କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ଆଜ୍ଞାପଯାମାସ ତଯୋର୍ଵଧାର୍ଥଂ ପୁରୁଷାଵୁଭୌ

ସେ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ମାରିବା ପାଇଁ ଆଦେଶ ଦେଲେ।

ଵ୍ଯନଯତ୍ କୈଟଭଂ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଜିଷ୍ଣୁଶ୍ଚ ଵ୍ଯନଯନ୍ମଧୁମ୍

ବିଷ୍ଣୁ କୈଟଭଙ୍କୁ ଦମନ କଲେ, ଓ ଜିଷ୍ଣୁ ମଧୁଙ୍କୁ ଦମନ କଲେ।

ବଭାଷେ ମଧୁରଂ ଵାକ୍ଯଂ ସ୍ନେହାଵିଷ୍ଟମନା ହରିଃ

ହରି ହୃଦୟରେ ସ୍ନେହ ଭରି ସୁମଧୁର କଥା କହିଲେ।

ନାହଂ ଭଵନ୍ତଂ ଶକ୍ନୋମି ଵୋଢୁଂ ତେଜାମଯଂ ଗୁରୁମ୍

ମୁଁ ତୁମକୁ, ଏହେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ, ଧାରଣ କରିପାରୁନି।

ଅଵାଚ ଵୈଷ୍ଣଵୀଂ ନିଦ୍ରାମେକୀଭୂଯାଥ ଵିଷ୍ଣୁନା

ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଦେବୀ ନିଦ୍ରା ଏକାତ୍ମ ହୋଇ ନିରବ ହେଲେ।

ବ୍ରହ୍ମା ନାରାଯଣାଖ୍ଯୋ ଽସୌ ସୁଷ୍ଵାପ ସଲିଲେ ତଦା

ତାପରେ ନାରାୟଣ ନାମକ ବ୍ରହ୍ମା ଜଳ ଉପରେ ଶୁଇଲେ।

ଅନାଦ୍ଯନନ୍ତମଦ୍ଵୈତଂ ସ୍ଵାତ୍ମାନଂ ବ୍ରହ୍ମସଂଜ୍ଞିତମ୍

ସେ ଅଦି, ଅନନ୍ତ, ଏକମାତ୍ର, ନିଜକୁ ବ୍ରହ୍ମ ଭାବରେ ଜଣାଇଲେ।

ସସର୍ଜ ସୃଷ୍ଟିଂ ତଦ୍ରୂପାଂ ଵୈଷ୍ଣଵଂ ଭାଵମାଶ୍ରିତଃ

ବୈଷ୍ଣବ ଭାବ ଗ୍ରହଣ କରି, ସେ ସେଇ ରୂପରେ ସୃଷ୍ଟି କଲେ।

ଋଭୁଂ ସନତ୍କୁମାରଂ ଚ ପୁର୍ଵଜଂ ତଂ ସନାତନମ୍

ସେ ଋଭୁ ଓ ସନତ୍କୁମାର, ପୁରୁଣା ଓ ଶାଶ୍ୱତଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କଲେ।

ଵିଦିତ୍ଵା ପରମଂ ଭାଵଂ ନ ସୃଷ୍ଟୌ ଦଧିରେ ମତିମ୍

ସେମାନେ ପରମ ଭାବକୁ ଜାଣି, ସୃଷ୍ଟିରେ ମନ ଲଗାଇଲେ ନାହିଁ।

ବଭୂଵ ନଷ୍ଟଚେତା ଵୈ ମାଯଯା ପରମେଷ୍ଠିନଃ

ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ମାୟାରେ ସେମାନଙ୍କ ଚେତନା ହରାଇଗଲା।

ଵ୍ଯାଜହାରାତ୍ମନଃ ପୁତ୍ରଂ ମୋହନାଶାଯ ପଦ୍ମଜମ୍

ମୋହ ଓ ଆଶା ପାଇଁ ସେ ନିଜ ପୁଅ ପଦ୍ମଜଙ୍କୁ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ।

ଯଦୁକ୍ତଵାନାତ୍ମନୋ ଽସୌ ପୁତ୍ରତ୍ଵେ ତଵ ଶଙ୍କରଃ

ଯାହାକୁ ତୁମେ ପୁଅ ବୋଲି କହ, ଶଙ୍କର, ସେ ତାଙ୍କର ନିଜ ପୁଅ ଘୋଷିତ ହେଲେ।

ପ୍ରଜାଃ ସ୍ତ୍ରଷ୍ଟୁମନାସ୍ତେପେ ତପଃ ପରମଦୁଶ୍ଚରମ୍

ପ୍ରଜା ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଚାହିଁ, ସେ ଅତି କଠିନ ତପସ୍ୟା କଲେ।

ତତୋ ଦୀର୍ଘେଣ କାଲେନ ଦୁଃ ଖାତ୍ କ୍ରୋଧୋ ଽଭ୍ଯଜାଯତ

ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ, ଦୁଃଖରୁ କ୍ରୋଧ ଉଦ୍ଭବ ହେଲା।

ତତସ୍ତେଭ୍ଯୋ ଽଶ୍ରୁବିନ୍ଦୁଭ୍ଯୋ ଭୂତାଃ ପ୍ରେତାସ୍ତଥାଭଵନ୍

ତାହାପରେ, ସେଇ ଅଶ୍ରୁବିନ୍ଦୁମାନଙ୍କୁ ଠାରୁ ପ୍ରେତ ନାମକ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ।

ଜହୌ ପ୍ରାଣାଂଶ୍ଚ ଭଗଵାନ୍ କ୍ରୋଧାଵିଷ୍ଟଃ ପ୍ରଜାପତିଃ

କ୍ରୋଧରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ପ୍ରଜାପତି ଭଗବାନ ନିଜ ପ୍ରାଣକୁ ତ୍ୟାଗ କଲେ।

ସହସ୍ତ୍ରାଦିତ୍ଯସଂକାଶୋ ଯୁଗାନ୍ତଦହନୋପମଃ

ସେ ହଜାର ସୂର୍ଯ୍ୟର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ସମାନ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ, ଯେଉଁଠି ଯୁଗାନ୍ତର ଅଗ୍ନି ପରି ଅତି ତୀବ୍ର ଥିଲେ।

ରୋଦନାଦ୍ ରୁଦ୍ର ଇତ୍ଯେଵଂ ଲୋକେ ଖ୍ଯାତିଂ ଗମିଷ୍ଯସି

ତୁମର କାନ୍ଦିବାରୁ, ଏହି ଲୋକରେ ତୁମେ 'ରୁଦ୍ର' ଭାବେ ପରିଚିତ ହେବ।

ସ୍ଥାନାନି ଚୈଷାମଷ୍ଟାନାଂ ଦଦୌ ଲୋକପିତାମହଃ

ଲୋକଙ୍କର ପିତାମହ ଏହି ଆଠଜଣଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ନିଜସ୍ୱ ସ୍ଥାନ ଦେଲେ।

ଭୀମଶ୍ଚୋଗ୍ରୋ ମହାଦେଵସ୍ତାନି ନାମାନି ସପ୍ତ ଵୈ

ଭୀମ, ଉଗ୍ର, ମହାଦେବ—ଏହାମାନେ ସପ୍ତଟି ନାମ ମଧ୍ୟରୁ କିଛି।

ଦୀକ୍ଷିତୋ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର ଇତ୍ଯେତା ଅଷ୍ଟମୂର୍ତଯଃ

ଦୀକ୍ଷିତ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଚନ୍ଦ୍ର—ଏହି ଆଠଟି ମୂର୍ତ୍ତି।

ତେଷାମଷ୍ଟତନୁର୍ଦେଵୋ ଦଦାତି ପରମଂ ପଦମ୍

ଏହି ଆଠ ଦେହ ଥିବା ଦେବତାମାନେ ପରମ ପଦ ପାଇଥିଲେ।

ସ୍ଵାହା ଦିଶଶ୍ଚ ଦୀକ୍ଷା ଚ ରୋହିଣୀ ଚେତି ପତ୍ନଯଃ

ସ୍ୱାହା, ଦିଗ୍ଗୁଡ଼ିକ, ଦୀକ୍ଷା ଓ ରୋହିଣୀ ତାଙ୍କର ପତ୍ନୀମାନେ।

ସ୍କନ୍ଦଃ ସର୍ଗୋ ଽଥ ସନ୍ତାନୋ ବୁଧଶ୍ଚୈଷାଂ ସୁତାଃ ସ୍ମୃତାଃ

ସ୍କନ୍ଦ, ସର୍ଗ, ସନ୍ତାନ ଓ ବୁଧ—ଏହିମାନେ ତାଙ୍କର ପୁଅମାନେ ବୋଲି ମନ୍ତ୍ରଣା କରାଯାଏ।

ପ୍ରଜାଧର୍ମଂ ଚ କାମ ଚ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଵୈରାଗ୍ଯମାଶ୍ରିତଃ

ସେ ପ୍ରଜା, ଧର୍ମ ଓ କାମକୁ ତ୍ୟାଗ କରି, ବିରାଗକୁ ଆଶ୍ରୟ କଲେ।

ପୀତ୍ଵା ତଦକ୍ଷରଂ ବ୍ରହ୍ମ ଶାଶ୍ଵତଂ ପରମାମୃତମ୍

ସେ ଅକ୍ଷୟ, ଶାଶ୍ୱତ, ପରମ ଅମୃତ ଯାହାକୁ ବ୍ରହ୍ମ ବୋଲାଯାଏ, ତାହାକୁ ପିଇଲେ।

ସ୍ଵାତ୍ମନା ସଦୃଶାନ୍ ରୁଦ୍ରାନ୍ ସସର୍ଜ ମନସା ଶିଵଃ

ଶିବ ନିଜ ମନରେ ଭାବି, ନିଜ ପରି ଦେଖାଯିବା ରୁଦ୍ରମାନେ ସୃଷ୍ଟି କଲେ।

ତ୍ରିଶୂଲହସ୍ତାନୃଷ୍ଟିଘ୍ନାନ୍ ମହାନନ୍ଦାଂସ୍ତ୍ରିଲୋଚନାନ୍

ସେମାନେ ତ୍ରିଶୂଳ ଧାରଣ କରିଥିଲେ, ଶତ୍ରୁମାନେ ନାଶ କରୁଥିଲେ, ଅତି ଆନନ୍ଦିତ ଓ ତିନିଟି ଚକ୍ଷୁ ଥିଲେ।