ਪ੍ਰਾਹੁਰ੍ਮਹਾਨ੍ਤਂ ਪੁਰੁषਂ ਮਾਮੇਕਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਦਰ੍ਸ਼ਿਨਃ
ਜੋ ਸੱਚ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਪੁਰਖ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਨਿਰ੍ਗੁਣਾਮਲਰੂਪਸ੍ਯ ਯਤ੍ਤਦੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਉਹ ਉੱਤਮ ਸ਼ਕਤੀ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਰੂਪ ਪਵਿੱਤਰ, ਨਿਰਮਲ ਤੇ ਗੁਣ ਰਹਿਤ ਹੈ।
ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਸਮਾਹਿਤਾ ਯੂਯਂ ਸ਼ृਣੁਧ੍ਵਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਾਦਿਨਃ
ਮੈਂ ਇਹ ਦੱਸਣ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ; ਤੁਸੀਂ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ, ਹੇ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨੀਆਂ।
ਪ੍ਰੇਰਯਾਮਿ ਤਥਾਪੀਦਂ ਕਾਰਣਂ ਸੂਰਯੋ ਵਿਦੁਃ
ਫਿਰ ਵੀ ਮੈਂ ਇਹ ਸਭ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹਾਂ; ਗਿਆਨੀਆਂ ਇਸ ਨੂੰ ਹੀ ਕਾਰਨ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾ ਮਮ ਸਾਯੁਜ੍ਯਂ ਲਭਨ੍ਤੇ ਯੋਗਿਨੋ ऽਵ੍ਯਯਮ੍
ਜੋ ਯੋਗੀ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਏਕਤਾ ਵਿਚ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਟੱਲ ਪਦ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਲਭਨ੍ਤੇ ਪਰਮਾਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਿਂ ਨਿਰ੍ਵਾਣਂ ਤੇ ਮਯਾ ਸਹ
ਉਹ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਉੱਚੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਸਾਦਾਨ੍ਮਮ ਯੋਗੀਨ੍ਦ੍ਰਾ ਏਤਦ੍ ਵੇਦਾਨੁਸ਼ਾਸਨਮ੍
ਮੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਹੇ ਯੋਗ ਦੇ ਸਵਾਮੀਓ, ਇਹ ਵੇਦ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਹੈ।
ਮਦੁਕ੍ਤਮੇਤਦ੍ ਵਿਜ੍ਞਾਨਂ ਸਾਂਖ੍ਯਯੋਗਸਮਾਸ਼੍ਰਯਮ੍
ਇਹ ਗਿਆਨ ਜੋ ਮੈਂ ਦੱਸਿਆ, ਸੰਖਿਆ ਤੇ ਯੋਗ ਵਿਚ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ।
ਤੇਭ੍ਯਃ ਸਰ੍ਵਮਿਦਂ ਜਾਤਂ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਮਯਂ ਜਗਤ੍
ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਜਗਤ ਬ੍ਰਹਮ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਤਃ ਸ਼੍ਰੁਤਿਮਲ੍ਲੋਕੇ ਸਰ੍ਵਮਾਵृਤ੍ਯ ਤਿष੍ਠਤਿ
ਜਗਤ ਵਿਚ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿਚ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਰ ਥਾਂ ਵੱਸਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਘੇਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਾਧਾਰਂ ਸਦਾਨਨ੍ਦਮਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਦ੍ਵੈਤਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਸਭ ਕੁਝ ਥਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਸਦਾ ਆਨੰਦਮਈ, ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ, ਦੋਹਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ।
ਨਿਰ੍ਵਿਕਲ੍ਪਂ ਨਿਰਾਭਾਸਂ ਸਰ੍ਵਾਵਾਸਂ ਪਰਾਮृਤਮ੍
ਜੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਹੀਂ, ਜਿਸ ਦਾ ਕੋਈ ਰੂਪ ਨਹੀਂ, ਸਭ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਹੈ।
ਨਿਰ੍ਗੁਣਂ ਪਰਮਂ ਵ੍ਯੋਮ ਤਜ੍ਜ੍ਞਾਨਂ ਸੂਰਯੋ ਵਿਦੁਃ
ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਆਕਾਸ਼ — ਇਹ ਗਿਆਨ ਸਿਆਣੇ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।
ਸੋ ऽਹਂ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰਗਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤੋ ਜ੍ਞਾਨਾਤ੍ਮਾ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਮੈਂ ਉਹ ਹਾਂ, ਜੋ ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ, ਸ਼ਾਂਤ, ਗਿਆਨ ਰੂਪ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ।
ਮਤ੍ਸ੍ਥਾਨਿ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਿ ਯਸ੍ਤਂ ਵੇਦ ਸ ਵੇਦਵਿਤ੍
