ਭੋਭਵਤ੍ਪੂਰ੍ਵਕਂ ਤ੍ਵੇਨਮਭਿਭਾषੇਤ ਧਰ੍ਮਵਿਤ੍
ਧਰਮ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ ਉਸ ਨੂੰ 'ਭੋ ਭਵਤ' ਕਹਿ ਕੇ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰੇ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਃ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾਦ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਸ਼੍ਰੀਕਾਮੈਃ ਸਾਦਰਂ ਸਦਾ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਅਤੇ ਧਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲੇ ਕਸ਼ਤਰੀ ਆਦਿ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਨੂੰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਨ।
ਜ੍ਞਾਨਕਰ੍ਮਗੁਣੋਪੇਤਾ ਯਦ੍ਯਪ੍ਯੇਤੇ ਬਹੁਸ਼੍ਰੁਤਾਃ
ਇਹ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਤੇ ਕਰਮ ਦੇ ਗੁਣ ਮਿਲੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਪੁਸਤਕਾਂ ਪੜ੍ਹੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਸਵਰ੍ਣੇषੁ ਸਵਰ੍ਣਾਨਾਂ ਕਾਰ੍ਯਮੇਵਾਭਿਵਾਦਨਮ੍
ਇਕੋ ਜਾਤ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚ, ਸਿਰਫ਼ ਇਕੋ ਜਾਤ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਸਲਾਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪਤਿਰੇਕੋ ਗੁਰੁਃ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰਾਭ੍ਯਾਗਤੋ ਗੁਰੁਃ
ਇਸਤਰੀਆਂ ਲਈ ਪਤੀ ਹੀ ਗੁਰੂ ਹੈ; ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਪਤੀ ਹੋਵੇ, ਉਹੀ ਗੁਰੂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਾਨ੍ਯਸ੍ਥਾਨਾਨਿ ਪਞ੍ਚਾਹੁਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਗੁਰੂਤ੍ਤਰਾਤ੍
ਉਹ ਪੰਜ ਮਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਂਵਾਂ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, ਹਰ ਪਿਛਲੀ ਥਾਂ ਪਹਿਲੀ ਤੋਂ ਘੱਟ ਮਾਣ ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਯਤ੍ਰ ਸ੍ਯੁਃ ਸੋ ऽਤ੍ਰ ਮਾਨਾਰ੍ਹਃ ਸ਼ੂਦ੍ਰੋ ऽਪਿ ਦਸ਼ਮੀਂ ਗਤਃ
ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਉਹ ਮਿਲਣ, ਉਥੇ ਮਾਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੁੰਦੇ ਹਨ—even ਜੇਕਰ ਸ਼ੂਦਰ ਦਸਵੇਂ ਦਰਜੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੋਵੇ।
ਵृਦ੍ਧਾਯ ਭਾਰਬੁਗ੍ਨਾਯ ਰੋਗਿਣੇ ਦੁਰ੍ਬਲਾਯ ਚ
ਵੱਡੇ ਉਮਰ ਵਾਲੇ, ਭਾਰ ਨਾਲ ਝੁਕੇ ਹੋਏ, ਬਿਮਾਰ ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਲੋਕਾਂ ਲਈ,
ਨਿਵੇਦ੍ਯ ਗੁਰਵੇ ऽਸ਼੍ਨੀਯਾਦ੍ ਵਾਗ੍ਯਤਸ੍ਤਦਨੁਜ੍ਞਯਾ
ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਦੱਸ ਕੇ, ਬੋਲ ਰੋਕ ਕੇ ਤੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਾਲ ਹੀ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਭਵਨ੍ਮਧ੍ਯਂ ਤੁ ਰਾਜਨ੍ਯੋ ਵੈਸ਼੍ਯਸ੍ਤੁ ਭਵਦੁਤ੍ਤਰਮ੍
ਰਾਜਾ ਸਭ ਵਿਚ ਵਿਚਕਾਰ ਖੜਾ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਵੈਸ਼ ਉਪਰ ਖੜਾ ਹੋਵੇ।
ਭਿਕ੍ਸ਼ੇਤ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਪ੍ਰਥਮਂ ਯਾ ਚੈਨਂ ਨ ਵਿਮਾਨਯੇਤ੍
ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲੋਂ ਭਿੱਖ ਮੰਗੇ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਬੇਇਜ਼ਤੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।
ਭੈਕ੍ਸ਼੍ਯਸ੍ਯ ਚਰਣਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਪਤਿਤਾਦਿषੁ ਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਭਿੱਖ ਮੰਗਣ ਦੀ ਰੀਤ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਪਤਿਤ ਤੇ ਹੋਰ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਕੋਲੋਂ ਭਿੱਖ ਨਹੀਂ ਮੰਗਣੀ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰ੍ਯਾਹਰੇਦ੍ ਭੈਕ੍ਸ਼ਂ ਗृਹੇਭ੍ਯਃ ਪ੍ਰਯਤੋ ऽਨ੍ਵਹਮ੍
ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਨੂੰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਭਿੱਖ ਮੰਗਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਯਤਨ ਤੇ ਪਵਿਤਰਤਾ ਨਾਲ।
ਅਲਾਭੇ ਤ੍ਵਨ੍ਯਗੇਹਾਨਾਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਵਿਵਰ੍ਜਯੇਤ੍
ਜੇਕਰ ਭਿੱਖ ਨਾ ਮਿਲੇ, ਤਾਂ ਪਿਛਲੇ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਛੱਡ ਦੇਵੇ।
ਨਿਯਮ੍ਯ ਪ੍ਰਯਤੋ ਵਾਚਂ ਦਿਸ਼ਸ੍ਤ੍ਵਨਵਲੋਕਯਨ੍
