ਕੂਰ੍ਮਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲਕੜਾਂ ਅਤੇ ਇੱਛਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਜੇਕਰ ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਣ ਦੀ ਚਮਕ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਸਿੱਧਾ ਬ੍ਰਹਮਣ ਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਹੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਨਾਇਕ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਜੰਜਾਲ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਰਿ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਨਿੱਤ ਕਰੇ। ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਗਵਾਨਾਂ ਦੇ ਭਗਵਾਨ, ਵਿਰੂਪਾਕ੍ਸ਼ ਦੀ ਭਗਤੀ ਵੀ ਪੂਰੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇੰਦਰੀ ਸੁਖਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਭੂਤੇਸ਼ ਅਤੇ ਕੇਸ਼ਵ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਤਿਲ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਨਚਾਹੀ ਸੰਤਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਦੀਵਾ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹਨੂੰ ਉੱਤਮ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਘਰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹਨੂੰ ਵਧੀਆ ਨਿਵਾਸ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਚਾਂਦੀ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੋਭਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵੱਛਾ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਵੱਡੀ ਸਮਪੱਤੀ ਹਾਸਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵਿਧਾਤਾ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅਨਾਜ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਚਿਰਕਾਲੀ ਸੁਖ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਿਦਿਆ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬ੍ਰਹਮਣ ਨਾਲ ਏਕਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਵੈਦਿਕ ਗਿਆਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਵਰਗ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਜ਼ੰਢਾ (ਇੰਧਨ) ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਅੰਦਰ ਤੇਜੀ ਅਤੇ ਅਗਨੀ ਦੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤਾ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਰ ਵੇਲੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਭਾਵ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਐਸਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉਹ ਰੋਗ ਰਹਿਤ, ਸੁਖੀ ਅਤੇ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਛੱਤਾ ਜਾਂ ਜੁੱਤੀਆਂ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਭਾਰੀ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਦਾਨ ਉਸ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਲਾਇਕ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਅਮਰ ਪੂਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਸਕੇ। ਜੇਕਰ ਦਾਨ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀਆਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਕਦੇ ਖ਼ਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਦਰਿਆਵਾਂ ਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵੀ ਅਨੰਤ ਪੂਣ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜੰਮੇ ਨੂੰ ਵਿਦਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮੁਕਤੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣ। ਪਰ ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਦਾਨ ਰੋਕਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਪੀ ਹੋ ਕੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਜੰਮਦਾ ਹੈ। ਐਸੇ ਪਾਪੀ ਦਾ ਸਾਰਾ ਧਨ ਰਾਜਾ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦੇਵੇ। ਜੇਕਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਐਸੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰਿਆਸਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦੇਵੇ। ਐਸਾ ਮਨੁੱਖ, ਪਿਛਲੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਾਪੀ ਹੋ ਕੇ, ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਤੜਪਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸੱਚਾਈ ਅਤੇ ਸੰਯਮ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜੰਮੇ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜਿਹੜਾ ਮੂਰਖ, ਆਚਰਨ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋਵੇ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਦਸ ਰਾਤਾਂ ਦਾ ਉਪਵਾਸ ਕਰ ਲਵੇ, ਉਸਨੂੰ ਦਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਐਸਾ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਪਾਪੀ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਸੱਤਵੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਤੱਕ ਸੜਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੋ ਯੋਗ੍ਯ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਪੂਰੇ ਯਤਨ ਨਾਲ, ਹੋਰਾਂ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ, ਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਲੈਣ ਵਾਲਾ, ਸਵਰਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਉਲਟ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ, ਨਰਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਭ ਨਾਸਤਿਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਨਾ ਤਾਂ ਵੇਦ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਧਰਮ। ਜੋ ਅਗਿਆਨੀ ਦਾਨ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਲੱਕੜ ਵਾਂਗ ਰਾਖ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੇਵਲ ਜਨਮ ਨਾਲ, ਪਰ ਕਦੇ ਵੀ ਕਿਸੇ ਸ਼ੂਦ੍ਰ ਨੂੰ ਦਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਧਨ ਦੀ ਲਾਲਚ ਵਿੱਚ ਫਸ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਤਾ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸੰਯਮ ਨਾਲ ਜੋ ਦਰਜਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਉਹ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆਪਣੀ ਜੀਵਿਕਾ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹੇਠਲੇ ਦਰਜੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਠੱਗ ਵਾਂਗ ਤਕਲੀਫ਼ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਚਾਰੋਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਲੈਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਨਾ ਕਰੇ। ਐਸਾ ਮਨੁੱਖ, ਸੰਯਮ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਜਿਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਉੱਚਤਮ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਕੱਲਾ, ਬੇਪਰਵਾਹ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਰਹੇ। ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਨਿਯਮਤ ਅਭਿਆਸ ਕਰੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜੰਮੇ ਨੂੰ ਵੀ ਅਭਿਆਸ ਕਰਵਾਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਸਾਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਦਾਨ, ਉਪਾਸਨਾ, ਸੰਯਮ ਅਤੇ ਸੱਚਾਈ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਸਮਝਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਸੱਚੇ ਸੁਖ ਅਤੇ ਉੱਚਤਮ ਅਵਸਥਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ ਹੈ।