କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ସର୍ଵପ୍ରଣତଦେହାଯ ସ୍ଵଯମପ୍ରଣତାତ୍ମନେ

ସମସ୍ତେ ଯାହାଙ୍କୁ ଶରଣ ନେଇଥାନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ନିଜେ ଯିଏ କାହା ସହିତ ଲାଗି ନାହାନ୍ତି, ସେଉଁଠି ମୋର ପ୍ରଣାମ।

ନମୋ ଽସ୍ତୁ ନୃତ୍ଯଶୀଲାଯ ନମୋ ଭୈରଵରୂପିଣେ

ନୃତ୍ୟ ପ୍ରେମୀ ଓ ଭୟଙ୍କର ଭୈରବ ରୂପ ଧାରଣ କରୁଥିବା ଭଗବାନ୍‌ଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।

ନମୋ ଦାନ୍ତାଯ ଶାନ୍ତାଯ ତାପସାଯ ହରାଯ ଚ

ଶାନ୍ତ, ସଂଯମୀ, ତ୍ୟାଗୀ ଓ ହରାଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।

ନମସ୍ତେ ଲେଲିହାନାଯ ଶିତିକଣ୍ଠାଯ ତେ ନମଃ

ଜିଏ ଜିହ୍ୱା ଦ୍ୱାରା ଚାଟୁଛନ୍ତି, ନୀଳ କଣ୍ଠ ଭଗବାନ୍‌ଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।

ନମଃ କନକମାଲାଯ ଦେଵ୍ଯାଃ ପ୍ରିଯକରାଯ ଚ

ସୁନା ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା, ଦେବୀଙ୍କୁ ଖୁସି କରୁଥିବା ଭଗବାନ୍‌ଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।

ନମୋ ଯୋଗାଧିପତଯେ ବ୍ରହ୍ମାଧିପତଯେ ନମଃ

ଯୋଗର ସ୍ୱାମୀ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ମାଲିକ ଭଗବାନ୍‌ଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।

ନମସ୍ତେ ଘନଵାହାଯ ଦଂଷ୍ଟ୍ରିଣେ ଵହ୍ନିରେତସେ

ଘନ ମେଘ ଭଳି ଶ୍ୟାମ, ଦାଢ଼ି ଥିବା, ଅଗ୍ନି ସ୍ୱରୂପ ଭଗବାନ୍‌ଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।

ଵିଶ୍ଵେଶ୍ଵର ମହାଦେଵ ଯୋ ଽସି ସୋ ଽସି ନମୋ ଽସ୍ତୁ ତେ

ସମସ୍ତ ଜଗତର ସ୍ୱାମୀ, ମହାଦେବ, ଆପଣ ଯେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି, ମୋର ପ୍ରଣାମ।

ନମଃ କନକଲିଙ୍ଗାଯ ଵାରିଲିଙ୍ଗାଯ ତେ ନମଃ

ସୁନା ଓ ଜଳ ଚିହ୍ନ ଧାରଣ କରୁଥିବା ଭଗବାନ୍‌ଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।

କିରୀଟିନେ କୁଣ୍ଡଲିନେ କାଲକାଲାଯ ତେ ନମଃ

ମୁଣ୍ଡରେ ମୁକୁଟ, ଗଲାରେ ସର୍ପ ଓ ସମୟର ସମାପ୍ତି ଭଗବାନ୍‌ଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।

କ୍ଷମ୍ଯତାଂ ଯତ୍କୃତଂ ମୋହାତ୍ ତ୍ଵମେଵ ଶରଣଂ ହି ନଃ

ମୁଁ ଅବିବେକରେ ଯାହା କରିଛି, ଦୟାକରି ମାନ୍ୟ କରନ୍ତୁ; ଆମର ଏକମାତ୍ର ଆଶ୍ରୟ ଆପଣ।

ବ୍ରହ୍ମାଦୀନାଂ ଚ ସର୍ଵେଷାଂ ଦୁର୍ଵିଜ୍ଞେଯୋ ଽସି ଶଙ୍କର

ହେ ଶଙ୍କର, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କୁ ବୁଝିପାରିନାହାନ୍ତି।

ତତ୍ସର୍ଵଂ ଭଗଵାନେନ କୁରୁତେ ଯୋଗମାଯଯା

ଭଗବାନ୍ ସେଇଁ ସମସ୍ତ କାମ ତାଙ୍କର ଯୋଗମାୟା ଦ୍ୱାରା କରନ୍ତି।

ଊଚୁଃ ପ୍ରଣମ୍ଯ ଗିରିଶଂ ପଶ୍ଯାମସ୍ତ୍ଵାଂ ଯଥା ପୁରା

ପାହାଡ଼ର ଭଗବାନ୍‌ଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି ସେମାନେ କହିଲେ: 'ଆମେ ଆଗରୁ ଯେପରି ଦେଖୁଥିଲୁ, ପୁଣି ଦେଖିପାରିବା।'

ସ୍ଵମେଵ ପରମଂ ରୂପଂ ଦର୍ଶଯାମାସ ଶଙ୍କରଃ

ତାପରେ ଶଙ୍କର ନିଜର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ରୂପ ପ୍ରକାଶ କଲେ।

ଯଥା ପୂର୍ଵଂ ସ୍ଥିତା ଵିପ୍ରାଃ ପ୍ରଣେମୁର୍ହୃଷ୍ଟମାନସାଃ

ପୂର୍ବରୁ ଯେପରି, ସେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହୃଦୟରେ ଦଣ୍ଡବତ୍ ପ୍ରଣାମ କଲେ।

ଭୃଗ୍ଵଙ୍ଗିରୋଵସିଷ୍ଠାସ୍ତୁ ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରସ୍ତଥୈଵ ଚ

ଭୃଗୁ, ଅଙ୍ଗିରା, ବଶିଷ୍ଠ ଓ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।

ପ୍ରଣମ୍ଯ ଦେଵଦେଵେଶମିଦଂ ଵଚନମବ୍ରୁଵନ୍

ଦେବଦେବଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇ ଏହି କଥା ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଲେ ।

ଜ୍ଞାନେନ ଵାଥ ଯୋଗେନ ପୂଜଯାମଃ ସଦୈଵ ହି

ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ସଦା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ କି ?

କିଂ ତତ୍ ସେଵ୍ଯମସେଵ୍ଯଂ ଵା ସର୍ଵମେତଦ୍ ବ୍ରଵୀହି ନଃ

କଣ ସେବନୀୟ, କଣ ଅସେବନୀୟ ? ଏହା ସମସ୍ତ କଥା ଆମକୁ କହ ।

ବ୍ରହ୍ମଣେ କଥିତଂ ପୂର୍ଵମାଦାଵେଵ ମହର୍ଷଯଃ

ମହାର୍ଷିମାନେ ପୂର୍ବରୁ ଆରମ୍ଭରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଥିଲେ ।

ଯୋଗେନ ସହିତଂ ସାଂଖ୍ଯଂ ପୁରୁଷାଣାଂ ଵିମୁକ୍ତିଦମ୍

ଯୋଗ ସହିତ ସାଂଖ୍ୟ ଲୋକଙ୍କୁ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥାଏ ।

ଜ୍ଞାନଂ ତୁ କେଵଲଂ ସମ୍ଯଗପଵର୍ଗଫଲପ୍ରଦମ୍

କିନ୍ତୁ ଶୁଦ୍ଧ ଜ୍ଞାନ ଠିକ ଭାବରେ ଅପବର୍ଗ ଫଳ ଦେଇଥାଏ ।

ଵିହାଯ ସାଂଖ୍ଯଂ ଵିମଲମକୁର୍ଵନ୍ତ ପରିଶ୍ରମମ୍

ଶୁଦ୍ଧ ସାଂଖ୍ୟକୁ ଛାଡି ଅନ୍ୟ କାମରେ ଶ୍ରମ କରିଲେ, ତାହା ଅନର୍ଥକ ହେଲା ।

ଆଗତୋ ଽହମିମଂ ଦେଶଂ ଜ୍ଞାପଯନ୍ ମୋହସଂଭଵମ୍

ମୁଁ ଏଠାକୁ ଆସିଛି, ମୋହର ଉତ୍ପତ୍ତି କଥା ଜଣାଇବାକୁ ।

ଜ୍ଞାତଵ୍ଯଂ ହି ପ୍ରଯତ୍ନେନ ଶ୍ରୋତଵ୍ଯଂ ଦୃଶ୍ଯମେଵ ଚ

ଏହାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରି ଜଣାଯିବା, ଶୁଣିବା ଏବଂ ଦେଖିବା ଉଚିତ ।

ଆନନ୍ଦୋ ନିର୍ମଲୋ ନିତ୍ଯଂ ସ୍ଯାଦେତତ୍ ସାଂଖ୍ଯଦର୍ଶନମ୍

ଏହି ସାଂଖ୍ୟ ଦର୍ଶନ ସଦା ଆନନ୍ଦମୟ ଏବଂ ଶୁଦ୍ଧ ।

ଏତତ୍ କୈଵଲ୍ଯମମଲଂ ବ୍ରହ୍ମଭାଵଶ୍ଚ ଵର୍ଣିତଃ

ଏହା ନିର୍ମଳ ମୁକ୍ତି, ବ୍ରହ୍ମ ଭାବକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି ।

ପଶ୍ଯନ୍ତି ମାଂ ମହାତ୍ମାନୋ ଯତଯୋ ଵିଶ୍ଵମୀଶ୍ଵରମ୍

ମହାତ୍ମା ଏବଂ ଯତିମାନେ ମୋତେ ବିଶ୍ୱର ଈଶ୍ୱର ଭାବେ ଦେଖନ୍ତି ।