କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ଅଧ୍ଯାତ୍ମନିରତଂ ଜ୍ଞାନମେତଦ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣଲକ୍ଷଣମ୍

ଅନ୍ତଃକରଣରେ ଲଗ୍ନ ଥିବା ଏହି ଜ୍ଞାନ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଚିହ୍ନ।

ଯଥାଶକ୍ତିଂ ଚରନ୍ କର୍ମ ନିନ୍ଦିତାନି ଵିଵର୍ଜଯେତ୍

ଯେଉଁଠି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶକ୍ତି ଅଛି, ସେଉଁଠି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ୍, ଏବଂ ନିନ୍ଦା ହେଉଥିବା କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଦରକାର।

ଗୃହସ୍ଥୋ ମୁଚ୍ଯତେ ବନ୍ଧାତ୍ ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା

ଗୃହସ୍ଥ ମନୁଷ୍ୟ ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ; ଏଥିରେ ଆଉ କୌଣସି ଚିନ୍ତା କରିବା ଆବଶ୍ୟକ ନାହିଁ।

ଅନ୍ଯମନ୍ଯୁସମୁତ୍ଥାନାଂ ଦୋଷାଣାଂ ମର୍ଷଣଂ କ୍ଷମା

ଅନ୍ୟର କ୍ରୋଧରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଦୋଷଗୁଡ଼ିକୁ ସହିବାକୁ ଯାହାକୁ କ୍ଷମା କୁହାଯାଏ।

ଦଯେତି ମୁନଯଃ ପ୍ରାହୁଃ ସାକ୍ଷାଦ୍ ଧର୍ମସ୍ଯ ସାଧନମ୍

ମୁନିମାନେ କହନ୍ତି, ଦୟା ହେଉଛି ଧର୍ମ ପାଇଁ ସର୍ବପ୍ରଧାନ ଉପାୟ।

ଵିଜ୍ଞାନମିତି ତଦ୍ ଵିଦ୍ଯାଦ୍ ଯେନ ଧର୍ମୋ ଵିଵର୍ଧତେ

ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଧର୍ମ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ, ସେଇଠାକୁ ଜ୍ଞାନ ବୋଲି ଜାଣିବା।

ଧର୍ମକାର୍ଯାନ୍ନିଵୃତ୍ତଶ୍ଚେନ୍ନ ତଦ୍ ଵିଜ୍ଞାନମିଷ୍ଯତେ

ଯଦି କେହି ଧର୍ମ କାର୍ଯ୍ୟରୁ ଦୂରେଇଯାଏ, ତାହାକୁ ଜ୍ଞାନ ବୋଲି ମନାଯାଏ ନାହିଁ।

ଯଥାଭୂତପ୍ରଵାଦ୍ ତୁ ସତ୍ଯମାହୁର୍ମନୀଷିଣଃ

ପଣ୍ଡିତମାନେ କହନ୍ତି, ଯଥାବସ୍ଥା ଯାହା ଅଛି, ସେଠିକି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବାକୁ ସତ୍ୟ କୁହାଯାଏ।

ଅଧ୍ଯାତ୍ମମକ୍ଷରଂ ଵିଦ୍ଯାଦ୍ ଯତ୍ର ଗତ୍ଵା ନ ଶୋଚତି

ଯେଉଁଠାକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ ଆଉ ଶୋକ ନାହିଁ, ସେଇ ଅକ୍ଷୟ ଆତ୍ମାକୁ ଜାଣିବା।

ସାକ୍ଷାଦ୍ ଦେଵୋ ମହାଦେଵସ୍ତଜ୍ଜ୍ଞାନମିତି କୀର୍ତିତମ୍

ସେଇ ଜ୍ଞାନକୁ ସାକ୍ଷାତ୍ ମହାଦେବ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି।

ମହାଯଜ୍ଞପରୋ ଵିପ୍ରୋ ଲଭତେ ତଦନୁତ୍ତମମ୍

ଯିଏ ବଡ଼ ௟ଜ୍ଞରେ ନିଷ୍ଠା ରଖେ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସେଇ ଅତିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦଶାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

ନ ହି ଦେହଂ ଵିନା ରୁଦ୍ରଃ ପୁରୁଷୈର୍ଵିଦ୍ଯତେ ପରଃ

ଦେହ ବିନା କେବେ ରୁଦ୍ର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପୁରୁଷ ଭାବେ ଅବସ୍ଥିତ ନାହାନ୍ତି।

ନ ଧର୍ମଵର୍ଜିତଂ କାମମର୍ଥଂ ଵା ମନସା ସ୍ମରେତ୍

ଧର୍ମ ବିନା କାମ କିମ୍ବା ଅର୍ଥକୁ ମନରେ ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଧର୍ମୋ ହି ଭଗଵାନ୍ ଦେଵୋ ଗତିଃ ସର୍ଵେଷୁ ଜନ୍ତୁଷୁ

ଧର୍ମ ହେଉଛନ୍ତି ଭଗବାନ୍, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ପାଇଁ ସେଇ ଦେବତା ଏବଂ ମୁକ୍ତିର ପଥ।

ନ ଵେଦଦେଵତାନିନ୍ଦାଂ କୁର୍ଯାତ୍ ତୈଶ୍ଚ ନ ସଂଵସେତ୍

କେବେ ବେଦ କିମ୍ବା ଦେବତାଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଏବଂ ଏମିତି କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ସହିତ ମିଶିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଅଧ୍ଯାପଯେତ୍ ଶ୍ରାଵଯେଦ୍ ଵା ବ୍ରହ୍ମଲୋକେ ମହୀଯତେ

ଯିଏ ପଢ଼ାଏ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟମାନେ ଶୁଣିବାକୁ ଦିଏ, ସେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ।

ନାହିତଂ ନାପ୍ରିଯଂ ଵାକ୍ଯଂ ନ ସ୍ତେନଃ ସ୍ଯାଦ୍ କଦାଚନ

କେବେ ଅପକାରି କିମ୍ବା ଅପ୍ରିୟ କଥା କହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଏବଂ କେବେ ଚୋରି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ପରସ୍ଯାପହରଞ୍ଜନ୍ତୁର୍ନରକଂ ପ୍ରତିପଦ୍ଯତେ

ଯିଏ ଅନ୍ୟର ସମ୍ପତ୍ତି ନେଇଯାଏ, ସେ ନରକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

ନ ଚାନ୍ଯସ୍ମାଦଶକ୍ତଶ୍ଚ ନିନ୍ଦିତାନ୍ ଵର୍ଜଯେଦ୍ ବୁଧଃ

ଏବଂ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍, ଯଦିଓ ଅସମର୍ଥ ଥାଏ, ତଥାପି ଅନ୍ୟର କାରଣରୁ ନିନ୍ଦିତ କାର୍ଯ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ପ୍ରାଣାନପହରତ୍ଯେଵଂ ଯାଚକସ୍ତସ୍ଯ ଦୁର୍ମତିଃ

ଏପରିଭାବରେ, ଦୁଷ୍ଟ ମନରେ ଥିବା ଭିକ୍ଷୁକ ଅନ୍ୟଜନଙ୍କର ପ୍ରାଣକୁ ହରଣ କରେ।

ବ୍ରହ୍ମସ୍ଵଂ ଵା ନାପହରେଦାପଦ୍ଯପି କଦାଚନ

କେବେ ବି ଆପଦ୍‌ବେଳେ ମଧ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ସମ୍ପତ୍ତି ନେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଦେଵସ୍ଵଂ ଚାପି ଯତ୍ନେନ ସଦା ପରିହରେତ୍ ତତଃ

ଦେବତାଙ୍କର ସମ୍ପତ୍ତିକୁ ସଦା ଚେଷ୍ଟା କରି ଏଡ଼ିବା ଉଚିତ୍।

ଅଦତ୍ତାଦାନମସ୍ତେଯଂ ମନୁଃ ପ୍ରାହ ପ୍ରଜାପତିଃ

ଯାହା ଦିଆଯାଇନାହିଁ, ତାହା ନେବାକୁ ଚୋରି ବୋଲି ମନୁ ରାଜା କହିଛନ୍ତି।

ନୈକସ୍ମାଦେଵ ନିଯତମନନୁଜ୍ଞାଯ କେଵଲମ୍

ଏକମାତ୍ର କାହାରୁ ବି ଅନୁମତି ବିନା କିଛି ନେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଧର୍ମାର୍ଥଂ କେଵଲଂ ଵିପ୍ରା ହ୍ଯନ୍ଯଥା ପତିତୋ ଭଵେତ୍

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, କେବଳ ଧର୍ମ ପାଇଁ ଏହା କରାଯିବ; ଅନ୍ୟଥା କରିଲେ ପତିତ ହେବେ।

କ୍ଷୁଧାର୍ତୈର୍ନାନ୍ଯଥା ଵିପ୍ରା ଧର୍ମଵିଦ୍ଭିରିତି ସ୍ଥିତିଃ

ଏହି ନିୟମ: ଧର୍ମ ଜାଣିଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କେବଳ ଭୋକରେ ପିଡ଼ିତ ହେଲେ ଏହିପରି କରିପାରିବେ, ଅନ୍ୟଥା ନୁହେଁ।

ଵ୍ରତେନ ପାପଂ ପ୍ରଚ୍ଛାଦ୍ଯ କୁର୍ଵନ୍ ସ୍ତ୍ରୀଶୂଦ୍ରଦମ୍ଭନମ୍

ଏକଟି ବ୍ରତ ନେଇ ପାପକୁ ଲୁଚାଇ, ଯେଉଁମାନେ ମହିଳା ଓ ଶୂଦ୍ରମାନେଠାରେ ଠକେ।

ଛଦ୍ମନାଚରିତଂ ଯଚ୍ଚ ଵ୍ରତଂ ରକ୍ଷାଂସି ଗଚ୍ଛତି

ଯେଉଁ ବ୍ରତ ଚତୁରାଇରେ କରାଯାଏ, ସେହି ବ୍ରତ ରାକ୍ଷସମାନେ ପାଇଁଥାନ୍ତି।

ସ ଲିଙ୍ଗିନାଂ ହରେଦେନସ୍ତିର୍ଯଗ୍ଯୋନୌ ଚ ଜାଯତେ

ଯେଉଁଠାରେ ଲିଙ୍ଗୀ ଅନୁସ୍ଥାନୀଙ୍କୁ ଚୋରି କରାଯାଏ, ସେ ଜନ୍ମେ ଜନ୍ମେ ପଶୁ ଯୋନିରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ।