ଆରାଧଯେନ୍ମହାଦେଵଂ ଭାଵପୂତୋ ମହେଶ୍ଵରମ୍
ପବିତ୍ର ଭାବନା ସହିତ, ମହାଦେବ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଈଶାନେନାଥ ଵା ରୁଦ୍ରୈସ୍ତ୍ର୍ଯମ୍ବକେନ ସମାହିତଃ
ଏକାଗ୍ର ମନେ, ଈଶାନ, ରୁଦ୍ର କିମ୍ବା ତ୍ରୟମ୍ବକ ମନ୍ତ୍ର ଉପଯୋଗ କରିବା ଉଚିତ।
ଉକ୍ତ୍ଵା ନମଃ ଶିଵାଯେତି ମନ୍ତ୍ରେଣାନେନ ଯୋଜଯେତ୍
'ନମଃ ଶିବାୟ' ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ଏହି ମନ୍ତ୍ରକୁ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ।
ନିଵେଦଯୀତ ସ୍ଵାତ୍ମାନଂ ଯୋ ବ୍ରହ୍ମାଣମିତୀଶ୍ଵରମ୍
ଯିଏ ପରମେଶ୍ୱର, ଯିଏ ବ୍ରହ୍ମ ଭାବରେ କହାଯାଇଛନ୍ତି, ସେଠିକୁ ନିଜ ଆତ୍ମାକୁ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବା ଉଚିତ।
ଧ୍ଯାଯୀତ ଦେଵମୀଶାନଂ ଵ୍ଯୋମମଧ୍ଯଗତଂ ଶିଵମ୍
ଏକାଗ୍ର ଚିତ୍ତରେ ଆକାଶର ମଧ୍ୟରେ ବସିଥିବା ପବିତ୍ର ଶିବଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।
କୁର୍ଯାତ୍ ପଞ୍ଚ ମହାଯଜ୍ଞାନ୍ ଗୃହଂ ଗତ୍ଵା ସମାହିତଃ
ଗୃହରେ ପ୍ରବେଶ କରି ଏକାଗ୍ର ମନରେ ପାଞ୍ଚଟି ମହାଯଜ୍ଞ କରିବା ଉଚିତ।
ମାନୁଷ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମଯଜ୍ଞଂ ଚ ପଞ୍ଚ ଯଜ୍ଞାନ୍ ପ୍ରଚକ୍ଷତେ
ମାନବ ଯଜ୍ଞ ଓ ବ୍ରହ୍ମ ଯଜ୍ଞ ପାଞ୍ଚଟି ଯଜ୍ଞ ମଧ୍ୟରେ ଗଣାଯାଇଥାଏ।
କୃତ୍ଵା ମନୁଷ୍ଯଯଜ୍ଞଂ ଵୈ ତତଃ ସ୍ଵାଧ୍ଯାଯମାଚରେତ୍
ମାନବ ଯଜ୍ଞ କରି ପରେ ନିଜ ପାଠ ପଢିବାରେ ଲଗିବା ଉଚିତ।
କୁଶପୁଞ୍ଜେ ସମାସୀନଃ କୁଶପାଣିଃ ସମାହିତଃ
କୁଶ ଗାଛର ଗୁଛା ଉପରେ ବସି, କୁଶ ହାତରେ ଧରି ଏକାଗ୍ର ମନରେ ରହିବା ଉଚିତ।
ଵୈଶ୍ଵଦେଵଂ ତତଃ କୁର୍ଯାଦ୍ ଦେଵଯଜ୍ଞଃ ସ ଵୈ ସ୍ମୃତଃ
ତାପରେ ବୈଶ୍ୱଦେବ ଯଜ୍ଞ କରିବା ଉଚିତ; ଏହି ଦେବତାଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବା ଯଜ୍ଞ ଭାବରେ ଚିହ୍ନତି।
ଶାଲାଗ୍ନୌ ତତ୍ର ଦେଵାନ୍ନଂ ଵିଧିରେଷ ସନାତନଃ
ଗୃହର ଅଗ୍ନିରେ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଖାଦ୍ୟ ଅର୍ପଣ କରାଯାଏ; ଏହା ଚିରସ୍ଥାୟୀ ନିୟମ।
ଭୂତଯଜ୍ଞଃ ସ ଵୈ ଜ୍ଞେଯୋ ଭୂତିଦଃ ସର୍ଵଦେହିନାମ୍
ଏହି ଭୂତ ଯଜ୍ଞ ଭାବରେ ଜଣାଯାଏ, ଯାହା ସମସ୍ତ ଜୀବରେ ପୋଷଣ ଦେଉଥାଏ।
ଦଦ୍ଯାଦ୍ ଭୂମୌ ବଲିଂ ତ୍ଵନ୍ନଂ ପକ୍ଷିଭ୍ଯୋ ଽଥ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମଃ
ପୃଥିବୀ ଉପରେ ବଳି ଭାବରେ ପକ୍ଷୀମାନେ ପାଇଁ ଖାଦ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜ।
ଭୂତଯଜ୍ଞସ୍ତ୍ଵଯଂ ନିତ୍ଯଂ ସାଯଂ ପ୍ରାତର୍ଵିଧୀଯତେ
ଏହି ଭୂତ ଯଜ୍ଞ ପ୍ରତିଦିନ ସନ୍ଧ୍ୟା ଓ ପ୍ରଭାତରେ କରିବା ଉଚିତ।
ନିତ୍ଯଶ୍ରାଦ୍ଧଂ ତଦୁଦ୍ଦିଷ୍ଟଂ ପିତୃଯଜ୍ଞୋ ଗତିପ୍ରଦଃ
ନିତ୍ୟ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ପିତୃ ଯଜ୍ଞ ଭାବରେ ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି, ଯାହା ଉନ୍ନତି ଦେଉଥାଏ।
ଵେଦତତ୍ତ୍ଵାର୍ଥଵିଦୁଷେ ଦ୍ଵିଜାଯୈଵୋପପାଦଯେତ୍
ଏହି ଯଜ୍ଞ ବେଦର ତତ୍ତ୍ୱ ଅର୍ଥ ଜାଣିଥିବା ଦ୍ୱିଜକୁ ଦେବା ଉଚିତ।
ମନୋଵାକ୍କର୍ମଭିଃ ଶାନ୍ତମାଗତଂ ସ୍ଵଗୃହ ତତଃ
ମନ, କଥା ଓ କାର୍ଯ୍ୟ ଶାନ୍ତ ରଖି ନିଜ ଘରକୁ ଫେରିବା ପରେ,
ଦଦ୍ଯାଦତିଥଯେ ନିତ୍ଯଂ ବୁଧ୍ଯେତ ପରମେଶ୍ଵରମ୍
ପ୍ରତିଦିନ ଅତିଥିକୁ ଦେବା ଓ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଚିହ୍ନିବା ଉଚିତ।
ପୁଷ୍କଲଂ ହନ୍ତକାରଂ ତୁ ତଚ୍ଚତୁର୍ଗୁଣମୁଚ୍ଯତେ
ଏହା ପ୍ରଚୁର ଓ ନଷ୍ଟକାରୀ, ଚାରିପ୍ରକାର ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଏ।
ଅଭ୍ଯାଗତାନ୍ ଯଥାଶକ୍ତି ପୂଜଯେଦତିଥିଂ ଯଥା
ଯେଉଁଠି ଅତିଥି ଆସନ୍ତି, ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ତାଙ୍କୁ ଯଥାଯଥ ଆଦର କରିବା ଉଚିତ।
ଦଦ୍ଯାଦନ୍ନଂ ଯଥାଶକ୍ତି ତ୍ଵର୍ଥିଭ୍ଯୋ ଲୋଭଵର୍ଜିତଃ
ଯେଉଁଠି ଆବଶ୍ୟକ ଅଛି, ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ଲୋଭ ଛାଡି ଖାଦ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ।
ଭୁଞ୍ଜୀତ ବନ୍ଧୁଭିଃ ସାର୍ଧଂ ଵାଗ୍ଯତୋ ଽନ୍ନମକୁତ୍ସଯନ୍
ବନ୍ଧୁମାନେ ସହିତ ଏକାଠି ବସି, ଆଦର ଭାବରେ କଥା କରି, ଖାଦ୍ୟକୁ ଅପମାନ ନକରି ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ।
ଭୃଞ୍ଜୀତ ଚେତ୍ ସ ମୂଢାତ୍ମା ତିର୍ଯଗ୍ଯୋନିଂ ସଗଚ୍ଛତି
ଯଦି ସେ ମୂଢ଼ ଆତ୍ମା ଖାଏ, ତେବେ ସେ ପଶୁ ଜନ୍ମ ପାଏ।
ନାଶଯତ୍ଯାଶୁ ପାପାନି ଦେଵାନାମର୍ଚନଂ ତଥା
ଦେବତାଙ୍କର ପୂଜା ମଧ୍ୟ ଦ୍ରୁତ ଭାବେ ପାପକୁ ନଷ୍ଟ କରେ।
ଭୁଙ୍କ୍ତେ ସ ଯାତି ନରକାନ୍ ଶୂକରେଷ୍ଵଭିଜାଯତେ
ସେ ଯଦି ଖାଏ, ତେବେ ନରକକୁ ଯାଏ ଏବଂ ପୁଣି ଶୁଅର ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଉଛି।
ଭୁଞ୍ଜୀତ ସ୍ଵଜନୈଃ ସାର୍ଧଂ ସଯାତି ପରମାଂ ଗତିମ୍
ସେ ନିଜ ଲୋକମାନଙ୍କ ସହିତ ଖାଇଲେ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଶାକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ।
ଆସୀନସ୍ତ୍ଵାସନେ ଶୁଦ୍ଧେ ଭୂମ୍ଯାଂ ପାଦୌ ନିଧାଯ ତୁ
ପବିତ୍ର ଆସନରେ ବସି, ପାଦ ଭୂମିରେ ରଖିବା ଉଚିତ।
ଶ୍ରିଯଂ ପ୍ରତ୍ଯଙ୍ମୁଖୋ ଭୁଙ୍କ୍ତେ ଋତଂ ଭୁଙ୍କ୍ତେ ଉଦଙ୍ମୁଖାଃ
ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି ଧନ ଭୋଗ କରନ୍ତି, ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି ସତ୍ୟ ଭୋଗ କରନ୍ତି।
ଉପଵାସେନ ତତ୍ତୁଲ୍ଯଂ ମନୁରାହ ପ୍ରଜାପତିଃ
ମନୁ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ, କହିଛନ୍ତି ଏହା ଉପବାସ ସମାନ।
ଆଚମ୍ଯାର୍ଦ୍ରାନନୋ ଽକ୍ରୋଧଃ ପଞ୍ଚାର୍ଦ୍ରେ ଭୋଜନଂ ଚରେତ୍
ପାଣି ପିଇ ମୁଁହ ଭିଜାଇ, କ୍ରୋଧ ଛାଡ଼ି, ପାଞ୍ଚଟି ଭିଜା ଜିନିଷ ସହିତ ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ।