ਕੂਰ੍ਮਪੁਰਾਣਮ੍

ਸਿਤਾ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ, ਨੇਕੀਆਂ ਅਤੇ ਦਾਨ-ਦਇਆ ਵਾਲੀਆਂ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ। ਰਾਜਾ ਜਨਕ ਨੇ ਸਿਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਵਰ ਚੁਣ ਲਿਆ ਸੀ, ਰਾਮ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਜਨਕ ਨੇ ਉਹ ਅਦਭੁਤ ਧਨੁਸ਼ ਵੀ ਰਾਮ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਹੇ ਦੁਇਜਨਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ ਨੇ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਚਾਹੇ ਦੇਵ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਦਾਨਵ, ਜੋ ਸਿਤਾ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਏ, ਉਹ ਹੀ ਯੋਗ ਹੈ। ਰਾਮ ਨੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਉਸ ਧਨੁਸ਼ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਠਾ ਲਿਆ। ਰਾਮ, ਜੋ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਅਤਿ ਉੱਤਮ ਸੀ, ਕਾਰਤਿਕੇਯਾ ਵਾਂਗੂ ਆਪਣੀ ਸੈਨਾ ਨਾਲ ਸੀ। ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਵੀਰ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਦੀ ਰਾਜਤਿਲਕ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕੀਤੀ। ਪਰ, ਇਕ ਮੌਕੇ ਤੇ, ਰਾਣੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ ਅਤੇ ਚਿੰਤਤ ਮਨ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ—ਕਿਉਂਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਵਰ ਦਿਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਰਾਮ, ਜੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ‘ਜਿਵੇਂ ਤੁਹਾਡੀ ਇੱਛਾ’ ਕਿਹਾ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਰਾਮ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਸਿਤਾ ਨਾਲ, ਇਕ ਵਾਅਦਾ ਕਰਕੇ, ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਰਾਮ ਉਥੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਰਹੇ। ਇਕ ਦਿਨ, ਇਕ ਤਪਸਵੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਰਾਵਣ ਨੇ ਸਿਤਾ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਲਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਲੰਕਾ ਲੈ ਗਿਆ। ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ ਸਨ, ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਵਿਛੋੜੇ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਏ। ਰਾਮ, ਜਿਸ ਦੇ ਕਰਮ ਪਵਿੱਤਰ ਸਨ, ਦੀ ਵਾਨਰਾਂ ਨਾਲ ਮਿੱਤਰਤਾ ਹੋ ਗਈ। ਹਨੁਮਾਨ, ਜੋ ਪਵਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ, ਸਦਾ ਹੀ ਰਾਮ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਸੀ। ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਸਿਤਾ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆਵਾਂਗਾ,” ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਖੋਜ ਲਈ ਨਿਕਲ ਪਿਆ। ਹਨੁਮਾਨ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿਚ ਸਥਿਤ ਲੰਕਾ, ਰਾਵਣ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ, ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਉਥੇ ਉਸ ਨੇ ਨਿਰਮਲ ਸਿਤਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਰਾਕਸ਼ਸਣੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਦੇਖਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਸਿਤਾ ਨੂੰ ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੀ ਖੈਰੀਅਤ ਬਾਰੇ ਭਰੋਸਾ ਦਿਵਾਇਆ—ਰਾਮ, ਜੋ ਨੀਲੇ ਕਮਲ ਵਰਗਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੋ ਅਡੋਲ ਚਿੱਤ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਯਕੀਨ ਵਧਾਉਣ ਲਈ, ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਰਾਮ ਦੀ ਅੰਗੂਠੀ ਸਿਤਾ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ। ਸਿਤਾ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਖਿਲ ਗਈਆਂ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੋ ਗਿਆ ਕਿ ਰਾਮ ਆਉਣਗੇ। ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਵੱਡੇ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲਿਆਉਣਗੇ,” ਅਤੇ ਮੁੜ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਹਨੁਮਾਨ ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਵਲੋਂ ਆਦਰ ਪਾਇਆ। ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਰਨ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚੇ ਕੀਤਾ। ਧਰਮਾਤਮਾ ਰਾਮ ਨੇ ਇੱਕ ਪੁਲ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਰਾਵਣ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕੀਤਾ। ਪਵਨਪੁਤਰ ਹਨੁਮਾਨ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ, ਰਾਮ ਨੇ ਸਿਤਾ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆ। ਫਿਰ ਰਾਘਵ ਨੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਪ ਹੀ ਉੱਚਾ ਵਰ ਦਿਖਾਈ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਾਪ ਨਾਸ ਹੋਣ। ਸਿਰਫ ਲਿੰਗ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਹੀ ਸਾਰੇ ਦੋਸ਼ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਜਦ ਤੱਕ ਇਹ ਸੇਤੁ ਰਹੇਗਾ, ਮੈਂ ਇਥੇ ਲੁਕਿਆ ਰਹਾਂਗਾ। ਸਿਰਫ਼ ਲਿੰਗ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਦਿਨ ਦੇ ਪਾਪ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ ਰੁਦ੍ਰ ਆਪਣੇ ਗਣਾਂ ਸਮੇਤ ਅਤੇ ਨੰਦੀ ਨਾਲ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਦਾ ਭਰਤ ਨੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕੀਤਾ। ਰਾਮ ਨੇ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯੱਗ ਕਰਕੇ ਸ਼ੰਕਰ, ਜੋ ਯੱਗਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ ਹਨ, ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਲਵ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਜਨਮਿਆ। ਨਲ ਨਿਸ਼ਧ ਦੇ ਰਾਜਾ ਬਣੇ; ਉਸ ਤੋਂ ਨਭਸ ਜਨਮਿਆ। ਨਭਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਬਹੁਤ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਦੇਵਾਨੀਕ ਹੋਇਆ।