ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਦ੍ਵੀਪੇ ਮਹਾਵृਕ੍ਸ਼ੋ ਨ੍ਯਗ੍ਰੋਧੋ ऽਮਰਪੂਜਿਤਃ
ਉਸ ਟਾਪੂ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਵਟਵ੍ਰਿਖ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਅਮਰ ਲੋਕ ਵੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤਤ੍ਰੈਵ ਮੁਨਿਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਾਃ ਸ਼ਿਵਨਾਰਾਯਣਾਲਯਃ
ਉਥੇ ਹੀ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਮੁਨੀ, ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਹੈ।
ਗਨ੍ਧਰ੍ਵੈਃ ਕਿਨ੍ਨਰੈਰ੍ਯਕ੍ਸ਼ੈਰੀਸ਼੍ਵਰਃ ਕृष੍ਣਪਿਙ੍ਗਲਃ
ਉਹ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਕਾਲਾ ਤੇ ਪੀਲਾ ਹੈ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਕਿੰਨਰਾਂ ਤੇ ਯਕਸ਼ਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਨਿਰਾਮਯਾ ਵਿਸ਼ੋਕਾਸ਼੍ਚ ਰਾਗਦ੍ਵੇषਵਿਵਰ੍ਜਿਤਾਃ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਰੋਗਾਂ ਤੇ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਵ ਤੇ ਵੈਰ ਨਹੀਂ।
ਨ ਵਰ੍ਣਾਸ਼੍ਰਮਧਰ੍ਮਾਸ਼੍ਚ ਨ ਨਦ੍ਯੋ ਨ ਚ ਪਰ੍ਵਤਾਃ
ਉਥੇ ਨਾ ਕੋਈ ਜਾਤਿ-ਅਸ਼ਰਮ ਦੇ ਕਰਤੱਬ ਹਨ, ਨਾ ਦਰਿਆ ਹਨ, ਨਾ ਪਹਾੜ।
ਸ੍ਵਾਦੂਦਕਸਮੁਦ੍ਰਸ੍ਤੁ ਸਮਨ੍ਤਾਦ੍ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮਾਃ
ਹੇ ਵਧੀਆ ਦੁਇਜ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਮਿੱਠੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ ਹੈ।
ਕਾਞ੍ਚਨੀ ਦ੍ਵਿਗੁਣਾ ਭੂਮਿਃ ਸਰ੍ਵਾ ਚੈਵ ਸ਼ਿਲੋਪਮਾ
ਸੋਨੇ ਵਰਗੀ ਧਰਤੀ ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਵੱਡੀ ਹੈ, ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੱਥਰ ਵਾਂਗ ਹੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਸ਼੍ਚਾਪ੍ਰਕਾਸ਼ਸ਼੍ਚ ਲੋਕਾਲੋਕਃ ਸ ਉਚ੍ਯਤੇ
ਜੋ ਚਮਕਦਾਰ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਨਾ ਚਮਕਣ ਵਾਲੀ ਵੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਲੋਕਾਲੋਕ ਆਖਦੇ ਹਨ।
ਤਾਵਾਨੇਵ ਚ ਵਿਸ੍ਤਾਰੋ ਲੋਕਾਲੋਕੋ ਮਹਾਗਿਰਿਃ
ਲੋਕਾਲੋਕ ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ ਇੰਨੇ ਹੀ ਫੈਲ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਤਮਸ਼੍ਚਾਣ੍ਡਕਟਾਹੇਨ ਸਮਨ੍ਤਾਤ੍ ਪਰਿਵੇष੍ਟਿਤਮ੍
ਤੇ ਹਨੇਰਾ, ਜਿਵੇਂ ਤਿੱਖਾ ਕਟੋਰਾ ਹੋਵੇ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਉਸਨੂੰ ਘੇਰੇ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਸ੍ਯੈष ਵਿਸ੍ਤਾਰਃ ਸਂਕ੍ਸ਼ੇਪੇਣ ਮਯੋਦਿਤਃ
ਇਹ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦਾ ਫੈਲਾਵ ਹੈ, ਜੋ ਮੈਂ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਗਤ੍ਵਾਤ੍ ਪ੍ਰਧਾਨਸ੍ਯ ਕਾਰਣਸ੍ਯਾਵ੍ਯਯਾਤ੍ਮਨਃ
ਕਿਉਂਕਿ ਮੁਢਲਾ ਕਾਰਨ ਹਰ ਥਾਂ ਮੌਜੂਦ ਤੇ ਅਟੱਲ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲਾ ਹੈ,
ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਚਤੁਰ੍ਵਕ੍ਤ੍ਰਾ ਰੁਦ੍ਰਾ ਨਾਰਾਯਣਾਦਯਃ
ਉਥੇ-ਉਥੇ ਚਾਰ-ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ, ਰੁਦਰ, ਨਾਰਾਇਣ ਆਦਿਕ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਸਮਨ੍ਤਾਤ੍ ਸਂਸ੍ਥਿਤਂ ਵਿਪ੍ਰਾ ਯਤ੍ਰ ਯਾਨ੍ਤਿ ਮਨੀषਿਣਃ
ਹੇ ਵਿਦਵਾਨੋ, ਉਹ ਹਰ ਪਾਸੇ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਥੇ ਗਿਆਨੀ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਅਤੀਤ੍ਯ ਵਰ੍ਤਤੇ ਸਰ੍ਵਂ ਜਗਤ੍ ਪ੍ਰਕृਤਿਰਕ੍ਸ਼ਰਮ੍
ਸਭ ਕੁਝ ਪਾਰ ਕਰਕੇ, ਅਟੱਲ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਸੰਸਾਰ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਵੱਸਦੀ ਹੈ।
ਤਦਵ੍ਯਕ੍ਤਮਿਤਿ ਜ੍ਞੇਯਂ ਤਦ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਪਰਮਂ ਪਦਮ੍
ਉਸਨੂੰ ਅਪ੍ਰਗਟ ਜਾਣੋ, ਉਹੀ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਉਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯ ਪੂਰ੍ਵਂ ਮਯਾਪ੍ਯੁਕ੍ਤਂ ਯਤ੍ਤਨ੍ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮਵ੍ਯਯਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ, ਜੋ ਕਦੇ ਘਟਦੀ ਨਹੀਂ, ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਦੱਸ ਚੁੱਕਾ ਹਾਂ।
ਅਰ੍ਣਵੇषੁ ਚ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਦਿਵਿ ਚੈਵ ਨ ਸਸ਼ਯਃ
ਸਾਰੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਅਨੇਕਧਾ ਵਿਭਕ੍ਤਾਙ੍ਗਃ ਕ੍ਰੀਡਤੇ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮਃ
ਪਰਮ ਪੁਰਖ ਆਪਣੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਵੰਡ ਕੇ ਖੇਡ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਅਣ੍ਡਾਦ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਤੇਨ ਸृष੍ਟਮਿਦਂ ਜਗਤ੍
ਅੰਡ ਤੋਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਪੈਦਾ ਹੋਏ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਬਣਾਇਆ।
ਤਾਨਿ ਤ੍ਵਂ ਕਥਯਾਸ੍ਮਾਕਂ ਵ੍ਯਾਸਾਂਸ਼੍ਚ ਦ੍ਵਾਪਰੇ ਯੁਗੇ
ਉਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸ, ਤੇ ਦੁਆਪਰ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਵਿਆਸ ਬਾਰੇ ਵੀ ਆਖ।
ਤਥਾਵਤਾਰਾਨ੍ ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਮੀਸ਼ਾਨਸ੍ਯ ਕਲੌ ਯੁਗੇ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਧਰਮ ਲਈ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਕਲਿਜੁਗ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਅਵਤਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਦੱਸ।
ਏਤਤ੍ ਸਰ੍ਵਂ ਸਮਾਸੇਨ ਸੂਤ ਵਕ੍ਤੁਮਿਹਾਰ੍ਹਸਿ
ਹੇ ਸੂਤ ਜੀ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਇੱਥੇ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸੋ।
ਉਤ੍ਤਮਸ੍ਤਾਮਸਸ਼੍ਚੈਵ ਰੈਵਤਸ਼੍ਚਾਕ੍ਸ਼ੁषਸ੍ਤਥਾ
ਉਤਮ, ਤਾਮਸ, ਰੈਵਤ ਤੇ ਆਕਸ਼ੁਸ਼ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਨਵੰਤਰਾ ਬਾਰੇ ਵੀ।
ਵੈਵਸ੍ਵਤੋ ऽਯਂ ਯਸ੍ਯੈਤਤ੍ ਸਪ੍ਤਮਂ ਵਰ੍ਤਤੇ ऽਨ੍ਤਰਮ੍
ਇਹ ਵੈਵਸਵਤ ਮਨੁ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਸੱਤਵਾਂ ਅੰਤਰਾਲ ਹੁਣ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਅਤ ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਨਿਬੋਧਧ੍ਵਂ ਮਨੋਃ ਸ੍ਵਾਰੋਚਿषਸ੍ਯ ਤੁ
ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਸੁਣੋ, ਮਨੁ ਸਵਾਰੋਚਿਸ਼ ਦੇ ਬਾਰੇ।
ਵਿਪਸ਼੍ਚਿਨ੍ਨਾਮ ਦੇਵੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਬਭੂਵਾਸੁਰਸੂਦਨਃ
ਵਿਪਸ਼ਚਿਤ, ਜੋ ਅਸੁਰਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ।
ਤਿਮਿਰਸ਼੍ਚਾਰ੍ਵਰੀਵਾਂਸ਼੍ਚ ਸਪ੍ਤ ਸਪ੍ਤਰ੍षਯੋ ऽਭਵਨ੍
ਤਿਮਿਰ ਅਤੇ ਚਰਵਰੀ ਤੇ ਹੋਰ ਪੰਜ ਮਿਲ ਕੇ, ਇਹ ਸੱਤੋ ਹੀ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਬਣੇ।
ਦ੍ਵਿਤੀਯਮਤਦਾਖ੍ਯਾਤਮਨ੍ਤਰਂ ਸ਼ृਣੁ ਚੋਤ੍ਤਰਮ੍
ਹੁਣ ਦੂਜੇ ਅੰਤਰਾਲ ਉੱਤਮ ਦੇ ਬਾਰੇ ਸੁਣੋ।
ਸੁਸ਼ਾਨ੍ਤਿਸ੍ਤਤ੍ਰ ਦੇਵੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਬਭੂਵਾਮਿਤ੍ਰਕਰ੍षਣਃ
ਉੱਥੇ ਸੁਸ਼ਾਂਤੀ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ।