कूर्मपुराणम्

एतेषु दिव्यकर्मप्रसिद्धेषु महापर्वतेषु एकशृङ्गः, गजशैलः, पिशाचकश्च प्रमुखाः सन्ति। त एव श्रेष्ठतमाः बलिनः पर्वताः कीर्त्यन्ते। तत्र शिखिवासः, वैदूर्यः, कपिलः, गन्धमादनः, सुपार्श्वः, सुपक्षः, कङ्कः, कपिलश्च पुनः, अञ्जनः, मधुमांसः, कुमुदः, मुकुटः, पारिजातो महापर्वतः, कपिलोदकश्च—एते सर्वे सिद्धगन्धर्वसंयुताः राजर्षय इव राजपर्वताः सन्ति। तत्र शङ्खकूटः, वृषभः, हंसः, नागनामकः पर्वतः, मयूरः, कपिलः, महाकपिलश्च सन्ति। मानससरोवरस्य उत्तरदिशि केसराचलाः दृश्यन्ते। तत्रान्तरं कन्दराः, सरांसि, वनानि च वर्तन्ते। तानि सर्वाणि विशुद्धानि, शान्तरजांसि, सर्वदुःखविनिर्मुक्तानि च भवन्ति। मेरोः उपरि देवदेवस्य स्रष्टुः प्रसिद्धं निवासस्थानं स्थितम्। तत्र योगीश्वरैः, मुनिभिः, उपेन्द्रेण, शंकरेण च पूज्यते। तत्रैव पुण्यात्मा सनत्कुमारः नित्यं सम्यगुपास्ते। स योगयुक्तात्मा तत्रैव तं परं सोमरसं पीत्वा स्थितः। ब्रह्मणः पुरतः दिव्यं निर्मलमालयं विराजते, यत्र महर्षिसंघैः वेदविद्भिश्च सेव्यमानम् अस्ति। तत्र प्रलयानां पतिः प्रमथगणैः सह प्रमथपतिरिव मोदते। सत्यवादिनः तपस्विनः महादेवं तत्र पूजयन्ति। स परमेश्वरः पार्वत्याः पूजनं भक्त्या गृह्णाति। पूर्वदिशि अमरावती नाम नगरी सर्वविभवसम्पन्ना विराजते। तत्र सहस्रनेत्रं देवं सहस्रशः सुराः पूजयन्ति। तद्वै तेषां परमं धाम, यद् देवैः अपि दुरापम्। तत्र तेजोवती नाम नगरी दिव्यैः अद्भुतैः पूर्णा दृश्यते, या याज्ञिकपाठकानां स्थलं, दानवैः अपि दुर्ग्राह्या। तत्रैव संयमनी नाम दिव्यपुरी, सिद्धगन्धर्वसेविता, सत्यानिष्ठानां धर्मात्मनां वासस्थानम् अस्ति। तत्र रक्षोवती नाम पुरी, सर्वतः राक्षसैः परिवृता। यत्राधर्मनिष्ठाः, तामसप्रवृत्तयश्च गच्छन्ति। तत्र शुद्धवती नाम पुण्यपुरी, सर्वकामसंपदा युक्ता, या तीर्थयात्रापरायणानां, क्षमावन्तां च गन्तव्यभूतिः। तत्र गन्धवती नाम पुण्यपुरी, यत्र प्रभञ्जनः निवसति; प्राणायामपरिपूर्णाः तद् नित्यं अमृतधाम प्राप्नुवन्ति। तत्र कान्तिमती नाम दिव्यपुरी, यत्र सोमः प्रभासते; तद् तेषां कृते निर्मितं स्थानं, नानाविधभोगसम्पन्नं। तत्र यशोवती नाम पुण्यपुरी, सर्वैः दुर्गमं परम; यत्र गणपतिः स्वगणैः परिवृतः निवसति। पुरातने काले तत्रैव त्रिशूलधारी शिवेन निवासः स्थापितः। ब्रह्मणः पुर्याः सर्वतो गङ्गा दिवः समुत्पत्य अवतीर्णा दृश्यते। एवं तेषु दिव्येषु स्थलेषु, पर्वतेषु, नगरेषु च, सिद्धगन्धर्वैः, मुनिभिः, योगीश्वरैश्च पूजितं परमं वैभवं विराजते।