ଅନାଦିଷ୍ଟେଷୁ ଚୈକାହଂ ସର୍ଵତ୍ର ତୁ ଯଥାର୍ଥତଃ
ଯେଉଁଠାରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ନିୟମ ନାହିଁ, ସେଠାରେ ସଠିକ ଭାବରେ ଏକ ଦିନ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ।
ପ୍ରାଶ୍ଯ ମୂତ୍ରପୁରୀଷାଣି ଦ୍ଵିଜଶ୍ଚାନ୍ଦ୍ରାଯଣଂ ଚରେତ୍
ମୁତ୍ର କିମ୍ବା ପରିଷ ଖାଇଲେ, ଦ୍ୱିଜନ୍ମା ଲୋକେ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବା ଉଚିତ।
ପୁନଃ ସଂସ୍କାରମର୍ହନ୍ତି ତ୍ରଯୋ ଵର୍ଣା ଦ୍ଵିଜାତଯଃ
ତିନି ଦ୍ୱିଜ ଜାତିକୁ ପୁନଃ ସଂସ୍କାର କରିବା ଦରକାର।
ଭାସମଣ୍ଡୂକକୁରରେ ଵିଷ୍କିରେ କୃଚ୍ଛ୍ରମାଚରେତ୍
ଭାସ, ମଣ୍ଡୁକ, କୁରର କିମ୍ବା ବିଷ୍କିର ଖାଇଲେ, କୃଚ୍ଛ୍ର ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବା ଉଚିତ।
ଶୂଦ୍ରୋଚ୍ଛିଷ୍ଟଂ ଦ୍ଵିଜୋ ଭୁକ୍ତ୍ଵା କୁର୍ଯାଚ୍ଚାନ୍ଦ୍ରାଯଣଵ୍ରତମ୍
ଯଦି ଜଣେ ଦ୍ୱିଜ ଶୂଦ୍ରଙ୍କ ଛାଡ଼ା ଖାଇଯାଏ, ସେ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।
ଗୋମୂତ୍ରଯାଵକାହାରଃ ପୀତଶେଷଂ ଚ ରାଗଵାନ୍
ଯିଏ ଗାଈର ମୁତ୍ରରେ ଭିଜା ଯବ ଖାଏ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟଜନଙ୍କ ପିଇଥିବା ଅବଶିଷ୍ଟ ପାନ କରେ, ସେ ଆସକ୍ତି ହୋଇଯାଏ।
ତଦା ସାଂତପନଂ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ଵ୍ରତଂ ପାପଵିଶୋଧନମ୍
ସେତେବେଳେ, ସାଂତପନ ବ୍ରତ ପାପ ଶୋଧନ ପାଇଁ କହାଯାଇଛି।
ଚରେତ୍ ସାଂତପନଂ କୃଚ୍ଛ୍ରଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଃ ପାପଶୋଧନମ୍
ଏମିତି ପାପ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଦୁର୍ଲ୍ଲଭ ସାଂତପନ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।
ତ୍ରିରାତ୍ରେଣ ଵିଶୁଦ୍ଧ୍ଯେତ ପଞ୍ଚଗଵ୍ଯେନ ଚୈଵ ହି
ତିନି ରାତି ମଧ୍ୟରେ କିମ୍ବା ପଞ୍ଚଗବ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ।
ବୁଦ୍ଧିପୂର୍ଵଂ ତୁ ମୂଢାତ୍ମା ତପ୍ତକୃଚ୍ଛ୍ରଂ ସମାଚରେତ୍
ଯଦି କେହି ଜାଣିସୁଣି ମନ ଭ୍ରମିତ ହୋଇ କାମ କରେ, ସେ ତପ୍ତ କୃଚ୍ଛ୍ର କରିବା ଉଚିତ।
ପ୍ରମାଦାଦ୍ ଭୋଜନଂ କୃତ୍ଵା ତ୍ରିରାତ୍ରେଣ ଵିଶୁଦ୍ଧ୍ଯତି
ଯଦି ଅସାବଧାନତାରେ ଭୋଜନ କରାଯାଏ, ତେବେ ତିନି ରାତିରେ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ।
ବୁଦ୍ଧିପୂର୍ଵଂ ତୁ କୃଚ୍ଛ୍ରେଣ ଭଗଵାନାହ ପଦ୍ମଜଃ
କିନ୍ତୁ ଜାଣିସୁଣି କଷ୍ଟରେ, ଭଗବାନ ପଦ୍ମଜ ଏହିପରି କହିଛନ୍ତି।
ଭୁକ୍ତ୍ଵୋପଵାସଂ କୁର୍ଵୋତ କୃଚ୍ଛ୍ରପାଦମଥାପି ଵା
ଭୋଜନ ପରେ ଉପବାସ କିମ୍ବା କୃଚ୍ଛ୍ରପଦ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।
ଅଜ୍ଞାତଭୁକ୍ତଶୁଦ୍ଧ୍ଯର୍ଥଂ ଜ୍ଞାତସ୍ଯ ତୁ ଵିଶେଷତଃ
ଅଜଣାରେ ଭୋଜନ କଲେ ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ, ଏବଂ ଜଣାସାରି କଲେ ବିଶେଷ ଭାବେ।
ଅଭିଚାରମହୀନଂ ଚ ତ୍ରିଭିଃ କୃଚ୍ଛ୍ରୈର୍ଵିଶୁଦ୍ଧ୍ଯତି
ଭୟଙ୍କର ମନ୍ତ୍ରତନ୍ତ୍ର ନଥିଲେ, ତିନି କୃଚ୍ଛ୍ର ବ୍ରତରେ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ।
ଗୋମୂତ୍ରଯାଵକାହାରଃ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯେନ ଶୁଦ୍ଧ୍ଯତି
ଯିଏ ଗାଈର ମୁତ୍ରରେ ଭିଜା ଯବ ଖାଏ, ସେ ପ୍ରଜାପତ୍ୟ ବ୍ରତରେ ଶୁଦ୍ଧି ପାଏ।
ଅହୋରାତ୍ରେଣ ଶୁଦ୍ଧ୍ଯେତ ଶ୍ମଶ୍ରୁକର୍ମ ଚ ମୈଥୁନମ୍
ଚୁଲ୍ କାଟିବା କିମ୍ବା ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ପରେ ଏକ ଦିନ ଓ ଏକ ରାତିରେ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ।
ତ୍ରିରାତ୍ରେଣ ଵିଶଦ୍ଧ୍ଯେତ ତ୍ରିରାତ୍ରାତ୍ ଷଡହଂ ପୁନଃ
ତିନି ରାତିରେ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ; ତିନି ରାତି ପରେ ପୁଣି ଛଅ ଦିନରେ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ।
କୃଚ୍ଛ୍ରଂ ଚାନ୍ଦ୍ରାଯଣଂ କୁର୍ଯାତ୍ ତତ୍ପାପସ୍ଯାପନୁତ୍ତଯେ
ସେହି ପାପ ଦୂର କରିବାକୁ କୃଚ୍ଛ୍ର ଓ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।
ଚରେତ୍ ସାଂତପନଂ କୃଚ୍ଛ୍ରମିତ୍ଯାହ ଭଗଵାନ୍ ପ୍ରଭୁଃ
ଭଗବାନ କହିଛନ୍ତି, ଦୁର୍ଲ୍ଲଭ ସାଂତପନ କୃଚ୍ଛ୍ର କରିବା ଉଚିତ।
ଚରେଯୁସ୍ତ୍ରୀଣି କୃଚ୍ଛ୍ରାଣି ତ୍ରୀଣି ଚାନ୍ଦ୍ରାଯଣାନି ଚ
