ਸਰ੍ਵਸ੍ਵਮਪਹृਤ੍ਯੈਨਂ ਰਾਜਾ ਰਾष੍ਟ੍ਰਾਤ੍ ਪ੍ਰਵਾਸਯੇਤ੍
ਰਾਜਾ ਉਸ ਦਾ ਸਾਰਾ ਮਾਲ ਲੈ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਨਿਕਾਲ ਦੇਵੇ।
ਮ੍ਰਿਯਮਾਣੇषੁ ਵਿਪ੍ਰੇषੁ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਃ ਸ ਤੁ ਗਰ੍ਹਿਤਃ
ਜੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮਰ ਰਹੇ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਐਸਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਹੈ।
ਅਙ੍ਕਯਿਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਕਾਦ੍ ਰਾष੍ਟ੍ਰਾਤ੍ ਤਂ ਰਾਜਾ ਵਿਪ੍ਰਵਾਸਯੇਤ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਲਾ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦੇਵੇ।
ਸ ਪੂਰ੍ਵਾਭ੍ਯਧਿਕਃ ਪਾਪੀ ਨਰਕੇ ਪਚ੍ਯਤੇ ਨਰਃ
ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਪਾਪੀ ਹੋ ਕੇ ਨਰਕ ਵਿਚ ਸਜ਼ਾ ਭੁਗਤਦਾ ਹੈ।
ਸਤ੍ਯਸਂਯਮਸਂਯੁਕ੍ਤਾਸ੍ਤੇਭ੍ਯੋ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਜੋ ਸਚਾਈ ਅਤੇ ਸੰਯਮ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਵਧੀਆ ਦੁਜਾਤੀ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਨ ਤੁ ਮੂਰ੍ਖਮਵृਤ੍ਤਸ੍ਥਂ ਦਸ਼ਰਾਤ੍ਰਮੁਪੋषਿਤਮ੍
ਪਰ ਜੇ ਕੋਈ ਮੂਰਖ ਹੋਵੇ ਜਿਸ ਦੀ ਚਾਲ-ਚਲਨ ਠੀਕ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਭਾਵੇਂ ਦਸ ਰਾਤਾਂ ਉਪਵਾਸ ਕਰ ਲਏ, ਉਸ ਨੂੰ ਦਾਨ ਨਾ ਦੇਣਾ।
ਸ ਤੇਨ ਕਰ੍ਮਣਾ ਪਾਪੀ ਦਹਤ੍ਯਾਸਪ੍ਤਮਂ ਕੁਲਮ੍
ਉਹ ਪਾਪੀ ਆਪਣੇ ਇਸ ਕਰਮ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸੱਤ ਪੜ੍ਹਦੇ ਤਕ ਦੀ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮੈ ਯਤ੍ਨੇਨ ਦਾਤਵ੍ਯਂ ਅਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯਾਪਿ ਸਨ੍ਨਿਧਿਮ੍
ਉਸ ਜਨ ਨੂੰ ਯਤਨ ਕਰਕੇ ਦਾਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਹੋਰ ਹਾਜ਼ਰ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ।
ਤਾਵੁਭੌ ਗਚ੍ਛਤਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਨਰਕਂ ਤੁ ਵਿਪਰ੍ਯਯੇ
ਦੋਵੇਂ ਜਣੇ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਉਲਟ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ, ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਪਾषਣ੍ਡੇषੁ ਚ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਨਾਵੇਦਵਿਦਿ ਧਰ੍ਮਵਿਤ੍
ਸਾਰੇ ਪਾਠਕਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਵੇਦ ਜਾਂ ਧਰਮ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ।
ਅਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ ਪ੍ਰਤਿਗृਹ੍ਣਾਨੋ ਭਸ੍ਮੀ ਭਵਤਿ ਕਾष੍ਠਵਤ੍
ਜੋ ਗਿਆਨਹੀਨ ਹੋ ਕੇ ਦਾਨ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਲੱਕੜ ਵਾਂਗ ਭਸਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਪਿ ਵਾ ਜਾਤਿਮਾਤ੍ਰੇਭ੍ਯੋ ਨ ਤੁ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਤ੍ ਕਥਞ੍ਚਨ
ਜਾਤੀ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਦਾਨ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਕਦੇ ਵੀ ਸ਼ੂਦਰ ਤੋਂ ਨਹੀਂ।
ਧਨਲੋਭੇ ਪ੍ਰਸਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ੍ਯਾਦੇਵ ਹੀਯਤੇ
ਜੋ ਧਨ ਦੀ ਲਾਲਚ ਵਿੱਚ ਫਸ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਤਾ ਤੋਂ ਹਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨ ਤਾਂ ਗਤਿਮਵਾਪ੍ਨੋਤਿ ਸਙ੍ਕੋਚਾਦ੍ ਯਾਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍
ਉਹ ਉਸ ਦਰਜੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਦਾ, ਜੋ ਸੰਕੋਚ ਰਾਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਸੀ।
ਸ੍ਥਿਤ੍ਯਰ੍ਥਾਦਧਿਕਂ ਗृਹ੍ਣਨ੍ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯਾਤ੍ਯਧੋਗਤਿਮ੍
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੇ ਜਰੂਰਤ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨੀਵੀਂ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਦ੍ਵੇਜਯਤਿ ਭੂਤਾਨਿ ਯਥਾ ਚੌਰਸ੍ਤਥੈਵ ਸਃ
ਉਹ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਉਵੇਂ ਹੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਚੋਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਤਃ ਪ੍ਰਤਿਗृਹ੍ਣੀਯਾਨ੍ਨ ਤੁ ਤृਪ੍ਯੇਤ੍ ਸ੍ਵਯਂ ਤਤਃ
ਉਹ ਹਰ ਪਾਸੋਂ ਦਾਨ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਉਸ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਵਰ੍ਤਮਾਨਃ ਸਂਯਾਤਾਤ੍ਮਾ ਯਾਤਿ ਤਤ੍ ਪਰਮਂ ਪਦਮ੍
ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕਰਦਿਆਂ, ਸੰਯਮ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਉਹ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਏਕਾਕੀ ਵਿਚਰੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਮੁਦਾਸੀਨਃ ਸਮਾਹਿਤਃ
ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਕੱਲਾ, ਉਦਾਸੀਨ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਘੁੰਮਦਾ ਰਹੇ।
ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾਨੁਤਿष੍ਠੇਨ੍ਨਿਯਤਂ ਤਥਾਨੁष੍ਠਾਪਯੇਦ੍ ਦ੍ਵਿਜਾਨ੍
ਜਾਣ ਕੇ, ਉਹ ਨਿਯਮਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਮਲ ਕਰੇ ਅਤੇ ਦੁਜਾਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਅਮਲ ਕਰਵਾਏ।
ਪ੍ਰਕृਤਿਂ ਯਾਤਿ ਪਰਂ ਨ ਯਾਤਿ ਜਨ੍ਮ
ਉਹ ਉੱਚੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ।
ਵਾਨਪ੍ਰਸ੍ਥਾਸ਼੍ਰਮਂ ਗਚ੍ਛੇਤ੍ ਸਦਾਰਃ ਸਾਗ੍ਨਿਰੇਵ ਚ ਦृष੍ਟ੍ਵਾਪਤ੍ਯਸ੍ਯ ਚਾਪਤ੍ਯਂ ਜਰ੍ਜਰੀਕृਤਵਿਗ੍ਰਹਃ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਦੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਵੇਖ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਥੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਅੱਗ ਨਾਲ ਵਾਨਪ੍ਰਸਥ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਜਾਵੇ।
ਗਤ੍ਵਾਰਣ੍ਯਂ ਨਿਯਮਵਾਂਸ੍ਤਪਃ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ ਸਮਾਹਿਤਃ
ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਕੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਤਪ ਕਰੇ।
ਯਤਾਹਾਰੋ ਭਵੇਤ੍ ਤੇਨ ਪੂਜਯੇਤ੍ ਪਿਤृਦੇਵਤਾਃ
ਜੋ ਭੋਜਨ ਉਸਨੂੰ ਮਿਲੇ, ਉਸ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸਤਕਾਰ ਕਰੇ।
ਗृਹਾਦਾਹृਤ੍ਯ ਚਾਸ਼੍ਨੀਯਾਦष੍ਟੌ ਗ੍ਰਾਸਾਨ੍ ਸਮਾਹਿਤਃ
ਘਰ ਤੋਂ ਭੋਜਨ ਲਿਆ ਕੇ, ਉਹ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਅੱਠ ਗ੍ਰਾਸ ਖਾਏ।
ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਂ ਸਰ੍ਵਦਾ ਕੁਰ੍ਯਾਨ੍ਨਿਯਚ੍ਛੇਦ੍ ਵਾਚਮਨ੍ਯਤਃ
ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬੋਲਣ ਤੋਂ ਰੋਕੇ।
ਮੁਨ੍ਯਨ੍ਨੈਂਰ੍ਵਿਵਿਧੈਰ੍ਮੇਧ੍ਯੈਃ ਸ਼ਾਕਮੂਲਫਲੇਨ ਵਾ
ਉਹ ਮੁਨੀਆਂ ਵਾਲਾ ਭੋਜਨ, ਪਵਿੱਤਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖਾਣਾ ਜਾਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਜੜਾਂ ਤੇ ਫਲ ਖਾਏ।
ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨੁਕਮ੍ਪੀ ਸ੍ਯਾਤ੍ ਪ੍ਰਤਿਗ੍ਰਹਵਿਵਰ੍ਜਿਤਃ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆਵਾਨ ਰਹੇ ਅਤੇ ਦਾਨ-ਉਪਹਾਰ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਚੇ।
ਉਤ੍ਤਰਾਯਣਂ ਚ ਕ੍ਰਮਸ਼ੋ ਦਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯਾਯਨਮੇਵ ਚ
ਉਹ ਉੱਤਰਾਯਣ ਤੇ ਦੱਖਣਾਯਣ ਦੀ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਪਾਲਣਾ ਕਰੇ।
ਪੁਰੋਡਾਸ਼ਾਂਸ਼੍ਚਰੂਂਸ਼੍ਚੈਵ ਵਿਧਿਵਨ੍ਨਿਰ੍ਵਪੇਤ੍ ਪृਥਕ੍
ਉਹ ਪੁਰੋਡਾਸ਼ ਤੇ ਚਰੂ ਦੀਆਂ ਆਹੁਤੀਆਂ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚੜ੍ਹਾਏ।