କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ତେଷାମଭ୍ଯଧିକଂ ଜ୍ଞାନଂ ମାମକଂ ଦ୍ଵିଜପୁଙ୍ଗଵାଃ

ଯେମାନେ ମୋତେ ଭକ୍ତି କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଜ୍ଞାନ ଅତିଶୟ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ।

ଯେ ହି ମାଂ ଭସ୍ମନିରତା ଧ୍ଯାଯନ୍ତି ସତତଂ ହୃଦି

ଯେମାନେ ମୋତେ ହୃଦୟରେ ସଦା ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି, ଭସ୍ମ ଲେପିତ ଅବସ୍ଥାରେ—

ନାଶଯାମ୍ଯଚିରାତ୍ ତେଷାଂ ଘୋରଂ ସଂସାରସାଗରମ୍

ମୁଁ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷ ସଂସାର ସାଗରକୁ ଶୀଘ୍ର ନଶ୍ଟ କରିଦେଇ ।

ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯରତୋ ନଗ୍ନୋ ଵ୍ରତଂ ପାଶୁପତଂ ଚରେତ୍

ଯେଉଁଠି ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟରେ ଲଗ୍ନ, ନଗ୍ନ ଅବସ୍ଥାରେ ପାଶୁପତ ବ୍ରତ ପାଳନ କରିବା ଉଚିତ ।

ଗୁହ୍ଯାଦ୍ ଗୁହ୍ଯତମଂ ସୂକ୍ଷ୍ମଂ ଵେଦସାରଂ ଵିମୁକ୍ତଯେ

ଏହି ଗୁପ୍ତରୁ ଅତିଗୁପ୍ତ, ସୂକ୍ଷ୍ମ, ବେଦର ସାର ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ।

ଵେଦାଭ୍ଯାସରତୋ ଵିଦ୍ଵାନ୍ ଧ୍ଯାଯେତ୍ ପଶୁପତିଂ ଶିଵମ୍

ଯେଉଁ ବିଦ୍ୱାନ୍ ବେଦ ପାଠରେ ନିରତ ଅଛନ୍ତି, ସେ ଶିବ ପଶୁପତିଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

ଭସ୍ମଚ୍ଛନ୍ନୈର୍ହି ସତତଂ ନିଷ୍କାମୈରିତି ଵିଶ୍ରୁତିଃ

ଯେଉଁମାନେ ସଦା ଭସ୍ମରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ଓ ଇଚ୍ଛାରହିତ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହିପରି ଭାବରେ ପରିଚିତ।

ବହଵୋ ଽନେନ ଯୋଗେନ ପୂତା ମଦ୍ଭାଵମାଗତାଃ

ଏହି ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ଅନେକ ଲୋକ ପବିତ୍ର ହୋଇଛନ୍ତି ଏବଂ ମୋର ଦଶାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି।

ଵେଦଵାଦଵିରୁଦ୍ଧାନି ମଯୈଵ କଥିତାନି ତୁ

ମୁଁ କେବଳ ବେଦର ଶିକ୍ଷା ସହିତ ବିରୋଧ ନଥିବା କଥାମାନେ କହିଛି।

ଅସେଵ୍ଯମେତତ୍ କଥିତଂ ଵେଦଵାହ୍ଯଂ ତଥେତରମ୍

ଯାହା ପ୍ରୟୋଗ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ ବୋଲି କହାଯାଇଛି, ସେଗୁଡିକ ବେଦର ବାହାର ଓ ଅନ୍ୟ ଅନ୍ୟ ଦିନ।

ଜ୍ଞାଯତେ ମତ୍ସ୍ଵରୂପଂ ତୁ ମୁକ୍ତ୍ଵା ଵେଦଂ ସନାତନମ୍

ମୋର ସ୍ୱରୂପ କେବଳ ନିତ୍ୟ ବେଦ ଦ୍ୱାରା ଜଣାଯାଏ।

ଅଚିରାଦୈଶ୍ଵରଂ ଜ୍ଞାନମୁତ୍ପତ୍ସ୍ଯତି ନ ସଂଶଯଃ

ଏହାରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ, ଦେବତା ଜ୍ଞାନ ଶୀଘ୍ର ଉଦ୍ଭବିତ ହେବ।

ଧ୍ଯାତମାତ୍ରୋ ହି ସାନ୍ନିଧ୍ଯଂ ଦାସ୍ଯାମି ମୁନିସତ୍ତମାଃ

ମୁନିମାନେ, କେବଳ ଧ୍ୟାନ କରିଲେ ମୁଁ ନିଜ ସାନ୍ନିଧ୍ୟ ଦେଇଦେବି।

ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯରତାଃ ଶାନ୍ତା ଜ୍ଞାନଯୋଗପରାଯଣାଃ

ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟରେ ନିରତ, ଶାନ୍ତ ଓ ଜ୍ଞାନ ଯୋଗରେ ଲଗ୍ନ ଅଛନ୍ତି—

ଵିତେନିରେ ବହୂନ୍ ଵାଦାନ୍ନଧ୍ଯାତ୍ମଜ୍ଞାନସଂଶ୍ରଯାନ୍

ସେମାନେ ଆତ୍ମଜ୍ଞାନ ଉପରେ ଆଧାରିତ ଅନେକ ମତ ରଚନା କରିଛନ୍ତି।

କୋ ଽପି ସ୍ଯାତ୍ ସର୍ଵଭାଵାନାଂ ହେତୁରୀଶ୍ଵର ଏଵ ଚ

ସମସ୍ତ ଜୀବର କାରଣ କିଏ ଅଛି, ସେ ମଧ୍ୟ ଏକ ଦେବତା।

ଆଵିରାସୀନ୍ମହାଦେଵୀ ଦେଵୀ ଗିରିଵରାତ୍ମଜା

ମହାଦେବୀ, ପର୍ବତର ଝିଅ ଦେବୀ, ପ୍ରକଟ ହେଲେ।

ସ୍ଵଭାଭିର୍ଵିମଲାଭିସ୍ତୁ ପୂରଯନ୍ତୀ ନଭସ୍ତଲମ୍

ତାଙ୍କର ନିଜର ଶୁଭ୍ର ଓ ଚମକୁଥିବା ରୂପରେ ଆକାଶକୁ ପୂରଣ କରିଦେଲେ।

ଜାନନ୍ତି ତେ ତତ୍ ପରମସ୍ଯ ବୀଜମ୍

ସେମାନେ ଏହାକୁ ପରମ ଦେବତାର ବୀଜ ଭାବେ ଜାଣନ୍ତି।

ତସ୍ଯାମଥୈତେ ମୁନଯଶ୍ଚ ଵିପ୍ରାଃ

ତାପରେ ସେମାନେ, ମୁନିମାନେ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ—

ରୁଦ୍ରଂ ବୃହନ୍ତଂ ପୁରୁଷଂ ପୁରାଣମ୍

ବଡ଼ ଏବଂ ପୁରାତନ ପୁରୁଷ ରୁଦ୍ର—

ଦାଵିର୍ବଭୌ ଜନ୍ମଵିନାଶହେତୁ

ସେ ଜନ୍ମ ଓ ବିନାଶର କାରଣ ଭାବେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ।

ଵ୍ଯୋମାଭିଧାନା ଦିଵି ରାଜତୀଵ

ଆକାଶରେ 'ଭ୍ୟୋମ' ନାମରେ ଚମକୁଥିବା ଭଳି ପ୍ରକାଶିତ ହେଲେ।

ମାଯାମଥାରୁହ୍ଯ ସ ଦେଵଦେଵଃ

ମାୟାରେ ବସି, ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ଦେବତା ପ୍ରଭୁ ଉପରେ ଉଠିଲେ।

ମେତଜ୍ଜ୍ଞାତ୍ଵା ହ୍ଯମୃତତ୍ଵଂ ଵ୍ରଜନ୍ତି

ଏହି କଥା ଜାଣିଲେ, ସେମାନେ ଅମରତ୍ୱ ପାଇଯାନ୍ତି।

ଵନୌକସସ୍ତେ ପୁନରେଵ ରୁଦ୍ରମ୍

ଅରଣ୍ୟରେ ରହୁଥିବା ଲୋକମାନେ ପୁନିଥରେ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି।

ଦେଵଦାରୁଵନେ ପୂର୍ଵଂ ପୁରାଣେ ଯନ୍ମଯା ଶ୍ରୁତମ୍

ପୁରୁଣା ଦେବଦାରୁ ଅରଣ୍ୟରେ, ଯେଉଁ କଥା ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ଶୁଣିଥିଲି।

ଶ୍ରାଵଯେଦ୍ ଵା ଦ୍ଵିଜାନ୍ ଶାନ୍ତାନ୍ ସ ଯାତି ପରମାଂ ଗତିମ୍

ଯଦି ସେ ଶାନ୍ତ ଦ୍ବିଜମାନଙ୍କୁ ଏହି କଥା ଶୁଣାଇଥାଏ, ସେ ପରମ ଗତିକୁ ପାଇଯାଏ।

ନର୍ମଦା ଲୋକଵିଖ୍ଯାତା ତୀର୍ଥାନାମୁତ୍ତମା ନଦୀ

ନର୍ମଦା, ଯାହା ବିଶ୍ୱରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ପବିତ୍ର ନଦୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ।