କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ଜ୍ଞାନଂ ବ୍ରହ୍ମୈକଵିଷଯଂ ପରମାନନ୍ଦସିଦ୍ଧିଦମ୍

ଯେଉଁ ଜ୍ଞାନର ଏକମାତ୍ର ବିଷୟ ବ୍ରହ୍ମ, ସେଇ ଚିରସୁଖ ଦେଇଥାଏ।

କିଂ କରିଷ୍ଯାମି ଯୋଗେଶ ତନ୍ମେ ଵଦ ଜଗନ୍ମଯ

ମୁଁ କଣ କରିବି, ହେ ଯୋଗେଶ୍ୱର? ହେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଅଂଶ, ମୋତେ କୁହ।

ଉଵାଚ ସସ୍ମିତଂ ଵାକ୍ଯମଶେଷଜଗତୋ ହିତମ୍

ସେ ହସି ହସି ସମସ୍ତ ଜଗତର ଭଲ ପାଇଁ କଥା କହିଲେ।

ଜ୍ଞାନେନ ଭକ୍ତିଯୋଗେନ ପୂଜନୀଯୋ ନ ଚାନ୍ଯଥା

ଜ୍ଞାନ ଓ ଭକ୍ତି ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ପୂଜିବା ଉଚିତ, ଅନ୍ୟ ଭାବେ ନୁହେଁ।

ପ୍ରଵୃତିଂ ଚାପି ମେ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ମୋକ୍ଷାର୍ଥୋଶ୍ଵରମର୍ଚଯେତ୍

ମୋର କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଜାଣି, ମୁକ୍ତି ଚାହୁଁଥିବା ଲୋକେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ପୂଜିବା ଉଚିତ।

ଅଦ୍ଵୈତଂ ଭାଵଯାତ୍ମାନଂ ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯସେ ପରମେଶ୍ଵରମ୍

ଆତ୍ମାକୁ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଭାବରେ ଚିନ୍ତନ କର, ତେବେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନାଥଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିବ।

ଅନ୍ଯା ଚ ଭାଵନା ବ୍ରାହ୍ମୀ ଵିଜ୍ଞେଯା ସା ଗୁଣାତିଗା

ଅନ୍ୟ ଏକ ଚିନ୍ତନ, ବ୍ରହ୍ମ ଭାବ, ଗୁଣକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଥାଏ ବୋଲି ଜାଣିବା।

ଅଶକ୍ତଃ ସଂଶ୍ରଯେଦାଦ୍ଯାମିତ୍ଯେଷା ଵୈଦିକୀ ଶ୍ରୁତିଃ

ଯଦି କେହି ସମର୍ଥ ନୁହେଁ, ସେ ପ୍ରାଚୀନ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ଅନୁସରିବା ଉଚିତ; ଏହି ହେଉଛି ବେଦର ଉପଦେଶ।

ସମାରାଧଯ ଵିଶ୍ଵେଶଂ ତତୋ ମୋକ୍ଷମଵାପ୍ସ୍ଯସି

ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ବିଶ୍ୱନାଥଙ୍କୁ ପୂଜନ କର; ତେବେ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରିପାରିବ।

କିଂ କାର୍ଯଂ କାରଣଂ କସ୍ତ୍ଵଂ ପ୍ରଵୃତ୍ତିଶ୍ଚାପି କା ତଵ

କଣ ହେଉଛି ଫଳ, କଣ ହେଉଛି କାରଣ, ତୁମେ କିଏ, ଏବଂ ତୁମର କାହିଁକି କାର୍ଯ୍ୟ କଣ?

ନିତ୍ଯାନନ୍ଦଂ ସ୍ଵଯଞ୍ଜ୍ଯୋତିରକ୍ଷରଂ ତମସଃ ପରମ୍

ଯେଉଁଠାରେ ଚିରନ୍ଦନ ଆନନ୍ଦ ରହିଛି, ନିଜେଇ ଆଲୋକମୟ, ଅବିନାଶୀ, ଅନ୍ଧକାରରୁ ପରେ।

କାର୍ଯଂ ଜଗଦଥାଵ୍ଯକ୍ତଂ କାରଣଂ ଶୁଦ୍ଧମକ୍ଷରମ୍

ଏହି ସଂସାର ଓ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଉଛି ଫଳ; ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଅବିନାଶୀ ହେଉଛି କାରଣ।

ସର୍ଗସ୍ଥିତ୍ଯନ୍ତକର୍ତୃତ୍ଵଂ ପ୍ରଵୃତ୍ତିର୍ମମ ଗୀଯତେ

ମୋର କାର୍ଯ୍ୟ ହେଉଛି ସୃଷ୍ଟି, ପାଳନ ଓ ସଂହାର—ଏହିପରି କହାଯାଏ।

ତତସ୍ତ୍ଵଂ କର୍ମଯୋଗେନ ଶାଶ୍ଵତଂ ସମ୍ଯଗର୍ଚଯ

ତେଣୁ ତୁମେ କର୍ମମାର୍ଗ ଦ୍ୱାରା ଠିକ୍ ଭାବେ ଶାଶ୍ୱତଙ୍କୁ ପୂଜା କର।

ଜ୍ଞାନଂ ଚ କୀଦୃଶଂ ଦିଵ୍ଯଂ ଭାଵନାତ୍ରଯସଂସ୍ଥିତମ୍

ସେଇ ଦିବ୍ୟ ଜ୍ଞାନ କଣ, ଯାହା ତିନି ପ୍ରକାର ଧ୍ୟାନରେ ଅବସ୍ଥିତ?

କାନି ତେଷାଂ ପ୍ରମାଣାନି ପାଵନାନି ଵ୍ରତାନି ଚ

ସେମାନଙ୍କର ସଠିକ୍ ପ୍ରମାଣ କଣ, ପବିତ୍ର କରୁଥିବା ବ୍ରତ କଣ?

ବ୍ରୂହି ମେ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷ ଯଥାଵଦଧୁନାଖିଲମ୍

ହେ ପଦ୍ମନୟନ, ଏବେ ସତ୍ୟସତ୍ୟ ସବୁ କଥା ମୋତେ କହ।

ଯଥାଵଦଖିଲଂ ସର୍ଵମଵୋଚଂ ମୁନିପୁଙ୍ଗଵାଃ

ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ସମସ୍ତ କଥା ସଠିକ୍ ଭାବେ କହିଦେଲି।

ଅନୁଗୃହ୍ଯ ଚ ତଂ ଵିପ୍ରଂ ତତ୍ରୈଵାନ୍ତର୍ହିତୋ ଽଭଵମ୍

ସେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ କରି, ମୁଁ ସେଠାରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଇଗଲି।

ଆରାଧଯାମାସ ପରଂ ଭାଵପୂତଃ ସମାହିତଃ

ମନ ଓ ଭାବରେ ପବିତ୍ର ହୋଇ, ସେ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ।

ସଂନ୍ଯସ୍ଯ ସର୍ଵକର୍ମାଣି ପରଂ ଵୈରାଗ୍ଯମାଶ୍ରିତଃ

ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରି, ସେ ପରମ ବୈରାଗ୍ୟକୁ ଆଶ୍ରୟ କଲେ।

ସଂପ୍ରାପ୍ଯ ଭାଵନାମନ୍ତ୍ଯାଂ ବ୍ରାହ୍ମୀମକ୍ଷରପୂର୍ଵିକାମ୍

ସେ ବ୍ରହ୍ମର ଅବିନାଶୀ ଧ୍ୟାନ ଦ୍ୱାରା ଶେଷ ଧ୍ୟାନକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ।

ଯଂ ଵିନିଦ୍ରା ଜିତଶ୍ଵାସାଃ କାଙ୍କ୍ଷନ୍ତେ ମୋକ୍ଷକାଙ୍କ୍ଷିଣଃ

ଯେଉଁ ଅବସ୍ଥାକୁ ନିଦ୍ରାହୀନ, ଶ୍ୱାସ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିଥିବା ମୁକ୍ତି ଆଶା କରୁଥିବାମାନେ ଚାହାନ୍ତି।

ଆକାଶେନୈଵ ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ରୋ ଯୋଗୈଶ୍ଵର୍ଯପ୍ରଭାଵତଃ

ଯୋଗଶକ୍ତିର ବଳରେ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆକାଶ ମାଧ୍ୟମରେ ଗଲେ।

ଦୃଷ୍ଟ୍ଵାନ୍ଯେ ପଥି ଯୋଗୀନ୍ଦ୍ରଂ ସିଦ୍ଧା ବ୍ରହ୍ମର୍ଷଯୋ ଯଯୁଃ

ପଥରେ ଯୋଗୀଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖି, ସିଦ୍ଧ ଓ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନେ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ।

ସ୍ଥାନଂ ତଦ୍ଯୋଗିଭିର୍ଜୁଷ୍ଟଂ ଯତ୍ରାସ୍ତେ ପରମଃ ପୁମାନ୍

ଯେଉଁ ସ୍ଥାନ ଯୋଗୀମାନେ ପ୍ରିୟ କରନ୍ତି, ସେଠାରେ ପରମ ପୁରୁଷ ବସନ୍ତି।

ଵିଵେଶ ଚାନ୍ତର୍ଭଵନଂ ଦେଵାନାଂ ଚ ଦୁରାସଦମ୍

ଏବଂ ସେ ଦେବତାମାନେ ପାଇବାକୁ ଅସମର୍ଥ ଯେଉଁ ଭିତର ଗୃହକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

ଅନାଦିନିଧନଂ ଦେଵଂ ଦେଵଦେଵଂ ପିତାମହମ୍

ଯିଏ ଆଦି ଓ ଶେଷ ନଥିବା, ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ, ସମସ୍ତଙ୍କ ପିତାମହ ସେଇ ଦେବତାଙ୍କୁ—

ତନ୍ମଧ୍ଯେ ପୁରୁଷଂ ପୂର୍ଵମପଶ୍ଯତ୍ ପରମଂ ପଦମ୍

ସେ ମଧ୍ୟରେ, ପ୍ରାଚୀନ ପୁରୁଷଙ୍କୁ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆଶ୍ରୟକୁ ଦେଖିଲେ।