ਕੂਰ੍ਮਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਇਕ ਅਦਭੁਤ ਅਤੇ ਲੰਮੀ ਗਰਦਨ ਵਾਲੀ, ਮਨੋਹਰ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਸ਼ਾਂਤਤਾ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੀ ਮਹਾਦੇਵੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਉਹ ਤਿੰਨ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀ ਮਾਂ ਸੀ, ਜਨਮੀ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਛੇ ਲਹਿਰਾਂ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਪਾਲਣਹਾਰ, ਇੱਛਾ ਦਾ ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਮਸਤਕ ਤੇ ਮੁਕੁਟ ਸਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਉਹ ਪ੍ਰਦਯੁਮਨ ਦੀ ਪਿਆਰੀ, ਸੰਯਮੀ, ਦੋਵੇਂ ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਉਹ ਨੰਦੇ ਦੇ ਵੱਸ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ, ਆਕਾਸ਼ ਦੀ ਮਾਂ ਅਤੇ ਵਿਂਧਿਆ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਵੱਸਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਚਾਣੂਰ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਧੀ, ਨੈਤਿਕਤਾ ਦੀ ਜਾਣੂ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕੋਈ ਵੀ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਉਹ ਵੀਰਭਦ੍ਰ ਦੀ ਪਿਆਰੀ, ਵੀਰਵਾਨ ਅਤੇ ਮਹਾਕਾਲ ਤੋਂ ਜਨਮੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਹ ਪਾਲਣ ਵਾਲੀ, ਹਟਾਉਣ ਵਾਲੀ, ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਪੋਸ਼ਣ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਤੇ ਸਮ੍ਰਿੱਧਿ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਹ ਹਲ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੀ, ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਸਾਉਣ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਵੀਣਾ ਵਜਾਉਣ ਵਿਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਅਰੁੰਧਤੀ, ਸੁਵਰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਚੰਦ੍ਰ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਮਾਨ ਸਨਮਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਉਹ ਧਾਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਧਾਰਣ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਆਕਾਰ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਵੱਡੇ-ਛੋਟੇ ਅਣਗਿਣਤ ਵਰਾਂ ਦੀ ਦਾਤਰੀ ਸੀ। ਉਹ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਸੁਭਾਗਾ, ਮੰਗਲਮਈ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਧਰ ਨਾਲ ਅਰਧ-ਦੇਹ ਸਾਂਝੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਉਹ ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਸਿਹਿਕਾ ਦੀ ਧੀ ਅਤੇ ਸਿੰਘ ਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਉਹ ਸਵਾਦ ਦੀ ਜਾਣੂ, ਸਵਾਦ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਮਨੋਹਰ, ਜਿਸਦੀ ਜੀਭ ਤੋਂ ਨਿੱਤ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਟਪਕਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਵਜ੍ਰ-ਦੰਡ ਧਾਰਣ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਵਜ੍ਰ-ਜੀਭ ਵਾਲੀ, ਦਿਵ੍ਯ ਕੁਮਾਰੀ ਅਤੇ ਅਟੁੱਟ ਆਕਾਰ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਉਹ ਗੰਧਰਵ, ਸਪਾਂ ਦੀ ਮਾਲਕਣ, ਚੰਦ੍ਰਮਈ ਅਤੇ ਕੰਬਲ ਤੇ ਅਸ਼੍ਵਤਾਰਾ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਪਰਿਕਰਮਾ ਸੋਨੇ ਦੇ ਚੰਪਾ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਕੰਸ ਦੀ ਪ੍ਰਾਣ-ਹਰਣ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਉਹ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ ਦਿਵ੍ਯ ਦੇਵੀ ਸੀ, ਜਿਸਦੇ ਅੰਦਰ ਦਿਵ੍ਯ ਸੁਗੰਧ ਸੀ ਅਤੇ ਜੋ ਦਿਨ ਤੋਂ ਪਰੇ ਸੀ। ਉਹ ਚਾਹੀਦੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ, ਉੱਚ ਜਨਾਂ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਅਤੇ ਯੋਗ ਅਯੋਗ ਦੋਵਾਂ ਵਲੋਂ ਪੂਜੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਦੀ ਮਾਂ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਈ, ਸੁਖਮ ਨਾਡੀ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਵਿਚ ਸਥਾਪਿਤ ਸੀ। ਉਹ ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੀ ਮਹਿਰੂਮ, ਧਰਮ ਦੀ ਜਾਣੂ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੀ ਧਾਰਕ ਸੀ। ਉਹ ਧਰਮ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਧਰਮ-ਮਈ, ਅਧਰਮ ਤੋਂ ਪਰੇ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਧਰਮ-ਧਾਰਕ ਸੀ। ਉਹ ਧਰਮ ਦੀ ਅਧਿਆਪਿਕਾ, ਧਰਮੀ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੀ, ਧਰਮ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ ਯੋਗ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਆਧਾਰ ਸੀ। ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਫਿਰ ਵੀ ਸਭ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀ ਆਸ਼੍ਰਿਤਾ ਅਤੇ ਮੂਲ ਹੈ। ਉਹ ਸਦਾ ਮੰਗਲਮਈ, ਆਕਾਸ਼-ਸਰੂਪ, ਵਿਸ਼ਵ-ਸਰੂਪ ਅਤੇ ਨਿਰਾਕਾਰ ਹੈ। ਫਿਰ, ਡਰ ਨਾਲ ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ, ਉਸ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਨਿਵੇਦਨ ਕੀਤਾ। "ਮੈਂ ਹੁਣ ਇਹ ਰੂਪ ਦੇਖ ਕੇ ਡਰ ਗਿਆ ਹਾਂ; ਮੈਨੂੰ ਹੋਰ ਰੂਪ ਵਿਖਾਓ।" ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਰੂਪ ਵਾਪਸ ਲੈ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਹੋਰ ਰੂਪ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਰੂਪ ਵਿਚ ਉਸ ਦੀਆਂ ਦੋ ਅੱਖਾਂ, ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ, ਮ੍ਰਿਦੁ ਸੁਭਾਵ ਅਤੇ ਗੂੜ੍ਹੇ ਨੀਲੇ ਵਾਲ ਸਨ। ਉਸਦਾ ਚੌੜਾ ਮੱਥਾ, ਚਮਕਦੇ ਟਿਲਕ ਨਾਲ ਰੌਸ਼ਨ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਮਾਲਾ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਚਿਹਰਾ ਸ਼ਾਂਤ, ਦਿਵ੍ਯ ਅਤੇ ਅਨੰਤ ਮਹਾਨਤਾ ਦਾ ਆਸਥਾਨ ਸੀ। ਭੈ ਹਟਾ ਕੇ, ਮਨ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਮਹਾਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਕੇ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਮਾਂ! ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ, ਪਰਮ ਕਰੁਣਾਮਈ, ਜੋ ਅਦ੍ਰਿਸ਼੍ਯ ਵੀ ਹੋ, ਪਰ ਮੇਰੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿਚ ਆ ਗਈ ਹੋ। ਹੇ ਦੇਵੀ! ਸਭ ਕੁਝ ਆਖਿਰਕਾਰ ਤੁਹੀ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਲਕ੍ਸ਼ ਹੋ।" "ਜੋ ਪਰਮ ਤੱਤ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸ਼ਿਵ, ਮੰਗਲਤਾ ਦੀ ਆਸ਼੍ਰਿਤਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਅਗਿਆਨ, ਪਾਰਥਕਤਾ, ਮਾਇਆ ਅਤੇ ਅਣਗਿਣਤ ਤੱਤ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖਤਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ, ਪਰ ਸਾਰੀ ਵੱਖ-ਵੱਖਤਾ ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਹੈ।" "ਆਦਿ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਸਾਰਾ ਵਿਸ਼ਵ ਰਚਦੇ ਅਤੇ ਬਦਲਦੇ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਹੋ; ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਆਨੰਦ ਦੀ ਦਾਤਰੀ ਹੋ।