ਕੂਰ੍ਮਪੁਰਾਣਮ੍

ਇਹ ਓਹੀ ਸਰਸਵਤੀ ਹਨ, ਸਾਰੀ ਵਿਦਿਆ ਦੀ ਮਾਲਕਿਨ, ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਤਨ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮੰਗਲਮਈ। ਉਹ ਯੋਗੇਸ਼ਵਰੀ ਹਨ, ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨ ਦੀ ਰੂਪ, ਮਹਾਨ ਬੁੱਧਿ ਤੇ ਅਤਿ ਸੁੰਦਰਤਾ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ। ਉਹ ਸ੍ਵਾਹਾ, ਵਿਸ਼ਵੰਭਰਾ, ਸਿੱਧਿ, ਸ੍ਵਧਾ, ਮেধਾ, ਧ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੁਤੀ ਹਨ। ਉਹ ਅਜਨਮੀ ਹਨ, ਤੇਜੋਮਈ, ਕੋਮਲ, ਆਨੰਦ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਆਨੰਦ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹਨ। ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁੰਦਰ ਹਨ, ਮਨਮੋਹਣੀ, ਪ੍ਰੇਮਲ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਇਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਗਤੀ ਕਰਦੀ ਹਨ। ਉਹ ਕਮਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਅਦਭੁਤ ਅਤੇ ਮੁਕੁਟਧਾਰੀ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੀ ਹਨ। ਉਹ ਸੂਰਜ ਵਰਗੀ ਚਮਕਦਾਰ, ਕੁਮਾਰੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੋਰ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਹਨ। ਉਹ ਅਦਿਤੀ ਹਨ, ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਅਤੇ ਉੱਤਮ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੋਖ ਕਮਲ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਵਿਆਹ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ। ਉਹ ਵੱਡੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਨਿਰਦੋਸ਼ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਇਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਚਮਕਣ ਵਾਲੀ ਹਨ। ਉਹ ਕੌਸ਼ਿਕੀ ਹਨ, ਖਿੱਚਣ ਵਾਲੀ, ਰਾਤ ਦਾ ਰੂਪ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦੀ ਨਾਸਕ। ਉਹ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਕਲੇਸ਼ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਮੰਗਲਮਈ ਅਤੇ ਜਨਮ ਮਰਨ ਦੇ ਚੱਕਰ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹਨ। ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ, ਸਾਮ ਵੇਦ ਦਾ ਗੀਤ ਹਨ, ਅਤੇ ਭਵ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਆਵਾਸ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਸਰਵੋਤਮ ਗਿਆਨ ਹਨ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ, ਹਰ ਸਿੱਧੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ। ਉਹ ਨਿਰਮਲ, ਆਧਾਰ ਰਹਿਤ, ਸਦਾ ਸਿੱਧ ਅਤੇ ਰੋਗ ਰਹਿਤ ਹਨ। ਉਹ ਨਿਰਵਿਕਲਪ, ਨਿਰੁਪਦ੍ਰਵ, ਵਿਨਮ੍ਰਤਾ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਅਤੇ ਵਿਨਮ੍ਰਤਾ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹਨ। ਉਹ ਮਹਾਦੇਵੀ ਦੁರ್ಗਾ ਹਨ, ਜੋ ਵਾਸੁਦੇਵ ਤੋਂ ਜੰਮੀ। ਉਹ ਗਿਆਨ ਤੇ ਗਿਆਨ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹਨ, ਜੁਣੇ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਅਤੇ ਵੇਦਾਂਤ ਵਿਚ ਵਰਣਿਤ ਲਕਸ਼ ਹੈ। ਉਹ ਯੋਗ ਮਾਇਆ ਹਨ, ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਕੇ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਮਹਾ ਮਾਇਆ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ। ਉਹ ਬੀਜ ਦੇ ਅੰਕੁਰਣ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ, ਮਹਾ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਗਿਆਨ ਵਾਲੀ ਹਨ। ਉਹ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦੀ ਮਾਲਕਿਨ, ਸੰਸਾਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ, ਸ਼ਾਸਤ੍ਰਾਂ ਦੀ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਤੇ ਹੋਰ ਸੇਵਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸੇਵਿਤ ਹਨ। ਉਹ ਮਹਾ ਰਾਤ ਹਨ, ਸ਼ਿਵ ਲਈ ਆਨੰਦਮਈ, ਸ਼ਚੀ, ਅਤੇ ਬੁਰੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਦੀ ਨਾਸਕ। ਉਹ ਗੁਪਤ ਅੰਬਿਕਾ, ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਮੂਲ, ਮਹਾ ਆਸਨ ਅਤੇ ਮਰੁਤਾਂ ਦੀ ਧੀ ਹਨ। ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਗਰਭ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਮਾਂ, ਜਨਮ, ਮਰਨ ਤੇ ਬੁੱਢਾਪੇ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹਨ। ਉਹ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰ, ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰੀ ਅਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੀ ਹਨ। ਉਹ ਉਹ ਗਿਆਨ ਹਨ ਜੋ ਸੰਸਾਰ-ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮ-ਨਿਸ਼ਠ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਲੀਨ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਸੋਨੇ ਵਰਗੀ, ਮਹਾ ਰਾਤ, ਸੰਸਾਰ ਚੱਕਰ ਨੂੰ ਘੁੰਮਾਉਣ ਵਾਲੀ। ਉਹ ਜਗਾਉਣ ਵਾਲੀ, ਸਭ ਕੁਝ ਸਹਿਣ ਵਾਲੀ, ਅਤੇ ਸਭ ਨਿਸ਼ਚਿਆਂ ਦੀ ਸਾਕਸ਼ੀ ਹਨ। ਉਹ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਆਪ ਹੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ, ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਮਲਾਂ ਦੀ ਨਾਸਕ ਹਨ। ਉਹ ਆਧਾਰ ਰਹਿਤ, ਆਹਾਰ ਰਹਿਤ, ਅੰਕੁਰ ਰਹਿਤ ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹਨ। ਉਹ ਉੱਚ ਤੇ ਨੀਵਾਂ ਦਾ ਕ੍ਰਮ ਜਾਣਣ ਵਾਲੀ, ਅਤੇ ਮਹਾ ਪੁਰਖ ਤੋਂ ਪਹਿਲ ਜੰਮੀ ਹੋਈ ਹਨ। ਉਹ ਗਿਆਨ-ਮਈ, ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਹਜ਼ਾਰ-ਮੁਖੀ ਤੋਂ ਜੰਮੀ ਹੋਈ ਹਨ। ਉਹ ਧੋਣ ਵਾਲੀ, ਸਰਵੱਤ੍ਰ ਵਿਅਪਕ, ਤੇਜੋਮਈ ਅਤੇ ਕਮਲ ਨੂੰ ਜਗਾਉਣ ਵਾਲੀ ਹਨ। ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਦੀ ਲਕਸ਼ਮੀ, ਸਿੰਘ ਰਥ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ, ਵਿਚਾਰਸ਼ੀਲ ਅਤੇ ਅਨੰਤ ਤੇਜ ਵਾਲੀ ਹਨ। ਉਹ ਅਸੰਪਰਕ, ਕੁੰਡਲਿਨੀ, ਕਮਲ ਅਤੇ ਕਮਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੀ ਹਨ। ਉਹ ਵਾਣੀ ਦੀ ਦੇਵੀ, ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਅੰਸ਼, ਅੰਸ਼ ਤੋਂ ਪਰੇ ਅਤੇ ਅੰਸ਼ਾਂ ਦੀ ਮੂਲ ਹਨ। ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਕਰਮ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਗਿਆਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਸਰਵੋਤਮ ਮਾਰਗ ਹਨ। ਉਹ ਅਭਿੰਨ ਵੀ ਹਨ ਤੇ ਵਿਭਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੀ ਵੀ, ਵਾਂਸਰੀ ਵਜਾਉਣ ਵਾਲੀ ਤੇ ਵਾਂਸਰੀ ਲੈਣ ਵਾਲੀ। ਉਹ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਭੈਣ, ਪਤਨੀ, ਪੂਰਨਤਾ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਅਤੇ ਕਾਲ ਦੀ ਕਰਤਰੀ ਹਨ। ਉਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ, ਯੋਗ ਦੀ ਮਾਂ, ਗੰਗਾ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਨਾਥ ਦੀ ਸਵਾਮਿਨੀ ਹਨ।