ਸੂਤ ਆਦਿ ਸਾਰੇ ਸ਼੍ਰੋਤਿਆਂ ਨੇ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਬਿਆਨ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ। ਪਾਰਥ, ਜੋ ਪਾਂਡਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਧਰਮਾਤਮਾ ਅਤੇ ਵਿਦਵਾਨ ਸੀ, ਆਪਣਾ ਦੁੱਖ ਛੱਡ ਕੇ, ਰਸਤੇ ਤੇ ਚੱਲਦੇ ਮਹਾਨ ਮুনি ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਦ੍ਵੈਪਾਇਨ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ। ਅਰਜੁਨ ਜਮੀਨ ਤੇ ਡਿੱਗ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਮਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ, "ਹੇ ਪ੍ਰਭੋ, ਤੁਸੀਂ ਇੰਨੀ ਤੀਜੀ ਨਾਲ ਕਿੱਥੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹੋ? ਮੇਰੇ ਲਈ ਕਿਹੜਾ ਕਰਤੱਵ ਹੈ, ਹੇ ਕਮਲ-ਨੈਨੀ?" ਉਸ ਸਮੇਂ, ਮਹਾਂਮੁਨੀ ਆਪਣੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਬੈਠ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਮੈਂ ਵਾਰਾਣਸੀ, ਦੇਵਤਾ ਦਾ ਨਿਵਾਸ, ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਉਥੇ ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਪਾਪੀ ਜਨਮ ਲੈਣਗੇ, ਜੋ ਨਾ ਕਿਸੇ ਜਾਤ ਦੇ ਹੋਣਗੇ, ਨਾ ਆਸ਼੍ਰਮ ਧਰਮ ਵਾਲੇ। ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਉਪਾਅ ਤੋੜ-ਨਿਵਾਰਣ ਹੀ ਹੈ। ਉਥੇ ਵੀ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਹੋਣਗੀਆਂ, ਜੋ ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਧਰਮ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹੋਣਗੇ। ਜੇ ਤੂੰ ਅੱਜ ਆਪਣਾ ਸਰਵੋਤਮ ਕਰਤੱਵ ਨਿਭਾਏਂ, ਤਾਂ ਤੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਡਰ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ।" ਅਰਜੁਨ, ਦੁਬਾਰਾ ਨਮਨ ਕਰਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਯੁੱਗਾਂ ਦੇ ਕਰਤੱਵ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਈਸ਼ਾਨ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਮਨ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਯੁੱਗਾਂ ਦੇ ਚਿਰਕਾਲੀ ਕਰਤੱਵ ਬਾਰੇ ਜਾਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਦ੍ਵੈਪਾਇਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਹੇ ਪਾਰਥ, ਮੈਂ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਦੱਸ ਸਕਦਾ। ਤੀਜਾ ਯੁੱਗ ਦੁਆਪਰ ਹੈ ਤੇ ਚੌਥਾ ਕਲੀ। ਦੁਆਪਰ ਵਿੱਚ ਕੇਵਲ ਯਗ੍ਯ ਦਾ ਮਹੱਤਵ ਹੈ, ਪਰ ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਦਾਨ ਹੀ ਸਰਵੋਤਮ ਹੈ। ਦੁਆਪਰ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੀ ਪੂਜਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਕਲੀ ਵਿੱਚ ਰੁਦ੍ਰ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ। ਪਰ, ਚਾਰੋ ਯੁੱਗਾਂ ਵਿੱਚ ਭੀ ਰੁਦ੍ਰ, ਪਿਨਾਕਧਾਰੀ, ਸਭ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।" "ਤਿਸ਼ਯ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਜਦ ਤਿੰਨ-ਚੌਥਾਈ ਗੁਣ ਘਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਦ ਸਿਰਫ਼ ਮੂਲ ਸਰੂਪ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਸਦਾ ਤ੍ਰਿਪਤ, ਖੁਸ਼ ਤੇ ਸੁਖੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਮਰ, ਸੁੰਦਰਤਾ ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਸਮਾਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਧਿਆਨ ਤੇ ਤਪ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ, ਤੇ ਮਹਾਦੇਵ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੰਨਣ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਪਹਾੜਾਂ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਘਰ-ਵਿਹੂੰਦੇ, ਹੇ ਸ਼ਤ੍ਰੁ-ਤਾਪਕ।" "ਜਦ ਉਹ ਪੂਰਨਤਾ ਖਤਮ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਇਕ ਹੋਰ ਪੂਰਨਤਾ ਆ ਗਈ। ਬੱਦਲਾਂ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀਆਂ ਤੋਂ ਮੀਂਹ ਪੈਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਫਿਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਦਰੱਖਤ ਉਪਜ ਗਏ, ਜੋ ਘਰ ਵਾਂਗ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁੱਗ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਉਹਨਾਂ ਦਰੱਖਤਾਂ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਫਿਰ, ਅਚਾਨਕ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਗ ਤੇ ਲਾਲਚ ਜਨਮ ਲੈ ਆਇਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਘਰ-ਦਰੱਖਤ ਵੀ ਨਾਸ ਹੋ ਗਏ।" "ਜੋ ਲੋਕ ਸੱਚੇ ਸਨ, ਉਹ ਉਸ ਪੂਰਨਤਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ ਧਿਆਨ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਕਪੜੇ, ਫਲ ਤੇ ਗਹਿਣੇ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਗਏ। ਹਰ ਛੱਤੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁੱਧ, ਅਦੁੱਤ ਮਧੂ ਮਿਲਣ ਲੱਗਿਆ। ਉਸ ਪੂਰਨਤਾ ਕਰਕੇ ਸਾਰੇ ਖੁਸ਼, ਪੋਸ਼ਿਤ ਤੇ ਰੋਗ ਰਹਿਤ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਪਰ, ਜਦ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਜਬਰ ਨਾਲ ਉਹ ਦਰੱਖਤ ਤੇ ਮਧੂ ਲੈਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਕਾਮਧੇਨੁ ਵਰਗੇ ਦਰੱਖਤ ਵੀ ਥਾਂ-ਥਾਂ ਤੋਂ ਲੁਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਦੁਆੰਦਲੀ ਦੁਖਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਘੇਰੇ ਬਣਾਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਜਦ ਮਧੂ ਤੇ ਕਾਮਧੇਨੁ ਵਰਗੇ ਦਰੱਖਤ ਵੀ ਨਾਸ ਹੋ ਗਏ, ਤਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਜੀਵਨ-ਯਾਪਨ ਦਾ ਹੋਰ ਸਾਧਨ, ਵੱਧ ਮੀਂਹ, ਉਪਲਬਧ ਹੋਇਆ। ਲਗਾਤਾਰ ਮੀਂਹ ਪੈਣ ਕਰਕੇ, ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ਼ੇ ਪੂਰੇ ਭਰ ਗਏ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਦ੍ਵੈਪਾਇਨ ਨੇ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਯੁੱਗਾਂ ਦੀ ਪਰਿਵਰਤਨਸ਼ੀਲਤਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰਤੱਵ, ਤੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਬਾਰੇ ਸੰਖੇਪ ਤੇ ਸਪਸ਼ਟ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਮਝਾਇਆ।