ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਖਾਤਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਸਵੇਰੇ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਲਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ। ਇਹ ਉਪਵਾਸ ਤੇ ਵਰਤ ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਅਤੇ ਸੰਯਮ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵੀ ਪਾਪ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹਫਤੇ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਦਿਨ ਸੂਰਜ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਵੀ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਮਨੁੱਖ ਸੱਤ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਚੀਜਾਂ ਨਾਲ ਦਾਨ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਵੀ ਪਾਪ ਮੁਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਚੰਨਣੇ ਪੱਖ ਦੀ ਬਾਰ੍ਹਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਮ ਕਰਕੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਗ੍ਰਹਣ ਆਦਿ ਸਮਿਆਂ 'ਤੇ ਵੀ ਇਹ ਪ੍ਰਾਇਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨਾ ਉਚਿਤ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਬੜੀ ਨਿਯਮਿਤਤਾ ਨਾਲ ਵਰਤ ਰੱਖ ਕੇ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਤਿਆਗ ਦੇਵੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਇਸਤਰੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦਿਵਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਹਿੱਕਚਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਐਸੀ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਨਾ ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ, ਨਾ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਪਾਪ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਹਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦਸਰਥ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਦੇਵੀ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਰਾਖਸਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ, ਰਾਵਣ ਨੇ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕੀਤੀ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਤਪਸਵੀ ਨੇ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਹੜਪਣ ਦਾ ਨਿਸਚੈ ਕੀਤਾ। ਪਵਿੱਤਰ ਮੁਸਕਾਨ ਵਾਲੀ ਸੀਤਾ ਨੇ ਅੱਗ, ਜੋ ਕਿ ਰਹਿਣ ਦੀ ਥਾਂ ਸੀ, ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਨ ਲਈ। ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ, ਰਾਮ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਜਿਵੇਂ ਆਪਣੇ ਹੀ ਅਮਰ ਪਤੀ ਕੋਲ ਜਾ ਰਹੀ ਹੋਵੇ, ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਈ। ਉਹ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਰੂਪ, ਤੇਜਸਵੀ ਦੇਹ ਵਾਲੇ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ, ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਗਈ। ਉਹ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਵਾਘ ਦੀ ਖਾਲ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲੇ, ਸਰਣ ਦਾਤਾ, ਪਰਮ ਆਸਥਾਨ, ਮਹਾਨ ਯੋਗੀ, ਅੱਗ, ਸੂਰਜ, ਪਰਮਾਤਮਾ, ਸਮੇਂ ਦੀ ਅੱਗ, ਯੋਗੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਭੋਗ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਅਣਮਾਪ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਲੁਕੇ ਹੋਏ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਓਰ ਵਧੀ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਉਸ ਅੱਗ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਆਈ ਹਾਂ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਹਵਨ ਸਮੱਗਰੀ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਅੱਗ, ਤੂੰ ਸੂਰਜ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ, ਅੱਗੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਚ, ਮੈਨੂੰ ਬਚਾ।” ਉਹ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਈ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਰਾਮ ਵੱਲ ਖੁਲੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਫਿਰ ਅੱਗ-ਦੇਵਤਾ ਉਜਲੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ, ਜਿਵੇਂ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਸਾੜ ਦਿੰਦੇ ਹੋਣ। ਉਹ ਸੀਤਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ ਸੀ, ਲੈ ਕੇ ਅੰਤਰਧਾਨ ਹੋ ਗਏ। ਉਸ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਲੰਕਾ, ਜੋ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿਚ ਸਥਿਤ ਸੀ, ਉੱਥੇ ਗਏ। ਰਾਵਣ ਨੇ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੰਦੇਹ ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਿਆ, ਪਰ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਅੱਗ ਦੀ ਲਪਟਾਂ ਨੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸਾੜਿਆ। ਫਿਰ ਅੱਗ ਦੇ ਦੇਵਤਾ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰੀਤਮ ਹਨ, ਨੇ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਰਾਮ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸਿਰ ਲਾਇਆ। ਰਾਘਵ ਨੇ ਵੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਕੇ ਆਦਰ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋਇਆ। ਪਹਿਲਾਂ, ਧੰਨ ਭਗਵਾਨ ਦੁਆਰਾ ਸਾੜੀ ਹੋਈ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ। ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਅੱਗ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਨੇ ਦਸਰਥ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਜੋ ਕੁਝ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਦੱਸਿਆ। ਤਪਸਿਆ ਰਾਹੀਂ ਜਿਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੋਈ, ਉਹ ਦੇਵੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਿਆ ਹੋ ਗਈ। ਰਾਵਣ ਜਿਸ ਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਭਵਾਨੀ ਦੇ ਕੋਲ ਲਿਜਾਣੀ ਪਈ। ਮੈਂ ਹੀ ਰਾਵਣ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਮਾਇਆ ਰੂਪ ਬਣਾਇਆ ਸੀ। ਅਤੇ ਮੈਂ ਹੀ ਉਸ ਰੂਪ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਿਆ; ਜਗਤ ਦਾ ਸੰਘਾਰਕ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਮ, ਪੂਜਾ, ਤੇ ਆਤਮ-ਸਮਰਪਣ ਰਾਹੀਂ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ, ਅਤੇ ਸੀਤਾ-ਰਾਮ ਦੀ ਕਥਾ ਵਿਚ, ਅਖੀਰਕਾਰ ਧਰਮ ਦੀ ਜਿੱਤ ਹੋਈ।