यः कश्चित् तस्मिन्स्थले गच्छति च तत्र प्राणान् त्यजति, स गणेशस्य पदं प्राप्नोति। तत्रैव श्रीमान् नकुलीश्वरः भगवान् विराजते। तत्र महादेवः देवीसहितः, शिष्यगणैः सदा परिवृतः, संनिविष्टः अस्ति। तत्र सर्वपापैः विमुक्तः सन्, तत्रैव म्रियमानः तद्विद्यां प्राप्नोति। यः भीमेश्वराख्यं स्थलम् उपगच्छति, स पापात् विमुच्यते। तत्र स्नानं कृत्वा, तत्र जलं पीत्वा, ब्रह्महत्या-दोषात् अपि विमुक्तः भवति। तस्य नाम दिव्यं वाराणसी, या दशकोटिकोटिभ्यः अपि श्रेष्ठा। अन्यत्र क्वापि योगिनामपि, एकजन्मनि मुक्तिः न लभ्यते। यः तत्र गच्छति, स शतजन्मार्जितपापानि अपि क्षालयति। तस्य पुण्यतीर्थस्य फलम् अस्मिन्लोके परत्र वा न भवति। येऽन्येऽपि तद्वत् पुण्यतीर्थे सेवा कुर्वन्ति, तेऽपि सर्वपापैः मुक्ताः, उक्तं पदं प्राप्नुवन्ति। यः स्वपुत्राणां जीविकां व्यवस्थित्य, भार्यां तेषां समर्प्य, तत्र गच्छति, स सर्वपापैः विमुक्तः भवति। यः एतत् पठति वा शृणोति वा, स अपि सर्वपापैः विमुक्तः भवति। ततः मुनयः कूर्मरूपिणं भगवानं पप्रच्छुः। ते जगतां सृष्टिं विस्तारं च, वंशान् च मन्वन्तराणि च पप्रच्छुः। "भूतभव्येश," इति पूर्वं यथोक्तम्, तथा महायोगी भूतानां लयं व्याजहार। अस्मिन्पुराणे लयः चतुर्विधः उच्यते। स लयः मुनिभिः 'नित्यः' इति नाम्ना प्रसिद्धः। त्रिलोक्याः पुनः सृष्टिः पण्डितैः व्याख्याता। सा पुनः सृष्टिः प्रकृतिसम्भवा, कालचिन्तकैः कथिता। एष लयः च पुनः सृष्टिः च, द्विजैः कालपरिचिन्तकैः 'प्रलय' इति कथ्यते। अधुना अहं संक्षेपेण नैमित्तिकं लयं वक्ष्यामि। तदा प्रजापतिः स्वात्मन्येव स्थितानि भूतानि स्रष्टुम् उद्यतवान्। तदा तद्भूतविनाशकारिणी घोरा शक्तिः सर्वेषां भूतानां अन्तं करोति। आदौ ते पृथिवीत्वं यान्ति। सूर्यः असह्यरश्मिः भूत्वा, स्वकिरणैः जलं पिबति। तेन पानकर्मणा, ते दीप्तिमन्तः सूर्याः सप्त संख्याताः भवन्ति। ते ज्वलन्तः सप्त सूर्याः चतुर्लोकान् दहन्ति। सप्त सूर्याः कालाग्नितेजसा दीप्तिमन्तः प्रकाशन्ते। आकाशं व्याप्य, भूमिं दहन्तः तिष्ठन्ति। पर्वतैः, नद्या, समुद्रैः, द्वीपैः च सहितं, पृथिवी निर्जला जाता। अधस्तात्, उपरिष्टात्, तिर्यक् च, तैः रश्मिभिः आवृता। यदा ते एकत्वं यान्ति, तदा एकैव ज्वलनशिखा भूत्वा तिष्ठति। सर्वं चतुःस्थितिजगद् स्वतेजसा दह्यते। वृक्षतृणविहीना पृथिवी कूर्मपृष्ठवत् दृश्यते। सा सर्वा तैः ज्वलनैः पुनः पूर्णा ज्वलति। ततः सर्वं तद् द्रव्यं पृथिवीत्वं गच्छति। तान् सर्वान् भस्मीकृत्य सप्तविधः वह्निर्यः भगवान्, स एव शेषः तिष्ठति।