ସେମାନେ ତିନିଟି କୃଚ୍ଛ୍ର ଓ ତିନିଟି ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।
ଶୁଦ୍ଧ୍ଯେଯୁସ୍ତଦ୍ ଵ୍ରତଂ ସମ୍ଯକ୍ ଚରେଯୁର୍ଧର୍ମଵର୍ଧନାଃ
ଯେଉଁମାନେ ସେହି ବ୍ରତ ଠିକ୍ ଭାବେ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରନ୍ତି, ଧର୍ମ ବୃଦ୍ଧି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଶୁଦ୍ଧ ହୁଅନ୍ତି।
ଅନଶ୍ନନ୍ ସଂଯତମନା ରାତ୍ରୌ ଚେଦ୍ ରାତ୍ରିମେଵ ହି
ଯଦି କେହି ରାତିରେ ଉପବାସ କରି, ମନକୁ ସଂଯମରେ ରଖନ୍ତି, ତେବେ ଏହାକୁ ରାତିର ତପସ୍ୟା ବୋଲି ଗଣାଯାଏ।
ଗାଯତ୍ର୍ଯଷ୍ଟସହସ୍ରସ୍ଯ ଜପ୍ଯଂ କୁର୍ଯାଦ୍ ଵିଶୁଦ୍ଧଯେ
ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ କେହି ଗାୟତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ର ଆଠ ହଜାରଥର ଜପ କରିବା ଉଚିତ।
ସ୍ନାତ୍ଵା ଵିଶୁଦ୍ଧ୍ଯତେ ସଦ୍ଯଃ ପରିଶ୍ରାନ୍ତସ୍ତୁ ସଂଯମାତ୍
ସ୍ନାନ କଲେ ସତ୍ୟସନ୍ଧା ମଣିଷି ତୁରନ୍ତ ଶୁଦ୍ଧି ଲାଭ କରନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ଅତିକ୍ଲାନ୍ତ ହେଲେ ସଂଯମ ଦରକାର।
ସ୍ନାତକଵ୍ରତଲୋପଂ ତୁ କୃତ୍ଵା ଚୋପଵସେଦ୍ ଦିନମ୍
ଯଦି କେହି ସ୍ନାତକ ବ୍ରତ ଭଙ୍ଗ କରନ୍ତି, ସେ ଏକ ଦିନ ଉପବାସ କରିବା ଉଚିତ।
ଚାନ୍ଦ୍ରାଯଣଂ ଚରେଦ୍ ଵ୍ରାତ୍ଯୋ ଗୋପ୍ରଦାନେନ ଶୁଦ୍ଧ୍ଯତି
ଯେଉଁମାନେ ବାହ୍ୟ ହୋଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ; ଏବଂ ଗଈ ଦାନ କଲେ ଶୁଦ୍ଧି ମିଳେ।
ଦେଵଦ୍ରୋହଂ ଗୁରୁଦ୍ରୋହଂ ତପ୍ତକୃଚ୍ଛ୍ରେଣ ଶୁଦ୍ଧ୍ଯତି
ଦେବତା କିମ୍ବା ଗୁରୁଙ୍କୁ କ୍ଷତି କରିଥିଲେ, ତପ୍ତ କୃଚ୍ଛ୍ର ବ୍ରତ ଦ୍ୱାରା ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ।
ତ୍ରିରାତ୍ରେଣ ଵିଶୁଦ୍ଧ୍ଯେତ୍ ତୁ ନଗ୍ନୋ ଵା ପ୍ରଵିଶେଜ୍ଜଲମ୍
ତିନି ରାତି ଉପବାସ କଲେ କିମ୍ବା ନଗ୍ନ ହୋଇ ପାଣିରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ।
ହୋମାଶ୍ଚ ଶାକଲା ନିତ୍ଯମପାଙ୍କ୍ତାନାଂ ଵିଶୋଧନମ୍
ନିତ୍ୟ ଶାକଳ ହୋମ ଅପାଙ୍କ୍ତ ଲୋକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଶୁଦ୍ଧିକର।