ਸਭ ਜੀਵ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਵੱਸਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਇਹ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਸੱਚਾ ਵੇਦ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਤਯੋਰਨਾਦਿਰੁਦ੍ਦਿष੍ਟਃ ਕਾਲਃ ਸਂਯੋਜਕਃ ਪਰਃ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋ ਵਿੱਚ, ਜਿਸ ਦੀ ਕੋਈ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਸਮਾਂ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਨੂੰ ਜੋੜਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਤਦਾਤ੍ਮਕਂ ਤਦਨ੍ਯਤ੍ ਸ੍ਯਾਤ੍ ਤਦ੍ਰੂਪਂ ਮਾਮਕਂ ਵਿਦੁਃ
ਉਹ ਆਪਣਾ ਹੀ ਸਰੂਪ ਹੈ; ਦੂਜਾ ਵੱਖਰਾ ਹੈ। ਮੇਰਾ ਸਰੂਪ ਉਹੀ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।
ਯਾ ਸਾ ਪ੍ਰਕृਤਿਰੁਦ੍ਦਿष੍ਟਾ ਮੋਹਿਨੀ ਸਰ੍ਵਦੇਹਿਨਾਮ੍
ਜੋ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਦੇਹਧਾਰੀ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲਾਉਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਅਹਙ੍ਕਾਰਵਿਮੁਕ੍ਤਤ੍ਵਾਤ੍ ਪ੍ਰੋਚ੍ਯਤੇ ਪਞ੍ਚਵਿਂਸ਼ਕਃ
ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਪੰਚਵੀਸਵਾਂ ਤੱਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਜ੍ਞਾਨਸ਼ਕ੍ਤਿਰ੍ਵਿਜ੍ਞਾਤਾ ਹ੍ਯਹਙ੍ਕਾਰਸ੍ਤਦੁਤ੍ਥਿਤਃ
ਵਿਵੇਕ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੀ ਜਾਣਨ ਵਾਲੀ ਹੈ; ਅਹੰਕਾਰ ਉਸ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸ ਜੀਵਃ ਸੋ ऽਨ੍ਤਰਾਤ੍ਮੇਤਿ ਗੀਯਤੇ ਤਤ੍ਤ੍ਵਚਿਨ੍ਤਕੈਃ
ਇਹੀ ਜੀਵ ਹੈ, ਇਹੀ ਅੰਦਰ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਜੋ ਤੱਤ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸ ਵਿਜ੍ਞਾਨਾਤ੍ਮਕਸ੍ਤਸ੍ਯ ਮਨਃ ਸ੍ਯਾਦੁਪਕਾਰਕਮ੍
ਇਹ ਗਿਆਨ ਰੂਪ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਮਨ ਸਹਾਇਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸ ਚਾਵਿਵੇਕਃ ਪ੍ਰਕृਤੌ ਸਙ੍ਗਾਤ੍ ਕਾਲੇਨ ਸੋ ऽਭਵਤ੍
ਅਵਿਵੇਕ, ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਕਰਕੇ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ।
ਸਰ੍ਵੇ ਕਾਲਸ੍ਯ ਵਸ਼ਗਾ ਨ ਕਾਲਃ ਕਸ੍ਯਚਿਦ੍ ਵਸ਼ੇ
ਸਭ ਸਮੇਂ ਦੇ ਵਸ਼ ਹਨ; ਸਮਾਂ ਕਿਸੇ ਦੇ ਵਸ਼ ਨਹੀਂ।
ਪ੍ਰੋਚ੍ਯਤੇ ਭਗਵਾਨ੍ ਪ੍ਰਾਣਃ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਃ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮਃ
ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਣ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪੁਰਖ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਨਸਸ਼੍ਚਾਪ੍ਯਹਙ੍ਕਾਰਮਹਙ੍ਕਾਰਾਨ੍ਮਹਾਨ੍ ਪਰਃ
ਮਨ ਤੋਂ ਅਹੰਕਾਰ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਉਪਰ ਮਹਾਨ ਤੱਤ ਹੈ।
ਪੁਰੁषਾਦ੍ ਭਗਵਾਨ੍ ਪ੍ਰਾਣਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਮਿਦਂ ਜਗਤ੍
ਪੁਰਖ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭੂ ਪ੍ਰਾਣ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਤੋਂ ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਹੈ।
ਨਾਸ੍ਤਿ ਮਤ੍ਤਃ ਪਰਂ ਭੂਤਂ ਮਾਂ ਵਿਜ੍ਞਾਯ ਵਿਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਕੋਈ ਜੀਵ ਨਹੀਂ; ਮੈਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ऋਤੇ ਮਾਮੇਕਮਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਵ੍ਯੋਮਰੂਪਂ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾ, ਜੋ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ, ਅਕਾਸ਼ ਵਰਗਾ ਤੇ ਮਹਾਂ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ, ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ।
ਮਾਯੀ ਮਾਯਾਮਯੋ ਦੇਵਃ ਕਾਲੇਨ ਸਹ ਸਙ੍ਗਤਃ
ਮਾਇਆ ਵਾਲਾ ਤੇ ਮਾਇਆ ਦੇ ਬਣੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਭੂ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲੇ ਹੋਏ ਹਨ।