ਬੋਲ ਰੋਕ ਕੇ, ਯਤਨ ਨਾਲ, ਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਨਾ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ,
ਭੁਞ੍ਜੀਤ ਪ੍ਰਯਤੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਵਾਗ੍ਯਤੋ ऽਨਨ੍ਯਮਾਨਸਃ
ਹਮੇਸ਼ਾ ਯਤਨ ਨਾਲ, ਬੋਲ ਰੋਕ ਕੇ ਤੇ ਮਨ ਇਕਾਗਰ ਕਰਕੇ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਭੈਕ੍ਸ਼੍ਯੇਣ ਵ੍ਰਤਿਨੋ ਵृਤ੍ਤਿਰੁਪਵਾਸਸਮਾ ਸ੍ਮृਤਾ
ਵ੍ਰਤ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਰੋਜ਼ੀ ਭਿੱਖ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਉਪਵਾਸ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਹृष੍ਯੇਤ੍ ਪ੍ਰਸੀਦੇਚ੍ਚ ਪ੍ਰਤਿਨਨ੍ਦੇਚ੍ਚ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ
ਵੇਖ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੋਵੇ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੇ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਵਾਗਤ ਕਰੇ।
ਅਪੁਣ੍ਯਂ ਲੋਕਵਿਦ੍ਵਿष੍ਟਂ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਤਤ੍ਪਰਿਵਰ੍ਜਯੇਤ੍
ਜੋ ਪਾਪ ਹੈ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਾਪਸੰਦ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਨਾਦ੍ਯਾਦੁਦਙ੍ਮੁਖੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਵਿਧਿਰੇष ਸਨਾਤਨਃ
ਹਮੇਸ਼ਾ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਖਾਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ; ਇਹ ਸਦੀਵੀ ਨਿਯਮ ਹੈ।
ਸ਼ੁਚੌ ਦੇਸ਼ੇ ਸਮਾਸੀਨੋ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਦ੍ਵਿਰੁਪਸ੍ਪृਸ਼ੇਤ੍
ਸਾਫ ਥਾਂ ਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਖਾਣ ਪੀਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੋ ਵਾਰੀ ਮੂੰਹ ਧੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਓष੍ਠਾਵਲਮੋਕੌ ਸ੍ਪृष੍ਟ੍ਵਾ ਵਾਸੋ ਵਿਪਰਿਧਾਯ ਚ
ਹੋਠਾਂ ਤੇ ਮੂੰਹ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ, ਨਵਾਂ ਕੱਪੜਾ ਪਾ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ष੍ਠੀਵਿਤ੍ਵਾਧ੍ਯਯਨਾਰਮ੍ਭੇ ਕਾਸਸ਼੍ਵਾਸਾਗਮੇ ਤਥਾ
ਥੁੱਕਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਠ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਵੇਲੇ ਜਾਂ ਖੰਘਣ ਜਾਂ ਤੇਜ਼ ਸਾਹ ਲੈਣ ਸਮੇਂ ਵੀ,
ਸਂਧ੍ਯਯੋਰੁਭਯੋਸ੍ਤਦ੍ਵਦਾਚਾਨ੍ਤੋ ऽਪ੍ਯਾਚਮੇਤ੍ ਪੁਨਃ
ਦੋਵੇਂ ਸੰਧਿਆਂ ਸਮੇਂ, ਜੇ ਮੂੰਹ ਧੋ ਚੁੱਕਿਆ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਵੀ ਮੁੜ ਧੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਆਚਾਮੇਦਸ਼੍ਰੁਪਾਤੇ ਵਾ ਲੋਹਿਤਸ੍ਯ ਤਥੈਵ ਚ
ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਹੰਝੂ ਆਉਣ ਜਾਂ ਲਹੂ ਵਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਮੂੰਹ ਧੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਆਚਾਨ੍ਤੋ ऽਪ੍ਯਾਚਮੇਤ੍ ਸੁਪ੍ਤ੍ਵਾ ਸਕृਤ੍ਸਕृਦਥਾਨ੍ਯਤਃ
ਮੂੰਹ ਧੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ, ਸੌਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਜਾਂ ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ ਤੇ ਹੋਰ ਮੌਕਿਆਂ 'ਤੇ ਵੀ ਮੁੜ ਮੂੰਹ ਧੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਮਥਾਤ੍ਮਨਃ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ੇ ਨੀਵੀਂ ਵਾ ਪਰਿਧਾਯ ਚ
ਇਸਤਰੀਆਂ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਾਂ ਨੀਵੀ ਪਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ,
ਕੇਸ਼ਾਨਾਂ ਚਾਤ੍ਮਨਃ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ੇ ਵਾਸਸੋ ऽਕ੍ਸ਼ਾਲਿਤਸ੍ਯ ਚ
ਆਪਣੇ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਜਾਂ ਗੰਦੇ ਕੱਪੜੇ ਪਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ,
ਸ਼ੌਚੇਪ੍ਸੁਃ ਸਰ੍ਵਦਾਚਾਮੇਦਾਸੀਨਃ ਪ੍ਰਾਗੁਦਙ੍ਮੁਖਃ
ਸਫਾਈ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੂੰਹ ਧੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਬੈਠ ਕੇ ਪੂਰਬ ਜਾਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ।
ਅਕृਤ੍ਵਾ ਪਾਦਯੋਃ ਸ਼ੌਚਮਾਚਾਨ੍ਤੋ ऽਪ੍ਯਸ਼ੁਚਿਰ੍ਭਵੇਤ੍
ਪੈਰ ਧੋਏ ਬਿਨਾ, ਮੂੰਹ ਧੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ।