कूर्मपुराणम्

पर्णाशा च वन्दना च, सततप्रवाहिणी रम्या सदानीरा च, एताः पुण्यनद्यः स्मृताः। शिग्रुश्च स्वशिल्पा च, एते अपि पारियात्रपर्वतेषु विश्रान्ताः कीर्त्यन्ते। मंदाकिनी, चित्रकूटा, तामसी, पिशाचिका च, ऋक्षवत्पादसम्भूताः सर्वपापहराः सन्ति। वेण्या, वैतरणी, बलाका, कुमुद्वती च, एताः पवित्रसलिलाः पुण्यनद्यः विंध्यपादात् उत्पन्नाः। दक्षिणदिश्याः नद्यः सर्वाः सह्यपादात् प्रवहन्ति, मलयात् निष्पन्नाः नद्यः शीतलसलिलाः कीर्त्यन्ते। शुक्तिमत्पादसम्भूताः सर्वाः नद्यः सर्वपापहराः सन्ति। एताः सर्वाः पुण्यनद्यः स्नानदानादिकर्मणा पापानि नाशयन्ति। पूर्वदिग्वासिनः अपि यथेष्टदेहधारिणः निवसन्ति। पश्चिमसीम्नि च सौराष्ट्राः, शूद्राः, आभीराः, अर्बुदाः च तत्र वसन्ति। सौवीराः, सैन्धवाः, हूणाः, शाल्वाः च तस्मिन्निवसन्ति। ते सर्वे नद्यः उपयुञ्जानाः तटस्थाः वसन्ति। कृतत्रेताद्वापरकलियुगानि तत्र न विद्यन्ते। तेषु न दुःखं, न श्रमः, न क्लेशः, न क्षुधाभयं च। विविधैः भोगैः रममाणाः सर्वे नित्यं युवा एव सन्ति। तत्र देवाधिदेवस्य परमेश्वरस्य दिव्यं वैडूर्यनिर्मितं प्रासादं विराजते। तत्र देवाः, सिद्धगणाः, यक्षाः च नित्यं पूजनं कुर्वन्ति। तत्र पिनाकधन्वा शिवः भूतेश्वरैः परिवृतः सदा दीप्तिमान् अस्ति। तत्रैव भवस्य, देवाधिदेवस्य, महत् धाम अपि स्थितम्। तत्र नानापद्मभूषिता नदी प्रवहति, यस्याः जलं नित्यं शुद्धं परमपवित्रं परमसुखदं च। सा दिव्यर्षिभिः, नारायणेन च सेविता। तत्र स्फटिकस्तम्भयुक्तं सुवर्णद्वारयुक्तं महाप्रासादं अस्ति, या परमपावनी सर्वरत्नभूषिता रम्या च। तत्र नित्यं सर्वामृत्यूनां श्रेष्ठः भगवतः पूज्यते। तत्र अष्टौ पुण्यस्थानानि, येषां देवद्विषां प्राप्तिः दुरापि। सप्त ऋषिमाश्रमाः सिद्धैः सेव्यमानाः तत्र सन्ति। तत्रैव ब्रह्मणः अतीन्द्रियजन्मनः परमपवित्रं विशालं धाम अस्ति। तत्र सर्वे सदा अजं परमपितामहं देवं पूजयन्ति। स लोकानां हितार्थं स्थितः, शान्तानां परमपुरुषार्थः। तत्र महद् सरः, शुद्धं पुण्यं अमृतोपमसलिलं सुरभि विशालं च, विराजते। तत्र महात्मानः ब्रह्मविदः, दोषरहिताः अल्पकामा च, सततं रमन्ते। सुमना च वेदनादः च तस्य प्रमुखशिष्यौ। ते महाबलिनः ब्रह्मविद्यायां निष्ठिताः तं पूजयन्ति। महेश्वरः भगवतीसहितः तत्र कदाचित् आगच्छति। तत्र सरित्सरांसि संयतचित्तैः मुनिभिः सेव्यमानानि। ते ब्रह्मणि मनः संयुज्य ज्ञाननिष्ठाः तत्रैव रमन्ते। ते ईशानं देवं, येन सर्वमिदं व्याप्यते, ध्यायन्ति।