ਕੂਰ੍ਮਪੁਰਾਣਮ੍

ਇਹ ਕਥਾ ਪਵਿੱਤਰ, ਆਨੰਦਦਾਇਕ, ਪਵਿਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਧਰਮ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਜੋ ਵੀ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ (ਦ੍ਵਿਜ) ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਅਧਿਆਇ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਜਨਮ ਦੀ ਯਾਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਕੌਰਵਿਆ, ਤੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨਾਂ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਠੱਗੀ ਵਾਲਾ ਨਾ ਬਣਾ। ਉਸ ਨੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮੌਜੂਦ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਵਰਣਨਾ ਕੀਤੀ। ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਚਲੇ ਗਏ। ਜੋ ਇਹ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੂਤ ਉੱਤਰਾ ਜੀ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਆਦਿਕ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ। ਹੁਣ ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਗੋਲਾਕਾਰ ਵਿਅਪਕਤਾ ਬਾਰੇ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਜੰਗਲਾਂ, ਦਰਿਆਵਾਂ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਵੀ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹਿਆ। ਹੇ ਸੂਤ ਜੀ, ਤੁਸੀਂ ਇੱਥੇ ਰਾਜਿਆਂ ਬਾਰੇ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਵਰਣਨਾ ਕਰੋ। ਜਿਸ ਅਪਰੰਪਾਰ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਗਿਆਨੀ ਨੇ ਜੋ ਕੁਝ ਕਿਹਾ—ਉਸ ਦੇ ਦਸ ਪੁੱਤਰ ਸਨ, ਜੋ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਵਰਗੇ ਹੀ ਸਮਰਥ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਮੇਧਾ, ਮੇਧਾਤਿਥੀ, ਹਵ੍ਯ ਅਤੇ ਸਵਨਾ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ। ਇਹ ਸਭ ਧਰਮਾਤਮਾ, ਦਾਨੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਵੱਡੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ, ਉਹ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਮਨ ਨਹੀਂ ਲਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਅਗਨੀਧ੍ਰ ਨੂੰ ਜੰਬੂਦਵੀਪ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਵਪੁਸ਼ਮਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਲਮਲਾਦਵੀਪ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ। ਦਯੁਤਿਮਤ ਨੂੰ ਕ੍ਰੌਂਚਦਵੀਪ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ। ਸਵਨਾ ਨੂੰ ਪੁਸ਼ਕਰ ਦੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਬਣਾਇਆ। ਧਾਤੀ ਅਤੇ ਕਿਸ਼ਾ—ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਪੁੱਤਰ ਸਨ। ਧਾਤਕੀ ਨਾਮ ਵਾਲਾ ਖੇਤਰ ਧਾਤਕੀਖੰਡ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੁਸੁਮੋੱਤਰਾ, ਫਿਰ ਮੋਦਾਕੀ—ਸੱਤਵਾਂ ਮਹਾਦਰੁਮ ਹੈ। ਕੁਮਾਰਾ ਦਾ ਤੀਜਾ ਪੁੱਤਰ ਸੁਕੁਮਾਰਾ ਹੈ। ਛੇਵਾਂ ਮੋਦਾਕਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੱਤਵਾਂ ਮਹਾਦਰੁਮ (ਵੱਡਾ ਰੁੱਖ) ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲਾ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈ, ਦੂਜਾ ਆਨੰਦਦਾਇਕ ਹੈ। ਕ੍ਰੌਂਚ ਮਹਾਦੀਪ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ੁਭ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਛੇਵਾਂ ਪ੍ਰਭਾਕਾਰ ਅਤੇ ਸੱਤਵਾਂ ਕਪਿਲਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੱਤ ਮਹਾਦੀਪਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਝਣ ਯੋਗ ਹਨ; ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ। ਵੈਧ੍ਯੁਤ, ਮਾਨਸ ਅਤੇ ਸੱਤਵਾਂ ਸੁਪ੍ਰਭਾ ਹੈ। ਆਨੰਦ, ਸ਼ਿਵ, ਕ੍ਸ਼ੇਮਕ ਅਤੇ ਧ੍ਰੁਵ ਵੀ ਹਨ। ਵਰਨ ਅਤੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਦੀ ਵਿਭਾਜਨਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਆਪਣਾ ਕਰਤੱਵ ਮੁਕੰਮਲ ਕਰਨਾ ਹੀ ਮੋਖਸ਼ ਦਾ ਮਾਰਗ ਹੈ, ਹੇ ਦ੍ਵਿਜ। ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦ੍ਵਿਜ, ਹੁਣ ਅਗਨੀਧ੍ਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਸੁਣੋ: ਰਮ੍ਯ, ਹਿਰਣਵਾਨ, ਕੁਰੁ, ਭਦ੍ਰਾਸ਼੍ਵ, ਕੇਤੁਮਾਲ, ਅਤੇ ਹਲਕ। ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨੌ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਹੇਮਕੂਟ ਦੀ ਧਰਤੀ ਕਿੰਪੁਰੁਸ਼ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ। ਮੇਰੂ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਇਲਾਵ੍ਰਿਤ ਖੇਤਰ ਇਲਾਵ੍ਰਿਤ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਉੱਤਰੀ ਭਾਗ ਸ਼੍ਵੇਤ ਹਿਰਣਵਤ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਗੰਧਮਾਦਨ ਖੇਤਰ ਕੇਤੁਮਾਲ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਸੰਸਾਰਕ ਜੀਵਨ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਉਹ ਜੰਗਲ ਨੂੰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ।