ਸਰ੍ਵੇਦੇਵਮਯਂ ਸ਼ੁਭ੍ਰਂ ਵਾਰਾਹਂ ਵਪੁਰਾਦਧੇ
ਉਸ ਨੇ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਬਣਿਆ, ਚਿੱਟਾ ਵਾਰਾਹ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ।
ਦਂष੍ਟ੍ਰਯੋਦ੍ਧਾਰਯਾਮਾਸ ਕਲ੍ਪਾਦੌ ਧਰਣੀਮਿਮਾਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਦੰਦ ਨਾਲ, ਕਲਪ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉਠਾ ਲਿਆ।
ਸ੍ਵਾਮੇਵ ਪ੍ਰਕृਤਿਂ ਦਿਵ੍ਯਾਂ ਯਯੌ ਵਿष੍ਣੁਃ ਪਰਂ ਪਦਮ੍
ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅਸਲ, ਦਿਵ੍ਯ ਸਰੂਪ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਥਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਅਪਾਲਯਤ੍ ਸ੍ਵਕਂਰਾਜ੍ਯਂ ਭਾਵਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਦਾऽਸੁਰਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਾਲ ਚਲਾਇਆ, ਅਸੁਰਾਂ ਵਾਲਾ ਸੁਭਾਵ ਛੱਡ ਕੇ।
ਨਿਃ ਸਪਤ੍ਨਂ ਤਦਾ ਰਾਜ੍ਯਂ ਤਸ੍ਯਾਸੀਦ੍ ਵਿष੍ਣੁਵੈਭਵਾਤ੍
ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਦਾ ਰਾਜ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਾਪਸਂ ਨਾਰ੍ਚਯਾਮਾਸ ਦੇਵਾਨਾਂ ਚੈਵ ਮਾਯਯਾ
ਉਸ ਨੇ ਤਪਸਵੀ ਜਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।
ਸ਼ਸ਼ਾਪਾਸੁਰਰਾਜਾਨਂ ਕ੍ਰੋਧਸਂਰਕ੍ਤਲੋਚਨਃ
ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋਈਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ।
ਸਾ ਭਕ੍ਤਿਰ੍ਵੈष੍ਣਵੀ ਦਿਵ੍ਯਾ ਵਿਨਾਸ਼ਂ ਤੇ ਗਮਿष੍ਯਤਿ
ਉਹ ਦਿਵ੍ਯ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਤੇਰੀ ਨਾਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣੇਗੀ।
ਮੁਮੋਹ ਰਾਜ੍ਯਸਂਸਕ੍ਤਃ ਸੋ ऽਪਿ ਸ਼ਾਪਬਲਾਤ੍ ਤਤਃ
ਰਾਜ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਸ਼ਾਪ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਭਟਕ ਗਿਆ।
ਪਿਤੁਰ੍ਵਧਮਨੁਸ੍ਮृਤ੍ਯ ਕ੍ਰੋਧਂ ਚਕ੍ਰੇ ਹਰਿਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਹਰੀ ਉੱਤੇ ਗੁੱਸਾ ਕੀਤਾ।
ਨਾਰਾਯਣਸ੍ਯ ਦੇਵਸ੍ਯ ਪ੍ਰਹ੍ਰਾਦਸ੍ਯਾਮਰਦ੍ਵਿषਃ
ਨਾਰਾਇਣ ਦੇਵਤਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ, ਜੋ ਅਮਰਾਂ ਦੇ ਵੈਰੀ ਸਨ।
ਸਂਜਾਤਂ ਤਸ੍ਯ ਵਿਜ੍ਞਾਨਂ ਸ਼ਰਣ੍ਯਂ ਸ਼ਰਣਂ ਯਯੌ
ਉਸ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨ ਜਾਗਿਆ, ਤੇ ਉਹ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇ ਆਸਰੇ ਗਿਆ।
ਨਾਰਾਯਣੇ ਮਹਾਯੋਗਮਵਾਪ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮੇ
ਉਸ ਨੇ ਨਾਰਾਇਣ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਪੁਰਖ ਵਿਚ ਵੱਡਾ ਯੋਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਅਵਾਪ ਤਨ੍ਮਹਦ੍ ਰਾਜ੍ਯਮਨ੍ਧਕੋ ऽਸੁਰਪੁਙ੍ਗਵਃ
ਅਸੁਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਅੱਗੇ, ਅੰਧਕ ਨੇ ਉਹ ਵੱਡਾ ਰਾਜ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ।
ਮਨ੍ਦਰਸ੍ਥਾਮੁਮਾਂ ਦੇਵੀਂ ਚਕਮੇ ਪਰ੍ਵਤਾਤ੍ਮਜਾਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਵੱਸਦੀ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਉਮਾ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਚਾਹਿਆ।
ਈਸ਼੍ਵਰਾਰਾਧਨਾਰ੍ਥਾਯ ਤਪਸ਼੍ਚੇਰੁਃ ਸਹਸ੍ਤ੍ਰਸ਼ਃ
ਈਸ਼ਵਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਲਈ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਨੇ ਤਪ ਕਰੇ।
ਅਨਾਵृष੍ਟਿਰਤੀਵੋਗ੍ਰਾ ਹ੍ਯਾਸੀਦ੍ ਭੂਤਵਿਨਾਸ਼ਿਨੀ
ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਸੁੱਕਾ ਪਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਅਯਾਚਨ੍ਤ ਕ੍ਸ਼ੁਧਾਵਿष੍ਟਾ ਆਹਾਰਂ ਪ੍ਰਾਣਧਾਰਣਮ੍
ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਜੀਵਨ ਲਈ ਖਾਣਾ ਮੰਗਣ ਲੱਗੇ।
ਸਰ੍ਵੇ ਬੁਬੁਜਿਰੇ ਵਿਪ੍ਰਾ ਨਿਰ੍ਵਿਸ਼ਙ੍ਕੇਨ ਚੇਤਸਾ
ਸਾਰੇ ਵਿਦਵਾਨ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਮਨ ਨਾਲ ਖਾਣਾ ਖਾ ਲਿਆ।
ਬਭੂਵ ਵृष੍ਟਿਰ੍ਮਹਤੀ ਯਥਾਪੂਰ੍ਵਮਭੂਜ੍ਜਗਤ੍
ਵੱਡੀ ਮੀਂਹ ਪਈ, ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਹੋ ਗਿਆ।
ਮਹਰ੍षਿ ਗੌਤਮਂ ਪ੍ਰੋਚੁਰ੍ਗਚ੍ਛਾਮ ਇਤਿ ਵੇਗਤਃ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਚਲੋ ਅਸੀਂ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਗੌਤਮ ਦੇ ਕੋਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਜਾਈਏ।'
ਉषਿਤ੍ਵਾ ਮਦ੍ਗृਹੇ ऽਵਸ਼੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਧ੍ਵਮਿਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤਾਃ
ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, 'ਮੇਰੇ ਘਰ ਰਹਿ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਜਰੂਰ ਜਾਣਾ ਹੈ।'
ਸਮੀਪਂ ਪ੍ਰਾਪਯਾਮਾਸੁਗੌਤਮਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਗੌਤਮ ਦੇ ਨੇੜੇ ਲੈ ਆਏ।
ਗੋष੍ਠੇ ਤਾਂ ਬਨ੍ਧਯਾਮਾਸ ਸ੍ਪृष੍ਟਮਾਤ੍ਰਾ ਮਮਾਰ ਸਾ
ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗੋਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹਿਆ, ਪਰ ਛੂਹਦੇ ਹੀ ਉਹ ਮਰ ਗਈ।
ਨ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਸ੍ਮ ਸਹਸਾ ਤਾਦृਸ਼ਂ ਮੁਨਯੋ ऽਬ੍ਰੁਵਨ੍
ਅਚਾਨਕ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਐਸਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਤਾਵਤ੍ ਤੇ ऽਨ੍ਨਂ ਨ ਭੋਕ੍ਤਵ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਾਮੋ ਵਯਮੇਵ ਹਿ
'ਉਸ ਵੇਲੇ ਤੱਕ ਤੁਸੀਂ ਖਾਣਾ ਨਹੀਂ ਖਾਣਾ; ਅਸੀਂ ਆਪ ਜਾਵਾਂਗੇ।'
ਜਗ੍ਮੁਃ ਪਾਪਵਸ਼ਂ ਨੀਤਾਸ੍ਤਪਸ਼੍ਚਰ੍ਤੁਂ ਯਥਾ ਪੁਰਾ
ਮੰਦ ਭਾਗ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਤਪ ਕਰਣ ਲਈ ਚਲੇ ਗਏ।
ਕੇਨਾਪਿ ਹੇਤੁਨਾ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਸ਼ਸ਼ਾਪਾਤੀਵਕੋਪਨਃ
ਕਾਰਨ ਜਾਣ ਕੇ, ਕੋਈ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
ਬਭੂਵੁਸ੍ਤੇ ਤਥਾ ਸ਼ਾਪਾਜ੍ਜਾਯਮਾਨਾਃ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ
ਉਸ ਸ਼ਾਪ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਮੁੜ ਮੁੜ ਇੱਕੋ ਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜਨਮ ਲੈਣ ਲੱਗੇ।
ਅਸ੍ਤੁਵਨ੍ ਲੌਕਿਕੈਃ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰੈਰੁਚ੍ਛਿष੍ਟਾ ਇਵ ਸਰ੍ਵਗੌ
ਉਹ ਲੋਕੀਕ ਭਜਨਾਂ ਨਾਲ ਸਤਕਾਰ ਕਰਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਸਾਰੀਆਂ ਗਾਂ ਖਾਣ ਪੀਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਚ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।