ਇਹ ਕਥਾ ਵਿਆਪਕ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਆਨੰਦ ਦਾ ਭੋਗੀ ਹੈ। ਸਦਾ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਕੇਵਲ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਪਰਮ ਸੱਚ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ; ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਨਹੀਂ। ਪਰਮਾਤਮਾ ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੁਝ ਚਾਹਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ। ਇਹ ਗਿਆਨ ਖਾਸ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਗੁਪਤ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਯੋਗੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਪਾਉਣਾ ਔਖਾ ਹੈ। ਉੱਚੀ ਅਸਮਾਨ ਵਿਚ ਪਰਮ ਸਤਿਆ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ। ਉਹ ਨਿਰਗੁਣ, ਪਵਿੱਤਰ ਚੇਤਨਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਵੇਖਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਦੀ ਚਿੰਨ੍ਹਤਾਈ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੀ ਕੋਈ ਗਿਆਨ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਮਾਇਆ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਅਗਿਆਨ ਹੈ। ਗਿਆਨੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਉਹ ਹੀ ਮੇਰਾ ਆਤਮਾ ਹੈ।” ਜਦੋਂ ਉਹ ਇੱਕ ਅਵਿਨਾਸੀ ਸਤਿਆ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਭਗਤੀ ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਸੱਚਮੁਚ ਵੇਖਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਹੀ ਸਵਰੂਪ ਹਨ। ਇਹ ਅਵਸਥਾ ਸਦਾ ਆਨੰਦਮਈ ਹੈ, ਵਿਅਕਤਤਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਅਤੇ ਸੱਚ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਵਾਲੀ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਸ਼ਾਂਤ ਹਨ ਅਤੇ ਪਰਮ ਅਵਿਕਤ ਪਰਮਾਤਮਾ ਵਿਚ ਵਿਲੀਨ ਹਨ। ਗਿਆਨੀ ਨਿਰਵਾਣ, ਬ੍ਰਹਮ ਨਾਲ ਏਕਤਾ, ਅਤੇ ਪੂਰਨ ਅਕੇਲਾਪਣ (ਕੈਵਲਯ) ਨੂੰ ਇੱਕ ਹੀ ਸਮਝਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਮਹਾਦੇਵ ਹੈ; ਉਸ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਸਦਾ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਅਡੋਲ ਹੈ, ਉਹੀ ਅਸਲ ਵਿਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨੀ ਉਸ ਅਡੋਲ ਸਤਿਆ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਪਰਮਾਤਮਾ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਅਸਲ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਪਛਾਣਿਆ, ਉਹ ਉਸ ਦੀ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕੇਵਲ ਸ਼ਿਵ-ਦੇਵ ਹੀ ਚਮਕਦੇ ਹਨ। ਯੋਗਾ ਦੀ ਸਧਾਰਣ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਰਾਹੀਂ, ਉਹ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾਰ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਵਜੋਂ ਵੇਖਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤ ਗਿਆਨ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਨਿਰਵਾਣ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਯੋਗ-ਗਿਆਨ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਹਨ, ਮਹਾਦੇਵ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਮੇਰੇ ਯੋਗ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਦੇਵ ਸਮਝੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਹੋਰ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਯੋਗ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਅਸਤੀ-ਰਹਿਤ ਯੋਗ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਪਛਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਹਾਨ ਯੋਗ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਏਕਤਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਕੋਈ ਵੀ ਇਸ ਯੋਗ ਦੇ ਸੋਲੇਵੇਂ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੇ। ਸਾਰਿਆਂ ਯੋਗਾਂ ਵਿਚ, ਇਹ ਯੋਗ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਯੋਗੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕੇਵਲ ਮੈਨੂੰ ਹੀ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਸਕਦੇ। ਹੇ ਸਰਵੋਤਮ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਸਮਾਧੀ, ਸਯਮ, ਨਿਯਮ ਅਤੇ ਆਸਨ—ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਧਨ ਤੁਹਾਨੂੰ ਅੱਠ ਰੂਪਾਂ ਵਿਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ। ਸਯਮ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ; ਇਹ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਨ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਅਹਿੰਸਾ ਨੂੰ ਉਹ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ। ਜੋ ਹਿੰਸਾ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਅਹਿੰਸਾ ਹੀ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਤਿਆ ਨੂੰ ਦੋਹਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਵਾਸਤਵਿਕਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਵਰਤਾਓ ਅਤੇ ਬੋਲਣ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਅਚੌਰੀ, ਧਰਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਕੇ ਚੋਰੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮਚਰਯਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੰਭੋਗ ਤੋਂ ਵਿਰਤ ਰਹਿਣ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਅਪਰਿਗ੍ਰਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੋ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਪਛਾਣਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਦਾ ਆਨੰਦ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਵਿਚ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।