ਕੂਰ੍ਮਪੁਰਾਣਮ੍

ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਮੇਰੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ, ਪਰ ਇਹ ਪਰਮ ਉਪਦੇਸ਼ ਸਿਰਫ਼ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਭ ਵਿੱਚ ਇਕਤਾ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਭੇਦ-ਭਾਵ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਉਪਦੇਸ਼ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਹੈ ਜੋ ਸ਼ਾਂਤ ਹਨ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਹੀ ਵੇਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜੋ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਲੋਕ ਮੈਨੂੰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ, ਉਹ ਵਾਰ ਵਾਰ ਜਨਮ ਮਰਣ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਜੋ ਇਕਤਾ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੇ। ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਹੀ ਹਰ ਥਾਂ ਵੇਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਹੀ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਭਾਵ ਨਾਲ ਪੂਜਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਜਿਹੜੇ ਮੈਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਨਰਕਾਂ ਵਿਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਵੱਸਦਾ। ਮੈਂ ਇੱਕ ਕੁੱਤਾ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵੀ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਪਰ ਜੋ ਨਾਰਾਇਣ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ। ਨਾਰਾਇਣ ਦੀ ਪੂਜਾ ਅਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਉਹ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਜੋ ਯੋਗੀ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਭ ਕੁਝ ਤਿਆਗ ਕੇ ਪਰਮ ਦੇਹ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਹੇਸ਼ਾ ਦਾ ਉਹ ਗਿਆਨ ਸੀਧਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਸੰਸਾਰਕ ਜਨਮ ਮਰਨ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ਿਓ, ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਉਪਦੇਸ਼ ਆਪਣੇ ਨੇਕ ਚੇਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿਓ। ਇਹ ਦਿਵ੍ਯ ਗਿਆਨ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਨਾਰਾਇਣ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਯੋਗੀ ਹਨ, ਆਪ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਏ। ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਅਤੇ ਤੱਤ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਦੇ ਨਾਲ ਲੌਟ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਦਿਵ੍ਯ ਗਿਆਨ ਸਤ੍ਯਵ੍ਰਤ ਨੂੰ ਵੀ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਪੁਲਹ ਨੇ ਇਹ ਗਿਆਨ ਗਉਤਮ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਕਪਿਲ ਨੇ ਇਹ ਜੈਗੀਸ਼ਵਯ ਅਤੇ ਪੰਚਸ਼ਿਖ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਵਾਲ਼ਮੀਕਿ ਨੇ ਇਹ ਪਰਮ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਵਾਮਦੇਵ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਯੋਗੀ ਹਨ, ਰੁਦ੍ਰ ਹਨ, ਜੋ ਪਿਨਾਕਧਾਰੀ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਪਰਮ ਉਪਦੇਸ਼ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਸੀਧਾ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੇਰੀ ਗਿਰਿਸ਼ਾ ਪ੍ਰਤੀ ਭਕਤੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਗਹਿਰੀ ਹੋ ਗਈ। ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਭੂਤੇਸ਼, ਗਿਰਿਸ਼, ਸਥਾਣੁ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਧਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲਵੋ। ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਘਰ-ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲਵੋ। ਉਹ ਮਹਾਦੇਵ, ਜੋ ਰਾਖ ਨਾਲ ਵਿਭੂਸ਼ਿਤ, ਗੋਵਾਂ ਦੇ ਨਾਥ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ। ਉਹ ਸਥਾਣੁ, ਜੋ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਪੁੱਤਰ ਵਿਆਸ ਨੂੰ, ਸਭ ਨੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿੱਧਾ ਹੀ ਹਰਿ, ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਨੂੰ ਵੀ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤੀ। ਹੁਣ ਉਹ ਭਕਤੀ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਪਾਉਣੀ ਔਖੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਭਾਗਵਾਨ, ਜੋ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਭਕਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ, ਪਹਿਲਾਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਵੱਲੋਂ ਅਮ੍ਰਿਤ ਮੰਥਨ ਸਮੇਂ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਫਿਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਨਾਲ, ਉਹੀ ਬਾਤ ਆਖੀ ਜੋ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਕਹੀ ਸੀ। ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਉੱਚਤਮ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਗਿਆਨ ਮਿਲ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਕੋਈ ਇਸ ਅਰਥ ਨੂੰ ਸੋਚਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਰਮ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਪਦੇਸ਼ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਦਾ ਸੁਣਨਾ ਤੇ ਵਿਚਾਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਤਦ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਕਰਮ ਦਾ ਮਾਰਗ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਫਲ ਦੇਂਦਾ ਹੈ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਨੁ, ਜੋ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੁਣਦੇ ਹੋਏ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਹੁਣ, ਤੁਸੀਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਹਨ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ।