ਭਰ੍ਤ੍ਰਾ ਸਹ ਵਿਨਿਨ੍ਦ੍ਯੈਨਾਂ ਭਰ੍ਤ੍ਸਯਾਮਸਾ ਵੈ ਰੁषਾ
ਪਤੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਡਾਂਟਿਆ।
ਤ੍ਵਮਪ੍ਯਸਤ੍ਸੁਤਾਸ੍ਮਾਕਂ ਗृਹਾਦ੍ ਗਚ੍ਛ ਯਥਾਗਤਮ੍
ਤੂੰ ਵੀ ਸਾਡੀ ਅਣਉਪਯੋਗ ਧੀ ਹੈਂ; ਜਿਵੇਂ ਆਈ ਸੀ, ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਚਲੀ ਜਾ।
ਵਿਨਿਨ੍ਦ੍ਯ ਪਿਤਰਂ ਦਕ੍ਸ਼ਂ ਦਦਾਹਾਤ੍ਮਾਨਮਾਤ੍ਮਨਾ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦਕਸ਼ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੀ ਹੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਾੜ ਲਿਆ।
ਹਿਮਵਦ੍ਦੁਹਿਤਾ ਸਾਭੂਤ੍ ਤਪਸਾ ਤਸ੍ਯ ਤੋषਿਤਾ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਤਪ ਨਾਲ ਹਿਮਾਵਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੀ ਧੀ ਬਣ ਗਈ।
ਸ਼ਸ਼ਾਪ ਦਕ੍ਸ਼ਂ ਕੁਪਿਤਃ ਸਮਾਗਤ੍ਯਾਥ ਤਦ੍ਗृਹਮ੍
ਕ੍ਰੋਧ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਦਕਸ਼ ਦੇ ਘਰ ਆ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਬੈਠਾ।
ਸ੍ਵਸ੍ਯਾਂ ਸੁਤਾਯਾਂ ਮੂਢਾਤ੍ਮਾ ਪੁਤ੍ਰਮੁਤ੍ਪਾਦਯਿष੍ਯਸਿ
ਤੂੰ, ਮੂੜ੍ਹ ਮਨ ਵਾਲਾ, ਆਪਣੀ ਹੀ ਧੀ ਤੋਂ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੇਗਾ।
ਸ੍ਵਾਯਂਭੁਵੋ ऽਪਿ ਕਾਲੇਨ ਦਕ੍ਸ਼ਃ ਪ੍ਰਾਚੇਤਸੋ ऽਭਵਤ੍
ਸਵਾਯੰਭੂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਦਕਸ਼ ਪ੍ਰਚੇਤਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋ ਕੇ ਜਨਮਿਆ।
ਵਿਸਰ੍ਗਂ ਦਕ੍ਸ਼ਪਰ੍ਯਨ੍ਤਂ ਸ਼ृਣ੍ਵਤਾਂ ਪਾਪਨਾਸ਼ਨਮ੍
ਦਕਸ਼ ਤੱਕ ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਨ ਨਾਲ ਪਾਪ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਉਤ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਵਿਸ੍ਤਰਾਤ੍ ਸੂਤ ਬ੍ਰੂਹਿ ਵੈਵਸ੍ਵਤੇ ऽਨ੍ਤਰੇ
ਸੂਤ ਜੀ, ਵੈਵਸਵਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੋ।
ਕਿਮਕਾਰ੍षੋਨ੍ਮਹਾਬੁਦ੍ਧੇ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍
ਉਹ ਨੇ ਕੀ ਕੀਤਾ, ਮਹਾਨ ਬੁਧੀ ਵਾਲੇ? ਅਸੀਂ ਇਹ ਹੁਣ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ।
ਤ੍ਰਿਕਾਲਬਦ੍ਧਂ ਪਾਪਘ੍ਨਂ ਪ੍ਰਜਾਸਰ੍ਗਸ੍ਯ ਵਿਸ੍ਤਰਮ੍
ਤਿੰਨ ਸਮਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ, ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਜਾ ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰਿਤ ਕਥਾ।
ਵਿਨਿਨ੍ਦ੍ਯ ਪੂਰ੍ਵਵੈਰੇਣ ਗਙ੍ਗਾਦ੍ਵਰੇ ऽਯਜਦ੍ ਭਵਮ੍
ਪੁਰਾਣੀ ਵੈਰ-ਵਿਰੋਧੀ ਕਰਕੇ, ਗੰਗਾ ਦੇ ਘਾਟ 'ਤੇ ਭਵਨ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਸਹੈਵ ਮੁਨਿਭਿਃ ਸਰ੍ਵੈਰਾਗਤਾ ਮੁਨਿਪੁਙ੍ਗਵਾਃ
ਸਾਰੇ ਮੁਨੀ ਅਤੇ ਮੁਨੀਆਂ ਦੇ ਅਗਵਾਨ ਉਥੇ ਇਕੱਠੇ ਆ ਗਏ।
ਦਧੀਚੋ ਨਾਮ ਵਿਪ੍ਰਰ੍षਿਃ ਪ੍ਰਾਚੇਤਸਮਥਾਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਦਧੀਚੀ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਦਵਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਪ੍ਰਚੇਤਸ ਨੂੰ ਆ ਕੇ ਬੋਲਿਆ।
ਸ ਦੇਵਃ ਸਾਂਪ੍ਰਤਂ ਰੁਦ੍ਰੋ ਵਿਧਿਨਾ ਕਿਂ ਨ ਪੂਜ੍ਯਤੇ
ਉਹ ਦੇਵਤਾ ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ ਹੁਣ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ?
ਨ ਮਨ੍ਤ੍ਰਾ ਭਾਰ੍ਯਯਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਸ਼ਙ੍ਕਰਸ੍ਯੇਤਿ ਨੇਜ੍ਯਤੇ
ਕਿਉਂਕਿ ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਲਈ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ ਮੰਤਰ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਹੀ।
ਸ਼ृਣ੍ਵਤਾਂ ਸਰ੍ਵਦੇਵਾਨਾਂ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਾਨਮਯਃ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਜਦੋਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਸੁਣ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਸਭ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ—
ਸਂਪੂਜ੍ਯਤੇ ਸਰ੍ਵਯਜ੍ਞੈਰ੍ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਕਿਲ ਸ਼ਙ੍ਕਰਃ
ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ ਸਭ ਯਜਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਛਾਣ ਕੇ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਗ੍ਨਃ ਕਪਾਲੀ ਵਿਕृਤੋ ਵਿਸ਼੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਨੋਪਪਦ੍ਯਤੇ
ਨੰਗਾ, ਕਪਾਲ ਧਾਰੀ, ਵਿਅੰਗ, ਜੋ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਆਤਮਾ ਹੈ—ਉਹ (ਰਿਵਾਜ਼) ਵਿੱਚ ਫਿੱਟ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ।
ਸਤ੍ਤ੍ਵਾਤ੍ਮਕੋ ऽਸੌ ਭਗਵਾਨਿਜ੍ਯਤੇ ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਸੁ
ਉਹ ਭਗਵਾਨ, ਜਿਸ ਦੀ ਅਸਲੀਅਤ ਸਤਵ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਲੋਕੈਕਸਂਹਰ੍ਤਾ ਕਾਲਾਤ੍ਮਾ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਇਕੋ ਇਕ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸਮੇਂ ਦਾ ਰੂਪ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ।
ਸੋ ऽਯਂ ਸਾਕ੍ਸ਼ੀ ਤੀਵ੍ਰਰੋਚਿਃ ਕਾਲਾਤ੍ਮਾ ਸ਼ਾਙ੍ਕਰੀਤਨੁਃ
ਉਹ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ ਹੈ ਤੇ ਜਿਸ ਦੀ ਜੋਤ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਹੈ, ਸਮੇਂ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਸਰੂਪ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਆਦਿਤ੍ਯੋ ਭਗਵਾਨ੍ ਸੂਰ੍ਯੋ ਨੀਲਗ੍ਰੀਵੋ ਵਿਲੋਹਿਤਃ
ਪਵਿੱਤਰ ਸੂਰਜ, ਆਦਿਤਯ, ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ; ਉਸ ਦਾ ਗਲਾ ਨੀਲਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦਾ ਹੈ।
ਪਸ਼੍ਯੈਨਂ ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਾਣਂ ਰੁਦ੍ਰਮੂਰ੍ਤਿ ਤ੍ਰਯੀਮਯਮ੍
ਇਸ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ, ਰੁਦਰ ਦੀ ਸਰੂਪ, ਤੇ ਤਿੰਨ ਵੇਦਾਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ, ਨੂੰ ਵੇਖੋ।
ਸਰ੍ਵੇ ਸੂਰ੍ਯਾ ਇਤਿ ਜ੍ਞੇਯਾ ਨ ਹ੍ਯਾਨ੍ਯੋ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਰਵਿਃ
ਸਭ ਨੂੰ ਸੂਰਜ ਹੀ ਸਮਝੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਰਵੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਸੂਰਜ ਨਹੀਂ।
ਬਾਢਮਿਤ੍ਯਬ੍ਰੁਵਨ੍ ਵਾਕ੍ਯਂ ਤਸ੍ਯ ਸਾਹਾਯ੍ਯਕਾਰਿਣਃ
ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਵਾਲੇ ਸਹਾਇਕਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋ।'
ਸਹਸ੍ਤ੍ਰਸ਼ੋ ऽਥ ਸ਼ਤਸ਼ੋ ਭੂਯ ਏਵ ਵਿਨਿਨ੍ਦ੍ਯਤੇ
ਫਿਰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਤੇ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਵਾਰੀ, ਉਸ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਅਪੂਜਯਨ੍ ਦਕ੍ਸ਼ਵਾਕ੍ਯਂ ਮੋਹਿਤਾ ਵਿष੍ਣੁਮਾਯਯਾ
ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਭਟਕ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦਕਸ਼ ਦੀ ਗੱਲ ਦਾ ਆਦਰ ਕੀਤਾ।
ਨਾਪਸ਼੍ਯਨ੍ ਦੇਵਮੀਸ਼ਾਨਮृਤੇ ਨਾਰਾਯਣਂ ਹਰਿਮ੍
ਨਾਰਾਇਣ ਹਰੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦਿਵਿਆ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ।
ਪਸ਼੍ਯਤਾਮੇਵ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਕ੍ਸ਼ਣਾਦਨ੍ਤਰਧੀਯਤ
ਜਦੋਂ ਸਭ ਲੋਕ ਵੇਖ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਹ ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ।