କଦାଚିଦ୍ ରମତେ ରୁଦ୍ରସ୍ତାଦୃଶୋ ହି ମହେଶ୍ଵରଃ
କେବେ କେବେ ରୁଦ୍ର ଏଭଳି ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି—ମହେଶ୍ୱର ଏଭଳି ଅଟୁଟ ।
ସ୍ଵାନନ୍ଦଭୂତା କଥିତା ଦେଵୀ ନାଗନ୍ତୁକା ଶିଵା
ଦେବୀ ଶିବାଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ନିଜ ଆନନ୍ଦ ଭାବରେ କହାଯାଇଛି, ସେ ବାହାରୁ ନୁହେଁ ।
ନାଜ୍ଞାନମଗମନ୍ନାଶମୀଶ୍ଵରସ୍ଯୈଵ ମାଯଯା
ଇଶ୍ୱରଙ୍କର ମାୟା ଦ୍ୱାରା, ଅଜ୍ଞାନ କେବେ ତାଙ୍କୁ ଜୟ କରିପାରିଲା ନାହିଁ ।
ପ୍ରାପଶ୍ଯଦଦ୍ଭୁତଂ ଦିଵ୍ଯଂ ପୂରଯନ୍ ଗଗନାନ୍ତରମ୍
ସେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଦିବ୍ୟ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିଲେ, ଯାହା ଆକାଶକୁ ପୂରଣ କରିଥିଲା ।
ଵ୍ଯୋମମଧ୍ଯଗତଂ ଦିଵ୍ଯଂ ପ୍ରାଦୁରାସୀଦ୍ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ
ଆକାଶର ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଦିବ୍ୟ ଆକୃତି ପ୍ରକଟ ହେଲା, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣଗଣ ।
ତେନ ତନ୍ମଣ୍ଜଲଂ ଘୋରମାଲୋକଯଦନିନ୍ଦିତମ୍
ସେଇ ଦିବ୍ୟ ଆକୃତି ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ଦୋଷହୀନ ଜଳର ଏକ ଭାରି ଦେଖିଲେ ।
କ୍ଷଣାଦଦୃଶ୍ଯତ ମହାନ୍ ପୁରୁଷୋ ନୀଲଲୋହିତଃ
କିଛି ମହୁତରେ ଏକ ବଡ଼ ପୁରୁଷ ଦେଖାଗଲା, ଯାହା ନୀଳ ଓ ଲାଲ ରଙ୍ଗରେ ଥିଲେ ।
ତଂ ପ୍ରାହ ଭଗଵାନ୍ ବ୍ରହ୍ମା ଶଙ୍କରଂ ନୀଲଲୋହିତମ୍
ସେ ନୀଳ ଓ ଲାଲ ରଙ୍ଗର ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ଭଗବାନ ବ୍ରହ୍ମା କଥା କହିଲେ ।
ପ୍ରାଦୁର୍ଭାଵଂ ମହେଶାନ୍ ମାମେଵ ଶରଣଂ ଵ୍ରଜ
ହେ ମହେଶ୍ଵର, ତୁମେ ନିଜକୁ ପ୍ରକଟ କର; ମୋ ପାଖରେ ଆଶ୍ରୟ ନିଅ ।
ପ୍ରାହିଣୋତ୍ ପୁରୁଷଂ କାଲଂ ଭୈରଵଂ ଲୋକଦାହକମ୍
ସେ ଲୋକକୁ ଜଳାଇ ଦେବାକୁ କାଳ ଭୈରବ ନାମକ ପୁରୁଷକୁ ପଠାଇଲେ ।
ଚକର୍ତ ତସ୍ଯ ଵଦନଂ ଵିରିଞ୍ଚସ୍ଯାଥ ପଞ୍ଚମମ୍
ସେ ବିରିଞ୍ଚିଙ୍କର ପଞ୍ଚମ ମୁଣ୍ଡକୁ କାଟିଦେଲେ ।
ମମାର ଚେଶଯୋଗେନ ଜୀଵିତଂ ପ୍ରାପ ଵିଶ୍ଵସୃକ୍
ପ୍ରଭୁଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ ସେ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲେ, କିନ୍ତୁ ବିଶ୍ୱର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ପୁନଃ ଜୀବନ ଲାଭ କଲେ ।
ସମାସୀନଂ ମହାଦେଵ୍ଯା ମହାଦେଵଂ ସନାତନମ୍
ସେ ମହାଦେବଙ୍କୁ ମହାଦେବୀଙ୍କ ସହ ବସିଥିବା ଦେଖିଲେ, ଯିଏ ସନାତନ ।
କୋଟିସୂର୍ଯପ୍ରତୀକାଶଂ ଜଟାଜୂଟଵିରାଜିତମ୍
ସେ କୋଟି ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଚମକୁଥିଲେ, ଜଟା ମୁଡିରେ ଶୋଭା ପାଉଥିଲେ ।
ତ୍ରିଶୂଲପାଣିଂ ଦୁଷ୍ପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯଂ ଯୋଗିନଂ ଭୂତିଭୂଷଣମ୍
ତିନିମୁହା ତ୍ରିଶୂଳ ଧରିଥିଲେ, ଦେଖିବାକୁ ଅତି କଷ୍ଟ, ଏକ ଯୋଗୀ, ଭସ୍ମରେ ଭୂଷିତ ।
ତମାଦିଦେଵଂ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ମହାଦେଵଂ ଦଦର୍ଶ ହ
ବ୍ରହ୍ମା ସେ ଆଦିଦେବ, ମହାଦେବଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ।
ସୋ ଽନନ୍ତୈଶ୍ଵର୍ଯଯୋଗାତ୍ମା ମହେଶୋ ଦୃଶ୍ଯତେ କିଲ
ସେ ମହେଶ୍ଵର, ଅନେକ ଶକ୍ତିର ସଂଯୋଗରେ ଅସୀମ ଶକ୍ତିର ମୂଳ, ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି ।
ସକୃତ୍ପ୍ରଣାମମାତ୍ରେଣ ସ ରୁଦ୍ରଃ ଖଲୁ ଦୃଶ୍ଯତେ
କେବଳ ଏକ ଶ୍ରଦ୍ଧାପୂର୍ଣ୍ଣ ନମସ୍କାର ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିବେ ।
ଵିମୋଚଯତି ଲୋକାନାଂ ନାଯକୋ ଦୃଶ୍ଯତେ କିଲ
ସେ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କରିଥିବା ନାୟକ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି ।
ଵିଦନ୍ତି ଵିମଲଂ ରୂପଂ ସ ଶଂଭୁର୍ଦୃଶ୍ଯତେ କିଲ
ସେମାନେ ତାଙ୍କର ନିର୍ମଳ ରୂପକୁ ଜାଣିଛନ୍ତି; ଶମ୍ଭୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି ।
ଅର୍ଚଯନ୍ତି ସଦା ଲିଙ୍ଗଂ ଵିଶ୍ଵେଶଃ ଖଲୁ ଦୃଶ୍ଯତେ
ସେମାନେ ସଦା ଲିଙ୍ଗକୁ ପୂଜା କରନ୍ତି; ବିଶ୍ୱର ନାଥ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି ।
ସକୃତ୍ପ୍ରଣାମମାତ୍ରେଣ ସ ରୁଦ୍ରଃ ଖଲୁ ଦୃଶ୍ଯତେ
କେବଳ ଏକ ଶ୍ରଦ୍ଧାପୂର୍ଣ୍ଣ ନମସ୍କାର ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିବେ ।
ହିରଣ୍ଯଗର୍ଭପୁତ୍ରୋ ଽସାଵୀଶ୍ଵରୋ ଦୃଶ୍ଯତେ କିଲ
ହିରଣ୍ୟଗର୍ଭଙ୍କର ପୁତ୍ର, ସେ ଭଗବାନ୍ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି ।
ନ ମୁଞ୍ଚତି ସଦା ପାର୍ଶ୍ଵଂ ଶଙ୍କରୋ ଽସାଵଦୃଶ୍ଯତ
ଶଙ୍କର ସଦା ତାଙ୍କ ପାଖରେ ରହିଛନ୍ତି, କେବେ ଛାଡିନାହାନ୍ତି ।
ଦତ୍ତ୍ଵା ତରତି ସଂସାରଂ ରୁଦ୍ରୋ ଽସୌ ଦୃଶ୍ଯତେ କିଲ
ଦେଇ, ରୁଦ୍ର ସଂସାରକୁ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବାରୁ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି ।
କାଲଃ କିଲ ସ ଯୋଗାତ୍ମା କାଲକାଲୋ ହି ଦୃଶ୍ଯତେ
ସେ ସତ୍ୟରେ କାଳ, ଯୋଗର ଆତ୍ମା; ସେ କାଳର ସଂହାରକ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି ।
ସୋମଃ ସ ଦୃଶ୍ଯତେ ଦେଵଃ ସୋମୋ ଯସ୍ଯ ଵିଭୂଷଣମ୍
ସେ ଦେବତା ସୋମ, ଯାହାର ଭୂଷଣ ସୋମ ଅଟୁଟ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି ।
ଗୀଯତେ ପରମା ମୁକ୍ତିଃ ସ ଯୋଗୀ ଦୃଶ୍ଯତେ କିଲ
ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ମୁକ୍ତି ଯାହାର ବର୍ଣ୍ଣନା ହୁଏ, ସେ ଯୋଗୀ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି ।
ଯୋଗଂ ଧ୍ଯାଯନ୍ତି ଦେଵ୍ଯାସୌ ସ ଯୋଗୀ ଦୃଶ୍ଯତେ କିଲ
ଦେବତାମାନେ ଯୋଗକୁ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି; ସେ ଯୋଗୀ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି ।
ଵରାସନେ ସମାସୀନମଵାପ ପରମାଂ ସ୍ମୃତିମ୍
ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଆସନରେ ବସି, ସେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସ୍ମୃତିକୁ ଅର୍ଜନ କରିଥିଲେ ।