कूर्मपुराणम्

तेषां वचनं श्रुत्वा, “श्रीगौतममृषिं शीघ्रं गच्छामः,” इति ते सर्वे सन्नद्धाः। तदनन्तरं प्राज्ञाः तान् उवाचुः, “मम गृहे निवसित्वा पश्चात् नूनं गन्तव्यम्।” ततः ते तान् महात्मानं गौतमं समीपमानीय समर्पितवन्तः। गौतमः तां गोशालायां बद्धवान्, किन्तु स्पृष्टमात्रेणैव सा मृता। तदद्भुतं दृष्ट्वा मुनयः तत्र न शेकुः, ततो वाक्यम् ऊचुः, “यावत् न आगच्छामः, तावत् भोजनं मा कुरुत; वयं स्वयमेव गच्छामः।” दुष्टदौर्भाग्येन प्रेरिताः, ते यथापूर्वं तपश्चर्यां कर्तुं गतवन्तः। तस्य कारणं ज्ञात्वा, कश्चित् अतिवेगेन कोपितः तान् शप्तवान्। तस्य शापस्य प्रभावेन, ते पुनः पुनः तद्रूपेणैव जन्म लब्धवन्तः। ततः ते लोकीयैः स्तोत्रैः स्तुतिं कृत्वा, अवशिष्टाः गवः इव, स्थिताः। द्वावपि महान्योगिनौ, तृप्त्यर्थं दूषितान्नात् त्रातव्यौ इति कामनया उक्तम्। तदा स धर्मकामान् पृष्टवान्, “किं तेषां कर्तव्यम्?” तेषां प्रणतान् द्विजश्रेष्ठान् दृष्ट्वा, हरिः गोपतिं प्रति वाक्यम् अब्रवीत्। “महान् धर्मः, वेदसम्भूतः, एषः सम्यगनुमन्यते। एते सर्वे अस्माभिः सह, यावद् अपि नरकान् यास्यन्ति। वृषध्वज, वयं मोहाय शास्त्राणि रचयिष्यामः।” शिवाज्ञया, केशवः अपि मोहकशास्त्राणि निर्ममे। पाञ्चरात्रं, पाशुपतं, तथा सहस्रशः अन्यानि अपि। ते घोरनरकं पतन्ति, पुनः पुनः, बहूनि कल्पानि। “मम प्रसादात् गच्छध्वम्, अन्यत् मोक्षोपायः नास्ति,” इति उक्तम्। ते सुरारेश्वरस्य आदेशं शिरसा स्वीकृत्य, प्रणम्य, तदनु शिष्येभ्यः फलं दर्शयित्वा उपदेशं कर्तुं आरब्धवन्तः। शङ्करः द्विजातिभिः सह तेषां हिताय भिक्षाटनं कृतवान्। जटाजूटधरः सः लोकं मोहितवान्। स्वदेहसंभूतं रुद्रं, भीषणं भैरवमपि, दुष्टनिग्रहाय नियुक्तवान्। तत्र गणान्, इन्द्रमुख्यान् देवांश्च, स्थाप्य नियुक्तवान्। स्त्रीरूपं धारयित्वा, महादेवीं नित्यं सेवितवान्। ते अपि सुन्दरीरूपं धारयित्वा, महादेवीं सेवितवन्तः। द्वारस्थे गणाधिपः पूर्ववत् स्थितः। पार्वतीं नेतुम् इच्छन्, सः मन्दरं प्रति गतवान्। अजेयः हरः कालरूपं धारयित्वा तं निगृहीतवान्। वृषध्वजः तं दानवम् त्रिशूलेन वक्षसि ताडितवान्। नन्द्यादयः च स्वबलैः सह अन्धकदैत्यैः पराजिताः। विनायकः, मेघवाहः, सोमनन्दी, विद्युत्संभवः अपि, त्रिशूलैः, शूलैः, तोमरैः, पर्वताग्रैः, परशुभिः युद्धं कृतवन्तः। अत्यन्तबलिनः दैत्याधिपेन ते शतयोजनदूरं क्षिप्ताः। कालसूर्यसदृशप्रभाः सन्तः, ते भैरवस्य समीपं धावितवन्तः। भैरवः रुद्रः भीषणं त्रिशूलं गृहीत्वा युद्धाय स्थितः। सः भगवन्तं वासुदेवं, अजं, सर्वव्यापिनं शरणं गतवान्। भगवतः सः देवीपार्श्वे स्थितः, अमरशत्रुविनाशाय।