କୁରରଂ ଚ ଚକୋରଂ ଚ ଜାଲପାଦଂ ଚ କୋକିଲମ୍
କୁରର, ଚକୋର, ଜାଲପାଦ ପକ୍ଷୀ ଓ କୋଇଲି ଖାଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
କପୋତଂ ଟିଟ୍ଟିଭଂ ଚୈଵ ଗ୍ରାମକୁକ୍କୁଟମେଵ ଚ
ପରା, ଟିଟିଭା ଓ ଗ୍ରାମ କୁକୁଡ଼ି ମଧ୍ୟ ଖାଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଶୃଗାଲଂ ମର୍କଟଂ ଚୈଵ ଗର୍ଦଭଂ ଚ ନ ଭକ୍ଷଯେତ୍
ଶିଆଳ, ବାନର ଓ ଗଧା ମାଂସ ଖାଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଜଲେଚରାନ୍ ସ୍ଥଲଚରାନ୍ ପ୍ରାଣିନଶ୍ଚେତି ଧାରଣା
ପାଣିରେ ବା ଭୂମିରେ ବସୁଥିବା ପ୍ରାଣୀମାନେ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଏହି ନିୟମ।
ଭକ୍ଷ୍ଯାଃ ପଞ୍ଚନଖା ନିତ୍ଯଂ ମନୁରାହ ପ୍ରିଜାପତିଃ
ମନୁ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଠାକୁର, କହିଛନ୍ତି ଯେ ପାଞ୍ଚ ନଖ ଥିବା ପ୍ରାଣୀ ସବୁବେଳେ ଭୋଜ୍ୟ।
ନିଵେଦ୍ଯ ଦେଵତାଭ୍ଯସ୍ତୁ ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯସ୍ତୁ ନାନ୍ଯଥା
କିନ୍ତୁ ଏହାକୁ ପ୍ରଥମେ ଦେବତା ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରିବା ପରେ ମାତ୍ର ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ୍, ଅନ୍ୟଥା ନୁହେଁ।
ଵାଧ୍ରୀଣସଂ ବକଂ ଭକ୍ଷ୍ଯଂ ମୀନହଂସପରାଜିତାଃ
ବାଦ୍ରୀଣ ପକ୍ଷୀ, ବକ ଏବଂ ମାଛ ଖାଉଥିବା ହଂସକୁ ଯଦି ଜିତିଯାଏ, ତେବେ ସେମାନଙ୍କୁ ଖାଇବାକୁ ଅନୁମତି ଅଛି।
ମତ୍ସ୍ଯାଶ୍ଚୈତେ ସମୁଦ୍ଦିଷ୍ଟା ଭକ୍ଷଣାଯ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ
ଏହି ମାଛମାନେ, ହେ ଉତ୍ତମ ଦ୍ୱିଜ, ଖାଇବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ ବୋଲି କହାଯାଇଛି।
ଯଥାଵିଧି ନିଯୁକ୍ତଂ ଚ ପ୍ରାଣାନାମପି ଚାତ୍ଯଯେ
ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ, ଜୀବନ ସଙ୍କଟରେ ମଧ୍ୟ ଏହା କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଅଛି।
ଔଷଧାର୍ଥମଶକ୍ତୌ ଵା ନିଯୋଗାଦ୍ ଯଜ୍ଞକାରଣାତ୍
ଔଷଧ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ, କିମ୍ବା ଅସମର୍ଥ ହେଲେ, କିମ୍ବା ଆଦେଶ ଦ୍ୱାରା, କିମ୍ବା ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ଏହା କରାଯାଏ।
ଯାଵନ୍ତି ପଶୁରୋମାଣି ତାଵତୋ ନରକାନ୍ ଵ୍ରଜେତ୍
ଯେତେଟି ପଶୁର ଲୋମ ଅଛି, ସେତେଟି ନରକକୁ ଯିବାକୁ ପଡ଼େ।
ଦ୍ଵିଜାତୀନାମନାଲୋକ୍ଯଂ ନିତ୍ଯଂ ମଦ୍ଯମିତି ସ୍ଥିତିଃ
ଦ୍ୱିଜମାନେ ସଦା ମଦ୍ୟପାନକୁ ଏଡ଼ିବା ଉଚିତ—ଏହା ନିୟମ।
ପୀତ୍ଵା ପତତି କର୍ମଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵସଂଭାଷ୍ଯୋ ଭଵେଦ୍ ଦ୍ଵିଜଃ
ମଦ୍ୟପାନ କରିଲେ ସେ କର୍ମରୁ ପତିତ ହୁଏ ଏବଂ ସହଯୋଗ ଯୋଗ୍ୟ ରହେନାହିଁ, ହେ ଦ୍ୱିଜ।
ନାଧିକାରୀ ଭଵେତ୍ ତାଵଦ୍ ଯାଵଦ୍ ତନ୍ନ ଜହାତ୍ଯଧଃ
ସେ ତାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଛାଡ଼ିନଥିଲେ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଧିକାରୀ ହୁଏନାହିଁ।
ଅପେଯାନି ଚ ଵିପ୍ରୋ ଵୈ ତଥା ଚେଦ୍ ଯାତି ରୌରଵମ୍
ଯଦି ବ୍ରାହ୍ମଣ ନିଷିଦ୍ଧ ପଦାର୍ଥ ପିଏ, ସେ ରୌରବ ନରକକୁ ଯାଏ।
ତଦାଚକ୍ଷ୍ଵାଖିଲଂ କର୍ମ ଯେନ ମୁଚ୍ଯେତ ବନ୍ଧନାତ୍
ଏବେ ସେଇ ସମସ୍ତ କର୍ମ କହ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।
ଅହନ୍ଯହନି କର୍ତଵ୍ଯଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାନାଂ କ୍ରମାଦ୍ ଵିଧିମ୍
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପ୍ରତିଦିନ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ କ୍ରମରେ କର୍ମ କରିବା ଉଚିତ।
କାଯକ୍ଲେଶଂ ତଦୁଦ୍ଭୂତଂ ଧ୍ଯାଯୀତ ମନସେଶ୍ଵରମ୍
ଦେହର କଷ୍ଟରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ମନର ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସେ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।
ସ୍ନାଯାନ୍ନଦୀଷୁ ସୁଦ୍ଧାସୁ ଶୌଚଂ କୃତ୍ଵା ଯଥାଵିଧି
ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଶୌଚ କରି, ସୁଧ୍ଧ ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।
ତସ୍ମାତ୍ ସର୍ଵପ୍ରଯତ୍ନେନ ପ୍ରାତଃ ସ୍ନାନଂ ସମାଚରେତ୍
ତେଣୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସରେ ପ୍ରଭାତ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଋଷୀଣାମୃଷିତା ନିତ୍ଯଂ ପ୍ରାତଃ ସ୍ନାନାନ୍ନ ସଂଶଯଃ
ଋଷିମାନେ ସଦା ପ୍ରଭାତ ସ୍ନାନରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ତତୋ ନୈଵାଚରେତ୍ କର୍ମ ଅକୃତ୍ଵା ସ୍ନାନମାଦିତଃ
ତେଣୁ ଆଦିରେ ସ୍ନାନ ନ କରି, କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
ପ୍ରାତଃ ସ୍ନାନେନ ପାପାନି ପୂଯନ୍ତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ପ୍ରଭାତ ସ୍ନାନରେ ପାପ ଦୂର ହୁଏ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ହୋମେ ଜପ୍ଯେ ଵିଶେଷେଣ ତସ୍ମାତ୍ ସ୍ନାନଂ ସମାଚରେତ୍
ଯଜ୍ଞ ଓ ଜପ ପାଇଁ ବିଶେଷଭାବେ, ତେଣୁ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଆର୍ଦ୍ରେଣ ଵାସସା ଵାଥ ମାର୍ଜନଂ କାପିଲଂ ସ୍ମୃତମ୍
ଭିଜା କପଡ଼ାରେ ଶରୀର ପୋଛିବାକୁ କାପିଳିକ ପବିତ୍ରତା ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ବ୍ରାହ୍ମାଦୀନି ଯଥାଶକ୍ତୌ ସ୍ନାନାନ୍ଯାହୁର୍ମନୀଷିଣଃ
ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ କହିଛନ୍ତି, ଯେଉଁଠି ପାରିବେ, ବ୍ରାହ୍ମ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରକାରର ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଵାରୁଣଂ ଯୌଗିକଂ ତଦ୍ଵତ୍ ଷୋଢା ସ୍ନାନଂ ପ୍ରକୀର୍ତିତମ୍
ଏହିପରି, ବାରୁଣ ଓ ଯୋଗୀୟ ସ୍ନାନକୁ ମଧ୍ୟ ଛଅ ପ୍ରକାରର ସ୍ନାନ ଭାବେ କୁହାଯାଇଛି।
ଆଗ୍ନେଯଂ ଭସ୍ମନା ପାଦମସ୍ତକାଦ୍ଦେହଧୂଲନମ୍
ଆଗ୍ନେୟ ସ୍ନାନ ହେଉଛି ଶରୀରକୁ ପାଦରୁ ମୁଣ୍ଡ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭସ୍ମ ଦ୍ୱାରା ପୋଛିବା।
ଯତ୍ତୁ ସାତପଵର୍ଷେଣ ସ୍ନାନଂ ତଦ୍ ଦିଵ୍ଯମୁଚ୍ଯତେ
ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ବର୍ଷାରେ ଦେହ ଦେଇ ସ୍ନାନ କରିବାକୁ ଦିବ୍ୟ ସ୍ନାନ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଯୌଗିକଂ ସ୍ନାନମାଖ୍ଯାତଂ ଯୋଗୋ ଵିଷ୍ଣୁଵିଚିନ୍ତନମ୍
ଯୋଗୀୟ ସ୍ନାନ ହେଉଛି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା।