ਜਗਤ੍ ਸ੍ਥਾਪਯਤੇ ਸਰ੍ਵਂ ਸ ਵਿष੍ਣੁਃ ਪ੍ਰਕृਤਿਰ੍ਧ੍ਰੁਵਾ
ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਜੋ ਸਦੀਵੀ ਮੂਲ ਤੱਤ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਥਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਰਾਜਸੀ ਚਾਨਿਰੁਦ੍ਧਾਖ੍ਯਾ ਪ੍ਰਦ੍ਯੁਮ੍ਨਃ ਸृष੍ਟਿਕਾਰਿਕਾ
ਰਜੋ ਗੁਣ ਵਾਲਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਨਿਰੁੱਧ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਦ੍ਯੁਮਨ, ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਕਰਤਾ ਹਨ।
ਨਾਰਾਯਣਾਖ੍ਯੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਸੌ ਪ੍ਰਿਜਾਸਰ੍ਗਂ ਕਰੋਤਿ ਸਃ
ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਜੋ ਨਾਰਾਇਣ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤਯਾ ਸਂਮੋਹਯੇਦ੍ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਸਦੇਵਾਸੁਰਮਾਨੁषਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਉਹ ਦੇਵਤੇ, ਅਸੁਰ ਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਭਟਕਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਵਾਸੁਦੇਵੋ ਹ੍ਯਨਨ੍ਤਾਤ੍ਮਾ ਕੇਵਲੋ ਨਿਰ੍ਗੁਣੋ ਹਰਿਃ
ਵਾਸੁਦੇਵ ਹੀ ਅਨੰਤ ਆਤਮਾ, ਇਕੋ ਇਕ, ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹਰੀ ਹੈ।
ਵਾਸੁਦੇਵਾਤ੍ਮਕਂ ਨਿਤ੍ਯਮੇਤਦ੍ ਵਿਜ੍ਞਾਯ ਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਜੋ ਇਹ ਜਾਣ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਦਾ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੀ ਹੀ ਸਰੂਪਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਿਭੇਦ ਵਾਸੁਦੇਵੋ ऽਸੌ ਪ੍ਰਦ੍ਯੁਮ੍ਨੋ ਹਰਿਰਵ੍ਯਯਃ
ਉਹ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਹਰੀ, ਵਾਸੁਦੇਵ, ਪ੍ਰਦ੍ਯੁਮਨ ਬਣ ਗਿਆ।
ਅਪਾਨ੍ਤਰਤਮਾਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਸ੍ਵੇਚ੍ਛਯਾ ਹ੍ਯਭਵਦ੍ਧਰਿਃ
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਹਰੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਆਪਾਂਤਰਤਮਾ ਰੂਪ ਧਾਰਿਆ।
ਏਕੋ ऽਯਂ ਵੇਦ ਭਗਵਾਨ੍ ਵ੍ਯਾਸੋ ਨਾਰਾਯਣਃ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਇਹ ਨਾਰਾਇਣ ਪ੍ਰਭੂ, ਵਿਆਸ, ਇਕੋ ਇਕ ਹੈ ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ।
ਏਤਤ੍ ਸਤ੍ਯਂ ਪੁਨਃ ਸਤ੍ਯਮੇਵਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਨ ਮੁਹ੍ਯਤਿ
ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ, ਫੇਰ ਵੀ ਸੱਚ ਹੈ; ਜੇਹੜਾ ਇਹ ਜਾਣ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਭਟਕਦਾ ਨਹੀਂ।
ਦ੍ਵਾਪਰੇ ਪ੍ਰਥਮੇ ਵ੍ਯਾਸੋ ਮਨੁਃ ਸ੍ਵਾਯਂਭੁਵੋ ਮਤਃ
ਪਹਿਲੇ ਦੁਆਪਰ ਵਿੱਚ, ਵਿਆਸ ਨੂੰ ਸਵਾਯੰਭੂ ਮਨੂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦ੍ਵਿਤੀਯੇ ਦ੍ਵਾਪਰੇ ਚੈਵ ਵੇਦਵ੍ਯਾਸਃ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ
ਦੂਜੇ ਦੁਆਪਰ ਵਿੱਚ, ਵੇਦਵਿਆਸ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸਵਿਤਾ ਪਞ੍ਚਮੇ ਵ੍ਯਾਸਃ षष੍ਠੇ ਮृਤ੍ਯੁਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਃ
ਪੰਜਵੇਂ ਵਿੱਚ, ਸਵਿਤਾ ਵਿਆਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਛੇਵੇਂ ਵਿੱਚ, ਮੌਤ ਦਾ ਨਾਮ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸਾਰਸ੍ਵਤਸ਼੍ਚ ਨਵਮੇ ਤ੍ਰਿਧਾਮਾ ਦਸ਼ਮੇ ਸ੍ਮृਤਃ
ਨੌਵੇਂ ਵਿੱਚ, ਸਾਰਸਵਤ ਵਿਆਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਦਸਵੇਂ ਵਿੱਚ, ਤਿੰਨ ਧਾਮਾਂ ਵਾਲਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੇ ਤਥਾ ਧਰ੍ਮਸ੍ਤਰਕ੍ਸ਼ੁਸ੍ਤੁ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ੇ
ਤੇਰ੍ਹਵੇਂ ਵਿੱਚ ਧਰਮ, ਚੌਦ੍ਹਵੇਂ ਵਿੱਚ ਤਰਕਸ਼ੂ।
ਕृਤਞ੍ਜਯਃ ਸਪ੍ਤਦਸ਼ੇ ਹ੍ਯष੍ਟਾਦਸ਼ੇ ऋਤਞ੍ਜਯਃ
ਸਤਾਰ੍ਹਵੇਂ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਤੰਜਯ, ਅਠਾਰ੍ਹਵੇਂ ਵਿੱਚ ਰਿਤੰਜਯ।
ਰਾਜਸ਼੍ਰਵਾਸ਼੍ਚੈਕਵਿਂਸ਼ਸ੍ਤਸ੍ਮਾਚ੍ਛੁष੍ਮਾਯਣਃ ਪਰਃ
ਇੱਕੀਵੀਂ ਵਿੱਚ ਰਾਜਸ਼ਰਵਾ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ੁਸ਼ਮਾਯਣ।
ਪਞ੍ਚਵਿਸ਼ੇ ਤਥਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਃ षਡ੍ਵਿਂਸ਼ੇ ਤੁ ਪਰਾਸ਼ਰਃ
ਪੱਚੀਵੀਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਕਤੀ, ਛੱਬੀਵੀਂ ਵਿੱਚ ਪਰਾਸ਼ਰ।
ਪਰਾਸ਼ਰਸੁਤੋ ਵ੍ਯਾਸਃ ਕृष੍ਣਦ੍ਵੈਪਾਯਨੋ ऽਭਵਤ੍
ਪਰਾਸ਼ਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਿਆਸ ਜੀ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੁਆਇਪਾਇਨ ਬਣੇ।
ਪਾਰਾਸ਼ਰ੍ਯੋ ਮਹਾਯੋਗੀ ਕृष੍ਣਦ੍ਵੈਪਾਯਨੋ ਹਰਿਃ
ਪਰਾਸ਼ਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਵੱਡੇ ਜੋਗੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੁਆਇਪਾਇਨ ਹੀ ਹਰੀ ਹਨ।
ਤਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਦਸੌ ਵ੍ਯਾਸਂ ਵੇਦਾਨਾਮਕਰੋਤ੍ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਉਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਵਿਆਸ ਨੂੰ ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਵਿਵਸਥਾਕਾਰ ਬਣਾਇਆ।
ਪੈਲਂ ਤੇषਾਂ ਚਤੁਰ੍ਥਂ ਚ ਪਞ੍ਚਮਂ ਮਾਂ ਮਹਾਮੁਨਿਃ
ਉਸ ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ ਨੇ ਪੈਲ ਨੂੰ ਚੌਥੇ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਪੰਜਵੇਂ ਸਥਾਨ ਤੇ ਰੱਖਿਆ।
ਯਜੁਰ੍ਵੇਦਪ੍ਰਵਕ੍ਤਾਰਂ ਵੈਸ਼ਮ੍ਪਾਯਨਮੇਵ ਚ
ਉਸ ਨੇ ਯਜੁਰਵੇਦ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ਕ ਵੈਸ਼ੰਪਾਇਨ ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ।
ਇਤਿਹਾਸਪੁਰਾਣਾਨਿ ਪ੍ਰਵਕ੍ਤੁਂ ਮਾਮਯੋਜਯਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸ ਤੇ ਪੁਰਾਣਾਂ ਦੇ ਉਚਾਰਣ ਲਈ ਲਾਇਆ।
ਚਾਤੁਰ੍ਹੇਤ੍ਰਮਭੂਦ੍ ਯਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤੇਨ ਯਜ੍ਞਮਥਾਕਰੋਤ੍
ਜਿਸ ਵਿਚ ਚਾਰ ਪੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਯਜਮਾਨ ਬਣਿਆ, ਉਸ ਨੇ ਹੀ ਯਜਨ ਕਰਵਾਇਆ।
ਔਦ੍ਗਾਤ੍ਰਂ ਸਾਮਭਿਸ਼੍ਚਕ੍ਰੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਤ੍ਵਂ ਚਾਪ੍ਯਥਰ੍ਵਭਿਃ
ਉਸ ਨੇ ਸਾਮ ਗੀਤਾਂ ਨਾਲ ਉਦਗਾਤਰੀ ਪਦਵੀ ਤੇ ਅਥਰਵ ਗੀਤਾਂ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਪਦਵੀ ਬਣਾਈ।
ਯਜੂਂषਿ ਚ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦਂ ਸਾਮਵੇਦਂ ਚ ਸਾਮਭਿਃ
ਉਸ ਨੇ ਯਜੁਸ ਮੰਤ੍ਰ ਯਜੁਰਵੇਦ ਨੂੰ ਤੇ ਸਾਮ ਗੀਤ ਸਾਮਵੇਦ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ।
ਸ਼ਾਖਾਨਾਂ ਤੁ ਸ਼ਤੇਨੈਵ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦਮਥਾਕਰੋਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਯਜੁਰਵੇਦ ਨੂੰ ਸੌ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ।
ਅਥਰ੍ਵਾਣਮਥੋ ਵੇਦਂ ਬਿਭੇਦ ਨਵਕੇਨ ਤੁ
ਉਸ ਨੇ ਅਥਰਵਵੇਦ ਨੂੰ ਨੌ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ।
ਸੋ ऽਯਮੇਕਸ਼੍ਚਤੁष੍ਪਾਦੋ ਵੇਦਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪੁਰਾਤਨਾਤ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਹੀ ਵੇਦ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਤੋਂ ਹੈ।