ਕੂਰ੍ਮਪੁਰਾਣਮ੍

ਪਵਿੱਤਰ ਕੁਰੁਕਸ਼ੇਤਰ ਦੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਕੁਬਜਮ੍ਰਾ, ਭ੍ਰਿਗੁਤੁੰਗ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਨਾਲ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਸਵਤੀ ਨਦੀ ਦਾ ਮਹੱਤਵ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ, ਅਤੇ ਪੁਸ਼ਕਰ ਵੀ ਇਸ ਕਾਰਜ ਲਈ ਬਹੁਤ ਹੀ ਉਚਿਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, ਵੈਤ੍ਰਵਤੀ, ਵਿਪਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੋਦਾਵਰੀ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਵੀ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਸਦਾ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਕੰਢਿਆਂ ਉੱਤੇ ਤਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਦਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਗਹੂੰ, ਤਿਲ ਅਤੇ ਮੁੰਗ ਦੀ ਦਾਲ ਪੇਸ਼ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਪਿਤਰ ਇੱਕ ਮਹੀਨਾ ਤੱਕ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਦਾਰੀ ਅਤੇ ਭਰੰਡਾ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ, ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰਿੰਗਾਟਕ ਅਤੇ ਕਸ਼ੇਰੁਕਾ ਨੂੰ ਵੀ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਭੇਡ ਦਾ ਮਾਸ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਪਿਤਰ ਚਾਰ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਪੰਛੀ ਦੇ ਮਾਸ ਨਾਲ ਇਹ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਪੰਜ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਬੱਕਰੀ ਦੇ ਮਾਸ ਨਾਲ ਅੱਠ ਮਹੀਨੇ, ਅਤੇ ਰੌਰਵ ਮਾਸ ਨਾਲ ਨੌਂ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਖਰਗੋਸ਼ ਜਾਂ ਕਛੂਏ ਦੇ ਮਾਸ ਨਾਲ ਇਹ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਗਿਆਰਾਂ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਟਿਕਦੀ ਹੈ। ਵਾਰਧ੍ਰੋਣ ਮਾਸ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਭੋਜਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਸਾਦ ਵਜੋਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਖੂਟ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਮਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ, ਇਸ ਵੇਲੇ ਕੱਦੂ, ਲੌਕੀ, ਬੈਗਨ, ਘਾਹ ਅਤੇ ਸੁਰਸਾ ਵਰਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਜ ਮਾਸੂਰ ਅਤੇ ਭੈਂਸ ਦੇ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਵੀ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਦੁਜਾਂਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਸਮੇਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ, ਮਨ ਨੂੰ ਕੋਮਲ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਅਤੇ ਪੱਕੇ ਚੌਲਾਂ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਅਤਿਥੀ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨਾ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਸਮਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਵ੍ਰਤ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਠੀਕ ਸਮੇਂ ਤੇ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਲਈ ਯੋਗ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਰਿਗਵੇਦ ਦੇ ਅਨੇਕ ਮੰਤ੍ਰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਤ੍ਰਿਸੌਪਰਣ, ਤ੍ਰਿਮਧੁਰ ਦੇ ਪਾਠੀ ਹਨ, ਜਾਂ ਜੋ ਅਥਰਵਸ਼ੀਰਸ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਨਾਲ ਰੁਦ੍ਰਾਧਿਆਏ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਇਸ ਕਰਮ ਲਈ ਯੋਗ ਹਨ। ਜੋ ਮੰਤ੍ਰ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਹਨ, ਜਾਂ ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਪਾਠੀ ਹਨ, ਜੋ ਪਰਿਵਾਰ ਪੁਰਾਣੇ ਤੋਂ ਹੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹਨ, ਪਵਿੱਤਰ ਗਰਭ ਤੋਂ ਜੰਮੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਗੁਣਾ ਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ, ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਅੱਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿਚ ਲਗੇ ਹਨ, ਜੋ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਵੈਸ਼ਨਵ ਹਨ, ਜਾਂ ਭੋਜਨ ਲਾਈਨ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਤਾ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਯਜਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦਾਨ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਲਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਭੀ ਭੋਜਨ ਲਾਈਨ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਤਾ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਾਵਿਤਰੀ ਮੰਤ੍ਰ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਅੱਗੀ ਅਲਤਾਰ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਨਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਤਾ ਹਨ। ਜੋ ਰਿਸ਼ੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਸੰਯਮੀ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਇਸ ਯੋਗ ਹਨ। ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਅਤੇ ਪਿਤਰ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਅਥਰਵਵੇਦ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰੀ ਹਨ ਅਤੇ ਮੋਖਸ਼ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਜੋ ਅਸੰਗੀ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਵੀ ਭੋਜਨ ਲਾਈਨ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਤਾ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਨਾ ਮਿਲੇ, ਤਾਂ ਨੈਸ਼ਠਿਕ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਜਾਂ ਸੰਯਮੀ ਜਾਂ ਉਪਕੁਰਵਾਣ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਉਹ ਵੀ ਨਾ ਮਿਲਣ, ਤਾਂ ਘਰ-ਗ੍ਰਹਸਤੀ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਪਰ ਉੱਚੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਭੀ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਉਣ ਦਾ ਫਲ ਹਜ਼ਾਰ ਗੁਣਾ ਦਾਨ ਦੇਣ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਉਪਰੋਕਤ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾ ਮਿਲਣ, ਤਾਂ ਹੋਰ ਦੂਜੇ ਦੁਜਾਂਜਨਮਾ ਨੂੰ ਭੀ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਧੀ ਸਦਾ ਹੀ ਧਰਮਾਤਮਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਅਪਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਵਿੱਚ ਧੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਵਾਕ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਸਾਕ, ਹੋਤ੍ਰ ਅਤੇ ਯਜਮਾਨ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪਰ, ਦੱਖਣੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਾਲਾ ਭੋਜਨ ਅਸੁਰਕਾਰੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਫਲ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਜੇਕਰ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਭੀ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਿਸ਼ਫਲ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨਾਂ ਤੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਨਾਲ, ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅਤੇ ਯੋਗ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਕਰਤਵ ਬਣਦਾ ਹੈ।