कूर्मपुराणम्

श्रीपरमेश्वरः पार्वत्याः भक्तिपूर्वकं पूजनं सस्नेहमङ्गीकरोति स्म। ततोऽस्यां दिशि पूर्वस्यां अमरावती नाम पुरी दिव्यैः सर्वैः ऐश्वर्यैः समन्विता दृश्यते स्म। तत्र सहस्रशः देवाः सहस्राक्षं पूजयन्ति स्म। तद्वै तेषां परमं धाम, यत् देवैरपि सुदुर्लभं कथ्यते। तत्रैव तेजोवती नाम पुरी, दिव्यैः आश्चर्यैः पूरिता, यत्र यजुषां पाठकाः याज्ञिकाश्च निवसन्ति, सा च दैत्यैः दुर्लङ्घ्या। तत्रैव सिद्धगन्धर्वसेविता संयमनी नाम दिव्यपुरी, या सत्यमार्गनिष्ठानां धर्मिष्ठजनानां वसतिः। एवं रक्षोवती नाम पुरी अपि दृश्यते, या सर्वतः राक्षसैः परिवृता। तत्र तामसप्रवृत्तयः अधर्मनिष्ठाश्च जनाः गच्छन्ति। शुद्धवती नाम पवित्रा पुरी अपि तत्रैव, या सर्वकामसमृद्ध्या युक्ता। तां सतततीर्थयात्रिणः क्षान्ताश्च लोकस्य प्राप्नुवन्ति। गन्धवती नाम पुण्यपुरी, यत्र प्रभञ्जनः निवसति, तत्र प्राणायामविदः शाश्वतं अमृतं च धाम लभन्ते। कान्तिमती नाम दिव्यपुरी तत्रैव, यत्र सोमः प्रभासते; सा च तेषां कृता, नानाविधभोगैः समन्विता। यशोवती नाम पुण्यपुरी अपि तत्र, या सर्वैः दुष्प्राप्या; तत्र गणपतिः स्वपुरुषैः सहितः वसति। प्राचीनकाले त्रिशूलधारी शिवः तत्र निवासं स्थापयामास। तत्र ब्रह्मणः पुरीमुपरि गङ्गा दिव्यलोकात् अवतीर्य सर्वतः वहति। सा च सीता, अलकानन्दा, सुचक्षुः, भद्रनाम्नीति चत्वारः नामानि लभते। ततः पूर्वदिशतः भद्राश्वः सागरं प्रति गच्छति। सागरं विदार्य सप्तधा विभज्य प्रवहति, हे द्विजोत्तमाः। पश्चिमदिशि केतुमालाख्यं देशं गत्वा सागरं प्रति याति। उत्तरसागरं अतिक्रम्यापि सा समागच्छति, हे महर्षयः। एतेषां मध्ये मेरुः स्थितः, स मध्यबीजरूपः। तस्य जगत्पद्मस्य पत्राणि पर्वतान्तरेषु प्रसार्यन्ते। दक्षिणे चोत्तरे च नीलनिषधाख्यौ पर्वतौ स्थितौ। तौ चाष्ट्युत्तरयोजनविस्तीर्णौ मध्ये प्रदेशे विराजेते। मेरोरपि पश्चिमे पूर्ववदवस्थितौ। तौ पूर्वपश्चिमाभ्याम् समुद्रे मध्ये व्यवस्थितौ। जठरादयः चत्वारः मेरुं सर्वतः संस्थिताः, हे महर्षयः। तत्र स्त्रियः पद्मदलसन्निभवर्णाः लक्षवर्षपर्यन्तं जीवन्ति। आम्रफलभक्षिणः दशसहस्रवर्षाणि जीवन्ति। धर्मनिष्ठा वटफलभक्षिणश्च दीर्घायुषः भवन्ति। तत्र पुरुषास्त्रियश्च देवलोकवद् सुखेन वसन्ति। कुरुदेशे कृष्णवर्णाः जनाः केवलं क्षीरभक्षिणः वसन्ति। चन्द्रद्वीपे ते महेश्वरं सततम् उपासते। ये प्लक्षफलभक्षिणः, ते दशसहस्रवर्षाणि जीवन्ति। ध्याननिष्ठाः, भक्तिपरायणाः, श्रद्धया पूर्णचित्ताश्च भवन्ति।