ਕੂਰ੍ਮਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਵਾਰ, ਮਹਾਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਨਰਮਦਾ ਨਦੀ ਦੇ ਤੀਰਥਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਬਤਾਈ ਗਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਬਣਨ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਸਿਰਫ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਉਹ ਸੋਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਤਕਾਰ ਪਾਵੇਗਾ। ਮਹਾਰਾਜਾ, ਇਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਯਜਨਾਂ ਦੇ ਫਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸੂਰਜ ਦਾ ਸੁਖਦਾਇਕ ਨਿਵਾਸ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸਵयं ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਕਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੀਰਥ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਅਵਿਨਾਸੀ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਿਰਫ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸਵਰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਾ, ਇਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਉੱਨਤ ਪ੍ਰਯਾਸ ਨਾਲ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਪੁਸ਼ਪਕ ਵਿਹਾਨਾ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਵਾਯੂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਿਰਫ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਉਹ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਅੰਤਹੀਨ ਸਮੇਂ ਲਈ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ। ਕਾਮਦੇਵ ਦੇ ਦਿਨ, ਜੇ ਕੋਈ ਉਥੇ ਅਹਲਿਆ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, ਉਹ ਸਤਰੀਆਂ ਦਾ ਪਿਆਰਾ, ਧਨਵੰਤ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਕਾਮਦੇਵ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਿਰਫ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੁਰੰਤ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਾ, ਸੋਮਾ ਤੀਰਥ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਵੱਡਾ ਪੁੰਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ, ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਕੇ, ਸੋਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਉਥੇ ਉਪਵਾਸ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਭੋਜਨ ਨਾ ਕਰੇ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ। ਇਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੋਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਤਕਾਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਯੋਧਨਿਪੁਰਾ ਨਾਮਕ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦਾ ਪਰਮ ਨਿਵਾਸ ਹੈ। ਉਥੇ ਇੱਕ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਉਪਵਾਸ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਪਾਪ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਮਾਤੀਰਥ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਕਾਮ ਨੇ ਭਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਥੇ ਮਨੁੱਖ ਪ੍ਰੇਮ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਤਕਾਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਮਾਹਕਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਲਈ ਕਰਮ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਇਥੇ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਇੱਕ ਹਾਥੀ-ਆਕਾਰ ਦਾ ਪੱਥਰ ਖੜਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਉਥੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਧਰਤੀ ਰਹਿਣ ਤਕ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਗਣਪਤੀ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਾ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਤਕਾਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਥੇ ਪ੍ਰਭੂ ਲਿੰਗ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਰਗਟ ਹੋਏ, ਜੋ ਪਰਮ ਨਿਵਾਸ ਹੈ। ਉਥੇ ਪਿੰਡ-ਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੰਤਹੀਨ ਫਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਮ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਤੇ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਚੰਦ ਅਤੇ ਤਾਰਿਆਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਤਕ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਾ, ਇਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਤਪਸਿਆ ਦਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਨਰਮਦਾ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੀਰਥਾਂ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਕੋਈ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ, ਹੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ। ਸ਼ੁਕਲਤੀਰਥ 'ਤੇ ਹੋਮ ਅਤੇ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖ ਵੱਡਾ ਪੁੰਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੁਕਲਤੀਰਥ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਉਥੇ ਭਰਗਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੇਵੀ ਦੇ ਨਾਲ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ। ਕੈਲਾਸ ਤੋਂ ਆ ਕੇ ਹਰਾ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਹੇ ਸਰਵੋਤਮ ਮਨੁੱਖ, ਉਥੇ ਦੇਵਤਾਵਾਂ, ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਨਾਗਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ, ਦਾਨ, ਤਪਸਿਆ ਅਤੇ ਪਿਤਰ-ਕਰਮ ਅੰਤਹੀਨ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸ਼ੁਕਲਤੀਰਥ 'ਤੇ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਉਪਵਾਸ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।