరుద్రుని లాగా కనిపించి, పది దిశల్లో ఘోరంగా అరచారు.

సమావృత్య గణశ్రేష్ఠం యయుర్దక్షమఖం ప్రతి

గణాధిపతిని చుట్టుముట్టి, వారు దక్షుని యజ్ఞ స్థలానికి వెళ్లారు.

దదృశుర్యజ్ఞదేశం తం దక్షస్యామితతేజసః

వారు అపారమైన తేజస్సుతో ఉన్న దక్షుని యజ్ఞస్థలాన్ని చూశారు.

వీణావేణునినాదాఢ్యం వేదవాదాభినాదితమ్

వీణలు, వేణువుల నాదంతో, వేదపఠనాలతో మారుమోగుతున్నది.

ఉవాచ భద్రయా రుద్రైర్వోరభద్రః స్మయన్నివ

వీరభద్రుడు చిరునవ్వుతో శివునితో మృదువుగా ఇలా అన్నాడు.

భాగాభిలప్సయా ప్రాప్తా భాగాన్ యచ్ఛధ్వమీప్సితాన్

మీరు యజ్ఞంలో భాగం కోరుకుంటూ వచ్చారు కదా, మీకు కావాల్సిన వాటిని తీసుకోండి.

తం బ్రూతాజ్ఞాపయతి యో వేత్స్యామో హి వయం తతః

మీరు ఆయనకు చెప్పండి—ఆయన ఏది ఆజ్ఞాపిస్తే మేము అదే చేస్తాము.

దేవా ఊచుర్యజ్ఞభాగే న చ మన్త్రా ఇతి ప్రభుమ్

దేవతలు ఇలా అన్నారు—ప్రభువుకు యజ్ఞంలో భాగం లేదు, మంత్రాలు కూడా లేవు.

యే నాధ్వరస్య రాజానం పూజయధ్వం మహేశ్వరమ్

మీరు యజ్ఞానికి రాజైన మహేశ్వరుడిని పూజించండి.

పూజ్యతే సర్వయజ్ఞేషు సర్వాభ్యుదసిద్ధిదః

అతడిని అన్ని యజ్ఞాల్లో పూజించాలి, అన్ని కోరికలను నెరవేర్చేవాడు ఆయనే.

న మేనిరే యయుర్మన్త్రా దేవాన్ ముక్త్వా స్వమాలయమ్

వారు ఆయనను పట్టించుకోలేదు; మంత్రాలు దేవతలను వదిలి తమ లోకానికి వెళ్లిపోయాయి.

స్పృశన్ కరాభ్యాం బ్రహ్మర్షి దధీచం ప్రాహ దేవతాః

దేవతలు బ్రహ్మర్షి దధీచిని చేతులతో తాకి ఇలా అన్నారు.

యస్మాత్ ప్రసహ్య తస్మాద్ వో నాశయామ్యద్య గర్వితమ్

మీరు అహంకారంగా ప్రవర్తించినందువల్ల, ఈ రోజు మీ గర్వాన్ని నేను నాశనం చేస్తాను.

గణేశ్వరాశ్చ సంక్రుద్ధా యూపానుత్పాట్య చిక్షిపుః

కోపంతో ఉన్న గణాధిపతులు యజ్ఞస్తంభాలను పీకి విసిరేశారు.

గృహీత్వా భీషణాః సర్వే గఙ్గాస్త్రోతసి చిక్షిపుః

అందరూ భయంకరులు వాటిని పట్టుకుని గంగానదిలో వేసేశారు.

వ్యష్టమ్భయదదీనాత్మా తథాన్యేషాం దివౌకసామ్

అతడు అపారమైన బలంతో ఇతర దేవతలను కూడా అలాగే అడ్డగించాడు.

నిహత్య ముష్టినా దన్తాన్ పూష్ణశ్చైవమపాతయత్

అతడు పూషణుని పళ్ళను ముష్టితో కొట్టి పడగొట్టాడు.

ధర్షయామాస బలవాన్ స్మయమానో గణేశ్వరః

శక్తివంతుడైన గణాధిపతి చిరునవ్వుతో వారిని బాధించసాగాడు.

జఘాన మూర్ధ్ని పాదేన మునీనపి మునీశ్వరాః

మహర్షులు కూడా ఇతర మునులను కాలితో తలపై కొట్టారు.

వివ్యాధ నిశేతైర్బాణైః స్తమ్భయిత్వా సుదర్శనమ్

సుదర్శనుడిని ముందుగా కదలకుండా చేసి, పదునైన బాణాలతో పొడిచాడు.

జఘాన పక్షైః సహసా ననాదామ్బునిధిర్యథా

అతడు తన రెక్కలతో ఒక్కసారిగా దెబ్బతీశాడు, సముద్రం గర్జించినట్టు అరవుతూ.

వైనతేయాదభ్యధికాన్ గరుడం తే ప్రదుద్రువుః

వైనతేయుడి కంటే బలవంతులు గరుడుని చూసి పారిపోయారు.

విసృజ్య మాధవం వేగాత్ తదద్భుతమివాభవత్

మాధవుని బలంగా వదిలిపెట్టిన వెంటనే, అది ఒక అద్భుతంగా కనిపించింది.

ఆగత్య వారయామాస వీరభద్రం చ కేశవమ్

వచ్చి, వీరభద్రుడిని కూడా కేశవుని కూడా ఆపాడు.

సంస్తూయ భగవానీశః సామ్బస్తత్రాగమత్ స్వయమ్

ప్రశంసలు అందుకున్న అనంతరం, భగవంతుడు ఈశ్వరుడు, సాంబుడితో కలిసి అక్కడికి తానే వచ్చాడు.

తుష్టావ భగవాన్ బ్రహ్మా దక్షః సర్వే దివౌకసః

భగవంతుడు బ్రహ్మ, దక్షుడు, మరియు ఆకాశవాసులందరూ ప్రశంసలు చేశారు.

స్తోత్రైర్నానావిధైర్దక్షః ప్రణమ్య చ కృతాఞ్జలిః

దక్షుడు చేతులు జోడించి నమస్కరించి, అనేక విధమైన స్తోత్రాలతో ఆయనను స్తుతించాడు.

ప్రసన్నమానసా రుద్రం వచః ప్రాహ ఘృణానిధిః

మనస్సు ప్రశాంతంగా ఉండగా, దయామయుడు రుద్రునితో ఇలా అన్నాడు.