एकः अज्ञानवान् जनः, बहूनां जनानां साक्षात् उपस्थितानां मध्ये, पङ्क्तौ अन्नं गृह्णन्, पापं आप्नोति। सः न मांसं निषेधयेत्, न च अन्यस्य अन्नं पश्येत्। मृत्युः अनन्तरं, सः पशुत्वं प्राप्नोति, तद् एकविंशति-विधं भवति। इतिहासाः, पुराणानि, शुभानि पितृयज्ञ-विधायाः च — एतानि ज्ञात्वा, “सन्तुष्टाः वा?” इति पृच्छित्वा, सन्तुष्टान् भोजनं दद्यात्। ततः ब्राह्मणाः शीघ्रं वदन्ति, “भोजनं ते भवतु।” ब्राह्मणैः यथा उपदिष्टं, तथा तस्य अनुमतिं लब्ध्वा, सः आचरितव्यम्। सः वदेत्, “सिद्धम्” अथवा “देवस्य अनुग्रहः भवतु” इति। दक्षिणदिशं अभिमुख्य, उत्तमान् पितृन् अभिलषेत्। वदेत्, “नः श्रद्धा न पततु, नः अन्नं बहु भवतु” इति। ततः पुत्र-कामिनी पत्नी मध्यभागं भोजनस्य भुञ्जीत्। अनन्तरं सः स्वपत्नीभिः सह शेषं अन्नं भुञ्जीत्। पतिः पत्नी च तां रात्रिं ब्रह्मचर्यं आचर्येत्। यदि महान् नरकं गच्छति, तदा सः पुनः कीट-रूपं यायात्। अध्ययनं यात्रा च त्यजेत्, न च कर्ता वा भोक्ता भवेत्। ते बहून् नरकान् यान्ति, महापापिनां तुल्यं। यः तत्त्वं वेद, सः सदा विरक्तः आचरेत्। तेन, अग्नौ होमं कृत्वा, पिण्डान् यथासम्भवम् स्थापयेत्। सर्वदोष-वर्जितं स्थितिः योगिनां सदा अस्ति। तेन, सनातनः भगवान् सम्यक् पूज्यते। अथवा, स्नात्वा एकाग्रचित्तः, तिलैः जलं पितृभ्यः दद्यात्। अन्ये वदन्ति, तेषां पितरं तदर्थं दद्यात्। मृतस्य सम्बन्धिनं दद्यात्, अन्यं न दद्यात्। शास्त्रेषु श्रूयते, जीवन् जनं उपेक्ष्य न दद्यात्। नियुक्त्या जातः, वेदभागात् अर्धं गृह्णीयात्। पिण्डं जनकाय दद्यात्, अन्यथा क्षेत्रस्वामिने। तदा, एकस्मिन्नेव जनके, अनन्तरं क्षेत्रस्वामिने नाम कथयेत्। यदि अशुद्धः, क्षीणः, वा इच्छति, पुनः कामेन कर्तुं शक्नोति। सर्वं देववत् कर्तव्यम्; तिलविधिः यवैः कर्तव्यः। वदेत्, “शुभमुखाः पितरः प्रीयन्ताम्” इति। मातामह-वृद्धौ, त्रि-श्राद्धानि विधीयन्ते। पूर्वदिशं अभिमुख्य, उपवीती, एकाग्रः, पिण्डान् दद्यात्। विविधेषु वेदिकासु, प्रतिमासु, द्विजेषु वा। मातृगणं पूज्य, त्रि-श्राद्धानि कर्तव्यानि। यदि कोपेन ग्रस्तः, मातरः तं हन्तुं इच्छन्ति। मृतेषु, जातेषु, ब्राह्मणेषु वा, prescribed कर्म न कर्तव्यम्, न च वेदं मनसा अपि पठेत्। वैतानं यज्ञं शुष्कान्नेन फलेन वा सम्यक् दद्यात्। चतुर्थे पञ्चमे वा दिने, अग्निसंयोगः अनुमतः, इति विप्रैः निगदितम्। जन्म-शौचात् प्रसूति-शौचात् अपि, अन्यः सर्वः शौचः पुनः परित्यज्यते। एवं पितृयज्ञस्य विधानं, धर्मस्य मर्यादा, शास्त्रेषु प्रतिपाद्यते।