ਕੂਰ੍ਮਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਵਾਰ, ਪਰਮ ਪਵਿੱਤਰ ਦੇਵੀ ਨੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੇ ਦੇਵ, ਮਨੁੱਖ ਤੁਹਾਨੂੰ ਛੇਤੀ ਕਿਵੇਂ ਦੇਖ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕਿਹੜੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਕੰਮ ਹਨ?" ਸ਼ਿਵ ਜੀ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਗਿਆਨ ਦੇ ਦਾਤਾ ਹਨ, ਉੱਤਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, "ਹੇ ਸੁੰਦਰੇ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਮੈਂ ਅਤਿ ਸੁਖਸ਼ਮ ਹਾਂ, ਫਿਰ ਵੀ ਹਰ ਜੀਵ ਮੈਨੂੰ ਅਨੁਭਵ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸੱਚਾ ਤੱਤ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਰਮ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਉਚਾਰਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਗਿਆਨ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ-ਸਾਗਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਉੱਚਤਮ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹ ਉਥੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਸਭ ਗਿਆਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ, ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਗਿਆਨ ਮੇਰਾ ਹੀ ਹੈ। ਪਰ ਇਹ ਸਿਰਫ ਉਹੀ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਜੋ ਦੈਵੀ ਲੋਕ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਨ ਨੂੰ ਜੋੜ ਲਿਆ ਉਹ ਇਸ ਤੱਤ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜੋ ਅਭਿਆਸ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹਨ, ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕਦੇ। ਮੈਂ ਆਪ ਹੀ ਸਮਾਂ ਬਣ ਕੇ, ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਖਿੱਚ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ। ਮੇਰੇ ਭਗਤ, ਜਦੋਂ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ, ਧਿਆਨ, ਪਾਠ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਸਭ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਵਿਮੁਕਤ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈ ਲਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਹਰੇਕ ਬੰਧਨ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਮੁਖ ਵਾਲੀ, ਜੇ ਔਰਤਾਂ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਜਾਂ ਅਣਮਿਲੇ ਜਾਂ ਪਾਪੀ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਵੀ ਅਵਿਮੁਕਤ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਪਾ ਲੈਂ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਸ਼ਹਿਰ, ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ, ਸਭ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨਾਲ ਪਰਮ ਪਦ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ, ਚਾਹੇ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਪੱਥਰ ਨਾਲ ਲੱਗ ਕੇ ਵੀ, ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਮੌਤ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਮੁਕਤ ਹੋਣਾ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ। ਜੋ ਮੇਰੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਮੋਹਿਤ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕਦੇ; ਉਹ ਵਾਰ ਵਾਰ ਮਲ, ਪੇਸ਼ਾਬ ਤੇ ਵੀਰਜ ਵਿੱਚ ਹੀ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਜੋ ਉਤਮ ਅਵਸਥਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕੋਈ ਚਿੰਤਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਉਹ ਪੂਰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਇਹ ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਉੱਚਤਮ ਅਵਸਥਾ ਸਿਰਫ ਅਵਿਮੁਕਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਗਿਆਨੀ ਅਵਿਮੁਕਤ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਉਪਚਾਰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਅਵਿਮੁਕਤ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਸੱਚਾਈ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਗਲਕਾਰੀ ਥਾਂ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਪਰਮ ਗਿਆਨ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ ਅਤੇ ਆਖਰ ਵਿੱਚ ਉੱਚਤਮ ਪਦ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਕੇਦਾਰ, ਭਦਰਕਰਨ, ਗਿਆ ਅਤੇ ਪੁਸ਼ਕਰ, ਪ੍ਰਭਾਸ, ਵਿਜਯੇਸ਼ਾਨ, ਗੋਕਰਨ ਅਤੇ ਭਦਰਕਰਨਕਾ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਉਹ ਉੱਚਤਮ ਮੁਕਤੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ ਜੋ ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਉਥੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਲੱਭ ਹਨ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹਵਾ ਤੇ ਜੀਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਭ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਉੱਚਤਮ ਅਵਸਥਾ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਨਮਾਂ ਬਾਅਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਵਾਰਾਣਸੀ ਜਾਂ ਅਵਿਮੁਕਤ ਵਿਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਇਕੋ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪਰਮ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੇ ਅਵਿਮੁਕਤ ਨੂੰ ਪਾ ਲਿਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਆਸ਼ਰਮ ਜਾਂ ਤੀਰਥ ਜਾਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਰਾਜ਼ ਹੈ; ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਜਾਣ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।