ਵਿਦ੍ਯਾਸ਼ਿਲ੍ਪਾਦਯਸ੍ਤ੍ਵਨ੍ਯੇ ਬਹਵੋ ਵृਤ੍ਤਿਹੇਤਵਃ
ਵਿਦਿਆ, ਹُنਰ ਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਜੀਵਨ ਯਾਪਨ ਦੇ ਢੰਗ ਹਨ।
ਸ਼ਿਲੋਞ੍ਛੇ ਤਸ੍ਯ ਕਥਿਤੇ ਦ੍ਵੇ ਵृਤ੍ਤੀ ਪਰਮਰ੍षਿਭਿਃ
ਸ਼ਿਲੋਛ ਤੇ ਉਛਿਣ — ਇਹ ਦੋ ਜੀਵਨ ਯਾਪਨ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਦੱਸੇ ਹਨ।
ਅਯਾਚਿਤਂ ਸ੍ਯਾਦਮृਤਂ ਮृਤਂ ਭੇਕ੍ਸ਼ਂ ਤੁ ਯਾਚਿਤਮ੍
ਜੋ ਖਾਣਾ ਬਿਨਾ ਮੰਗੇ ਮਿਲੇ, ਉਹ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਜੋ ਮੰਗ ਕੇ ਲਿਆ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਮਰੇ ਹੋਏ ਖਾਣੇ ਵਾਂਗ ਹੈ।
ਤ੍ਰ੍ਯਹੈਹਿਕੋ ਵਾਪਿ ਭਵੇਦਸ਼੍ਵਸ੍ਤਨਿਕ ਏਵ ਚ
ਇਹ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਲਈ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਯਾਨ੍ ਪਰਃ ਪਰੋ ਜ੍ਞੇਯੋ ਧਰ੍ਮਤੋ ਲੋਕਜਿਤ੍ਤਮਃ
ਜੋ ਧਰਮ ਵਿਚ ਹੋਰਾਂ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਮੇਕਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਥਸ੍ਤੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਤ੍ਰੇਣ ਜੀਵਤਿ
ਦੋ ਨਾਲ ਇੱਕ, ਪਰ ਚੌਥਾ ਬ੍ਰਹਮਸਤਰ ਦੇ ਨਾਲ ਜੀਊਂਦਾ ਹੈ।
ਇष੍ਟੀਃ ਪਾਰ੍ਵਾਯਣਾਨ੍ਤੀਯਾਃ ਕੇਵਲਾ ਨਿਰ੍ਵਪੇਤ੍ ਸਦਾ
ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਵਿੱਤਰ ਹਵਨ ਪੂਰਬ-ਆਯਣ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਜਿਹ੍ਮਾਮਸ਼ਠਾਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਂ ਜੀਵੇਦ੍ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਜੀਵਿਕਾਮ੍
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਜੀਵਨ-ਵਿਧੀ ਸਿੱਧੀ, ਬਿਨਾ ਚਲਾਕੀ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਯਾਚਯੇਦ੍ ਵਾ ਸ਼ੁਚਿਂ ਦਾਨ੍ਤਂ ਨ ਤृਪ੍ਯੇਤ ਸ੍ਵਯਂ ਤਤਃ
ਕਿਸੇ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸੰਯਮੀ ਵਿਅਕਤੀ ਤੋਂ ਮੰਗ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਪਰ ਆਪਣੇ ਲਈ ਪੂਰਾ ਨਾ ਹੋਵੋ।
ਦੇਵਾਨ੍ ਪਿਤृਂਸ਼੍ਚ ਵਿਧਿਨਾ ਸ਼ੁਨਾਂ ਯੋਨਿਂ ਵ੍ਰਜਤ੍ਯਸੌ
ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਮ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਕੁੱਤੇ ਦੀ ਜੂਨ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ।
ਧਰ੍ਮਾਵਿਰੁਦ੍ਧਃ ਕਾਮਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਤੁ ਨੇਤਰਃ
ਜੋ ਇੱਛਾ ਧਰਮ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹੈ, ਹੋਰਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ।
ਤਸ੍ਮਾਦਰ੍ਥਂ ਸਮਾਸਾਦ੍ਯ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ ਵੈ ਜੁਹੁਯਾਦ੍ ਯਜੇਤ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਜਦੋਂ ਧਨ ਮਿਲੇ, ਤਾਂ ਦਾਨ ਦੇਣਾ, ਹਵਨ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਯਜਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾਭਿਹਿਤਂ ਪੂਰ੍ਵਮृषੀਣਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਾਦਿਨਾਮ੍
ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮ-ਵਾਦੀ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ।
ਦਾਨਮਿਤ੍ਯਭਿਨਿਰ੍ਦਿष੍ਟਂ ਭੁਕ੍ਤਿਮੁਕ੍ਤਿਫਲਪ੍ਰਦਮ੍
ਇਸ ਨੂੰ 'ਦਾਨ' ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਭੋਗ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤਦ੍ ਵੈ ਵਿਤ੍ਤਮਹਂ ਮਨ੍ਯੇ ਸ਼ੇषਂ ਕਸ੍ਯਾਪਿ ਰਕ੍ਸ਼ਤਿ
ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਧਨ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ; ਹੋਰ ਧਨ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਚਤੁਰ੍ਥਂ ਵਿਮਲਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਸਰ੍ਵਦਾਨੋਤ੍ਤਮੋਤ੍ਤਮਮ੍
ਚੌਥਾ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਦਾਨਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਨੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਫਲਂ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਯ ਤੁ ਨਿਤ੍ਯਕਮ੍
ਇਸ ਲਈ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਫਲ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾ ਦਾਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਨੈਮਿਤ੍ਤਿਕਂ ਤਦੁਦ੍ਦਿष੍ਟਂ ਦਾਨਂ ਸਦ੍ਭਿਰਨੁष੍ਠਿਤਮ੍
ਜੋ ਦਾਨ ਕਿਸੇ ਵਜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਚੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦਾਨਂ ਤਤ੍ ਕਾਮ੍ਯਮਾਖ੍ਯਾਤਮृषਿਭਿਰ੍ਧਰ੍ਮਚਿਨ੍ਤਕੈਃ
ਜੋ ਦਾਨ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਧਰਮ ਵਿਚ ਸੋਚ ਕੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।
ਚੇਤਸਾ ਧਰ੍ਮਯੁਕ੍ਤੇਨ ਦਾਨਂ ਤਦ੍ ਵਿਮਲਂ ਸ਼ਿਵਮ੍
ਧਰਮ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਮਨ ਨਾਲ ਦਿੱਤਾ ਦਾਨ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਮੰਗਲਮਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਉਤ੍ਪਤ੍ਸ੍ਯਤੇ ਹਿ ਤਤ੍ਪਾਤ੍ਰਂ ਯਤ੍ ਤਾਰਯਤਿ ਸਰ੍ਵਤਃ
ਉਹ ਯੋਗਯ ਪਾਤਰ ਜਨਮ ਲਵੇਗਾ ਜੋ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਦਿਵੇਗਾ।
ਅਨ੍ਯਥਾ ਦੀਯਤੇ ਯਦ੍ਧਿ ਨ ਤਦ੍ ਦਾਨਂ ਫਲਪ੍ਰਦਮ੍
ਜੇਕਰ ਦਾਨ ਹੋਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਦਾਨ ਕੋਈ ਫਲ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ।
ਵृਤ੍ਤਸ੍ਥਾਯ ਦਰਿਦ੍ਰਾਯ ਪ੍ਰਦੇਯਂ ਭਕ੍ਤਿਪੂਰ੍ਵਕਮ੍
ਉਹ ਦਾਨ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜੋ ਚੰਗਾ ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਗਰੀਬ ਹੋਵੇ।
ਸ ਯਾਤਿ ਪਰਮਂ ਸ੍ਥਾਨਂ ਯਤ੍ਰ ਗਤ੍ਵਾ ਨ ਸ਼ੋਚਤਿ
ਉਹ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਫਿਰ ਕਦੇ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਦਦਾਤਿ ਵੇਦਵਿਦੁषੇ ਯਃ ਸ ਭੂਯੋ ਨ ਜਾਯਤੇ
ਜੋ ਵਿਦਵਾਨ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਯ ਦਰਿਦ੍ਰਾਯ ਸਰ੍ਵਪਾਪੈਃ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਗਰੀਬ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅਨ੍ਨਦਾਨਂ ਤੇਨ ਤੁਲ੍ਯਂ ਵਿਦ੍ਯਾਦਾਨਂ ਤਤੋ ऽਧਿਕਮ੍
ਅੰਨ ਦਾ ਦਾਨ ਸਭ ਲਈ ਬਰਾਬਰ ਹੈ, ਪਰ ਗਿਆਨ ਦਾ ਦਾਨ ਉਸ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਦਦਾਤਿ ਵਿਦ੍ਯਾਂ ਵਿਧਿਨਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ
ਜੋ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਗਿਆਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਪਾਪਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਸ੍ਥਾਨਮਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍
ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੇ ਵਾਸਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਆਮਮੇਵਾਸ੍ਯ ਦਾਤਵ੍ਯਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾਪ੍ਨੋਤਿ ਪਰਾਂ ਗਤਿਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਹੀ ਦਾਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਦਾਨ ਦੇ ਕੇ, ਉਹ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।