ਕੂਰ੍ਮਪੁਰਾਣਮ੍

ਸਭ ਕੁਝ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਤ ਹੈ, ਮੈਂ ਹੀ ਅਮਰਤਾ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹਾਂ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਹੀ ਸਰੂਪ ਤੋਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਉਹ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਮੈਂ ਆਪੇ ਹੀ ਨਾਰਾਇਣ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਅਨੰਤ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ ਤੇ ਪੂਰੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਜੋ ਤਾਮਸੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਉਹ ਕਾਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਰੁਦ੍ਰ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਲੋਕ ਭਗਤੀ ਦੇ ਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਕੁਝ ਕਰਮ ਯੋਗ ਰਾਹੀਂ। ਪਰ ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਮੈਨੂੰ ਸਦਾ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਹੀ ਭਜਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਕੇਵਲ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਮੈਂ ਹੀ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹਾਂ। ਜਿਸ ਨੇ ਇਹ ਜਾਣ ਲਿਆ, ਉਹ ਅਮਰਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਸਮਾਂ ਆਪ ਹੀ ਭਗਵਾਨ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਯੋਗੀ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੁਆਮੀ ਹੈ। ਭਗਵਾਨ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਵੀ ਮਹਾਨ, ਬ੍ਰਹਮ ਰੂਪ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਟੱਲ ਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਜੋ ਯੋਗੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਅਸਲ ਗਿਆਨਵਾਨ ਹੈ। ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਅੱਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਦਾਨ ਦੇਵੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇੱਕ ਵਾਰ, ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਨਾਚ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ ਪਰਮ ਦਿਵਤਾ ਅਵਸਥਾ ਦਾ ਪਰਚਾ ਦਿੱਤਾ। ਵਿਸ਼ਣੂ ਨੇ ਨਿਰਮਲ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਉਸ ਮਹਾਦੇਵ ਨੂੰ ਨੱਚਦੇ ਹੋਏ ਦੇਖਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਭ ਨੇ ਉਸ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੂੰ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਨੱਚਦੇ ਹੋਏ ਵੇਖਿਆ। ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਨੱਚਦੇ ਹੋਏ ਤੱਕਿਆ। ਫਿਰ, ਉਹ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਨਾਚ ਨੂੰ ਰੋਕਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਜੋਤ ਵਜੋਂ ਦਿਸਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਯੋਗੀ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਪਰਮ ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ, ਜੋ ਮੋਚ ਦਾਤਾ ਹੈ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ। ਉਹ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਜਟਾਧਾਰੀ, ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੀ ਕਿਰਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਦੰਡ ਸੀ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਸੂਰਜ, ਚੰਦ ਅਤੇ ਅੱਗ ਹਨ। ਉਹ ਬੜੀ ਤੇਜੀ ਨਾਲ, ਡਰਾਉਣੇ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਸੂਰਜਾਂ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ ਸੀ। ਸਭ ਨੇ ਉਸ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟਿਕਰਤਾ ਹੈ, ਨੱਚਦੇ ਹੋਏ ਵੇਖਿਆ। ਉਹ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ, ਰਾਜਾ, ਤੇ ਰੋਸ਼ਨੀ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਦੇ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਉਹ ਸਮੇਂ ਦਾ ਸਰੂਪ, ਸਮੇਂ ਦਾ ਸੰਹਾਰਕ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਦੇਵਤਾ, ਤੇ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ। ਉਹ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵੈਰਾਗ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ, ਤੇ ਗਿਆਨ ਦੇ ਯੋਗ ਦਾ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਸਰੂਪ ਹੈ। ਇੰਦਰ ਤੇ ਉਪਿੰਦਰ ਉਸ ਦੀ ਆਦਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮੰਡਲੀਆਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਯੋਗੀਆਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਯੋਗ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਜੋ ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭੂ ਨਾਲ ਏਕਤਾ ਵਿੱਚ ਵੇਖਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪੂਰਨ ਸਮਝਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ—ਅਤ੍ਰੀ, ਕਪਿਲ ਤੇ ਮਰੀਚੀ—ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅੱਗੇ ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਕੇ ਖੜੇ ਹੋਏ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਨ ਪੂਰਨ ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਚੇਤਸ ਦੀ ਸਿਫਤ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਰੂਪ ਹੈ। ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਤੇ ਪਰਮ ਹੈ। ਗਿਆਨਵਾਨ ਐਲਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਤੂੰ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈਂ। ਉਸ ਨੇ ਹੀ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਰਚਿਆ।