କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ପ୍ରତ୍ଯଯୋ ହ୍ଯର୍ଥମାତ୍ରେଣ ଯୋଗସାଧନମୁତ୍ତମମ୍

ଏକମାତ୍ର ବସ୍ତୁ ଉପରେ ଚିତ୍ତ ଏକାଗ୍ର ହେଲେ, ଏହା ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଯୋଗସାଧନ ହୁଏ।

ଧ୍ଯାନଂ ଦ୍ଵାଦଶକଂ ଯାଵତ୍ ସମାଧିରଭିଧୀଯତେ

ଧ୍ୟାନ ଯେତେବେଳେ ବାରଟି ଚକ୍ର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୁଏ, ତାହାକୁ ସମାଧି ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

ସାଧନାନାଂ ଚ ସର୍ଵେଷାମେତତ୍ସାଧନମୁତ୍ତମମ୍

ସମସ୍ତ ସାଧନାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଏହିଠାରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ସାଧନା ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।

ସମାସୀତାତ୍ମନଃ ପଦ୍ମମେତଦାସନମୁତ୍ତମମ୍

ନିଜକୁ ସ୍ଥିର କରି ବସିଲେ, ପଦ୍ମାସନକୁ ଆତ୍ମା ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଆସନ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

ଆସୀତାର୍ଧାସନମିଦଂ ଯୋଗସାଧନମୁତ୍ତମମ୍

ଏହି ଅର୍ଧାସନ ଯୋଗ ସାଧନା ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଉପାୟ।

ସମାସୀତାତ୍ମନଃ ପ୍ରୋକ୍ତମାସନଂ ସ୍ଵସ୍ତିକଂ ପରମ୍

ନିଜକୁ ସ୍ଥିର କରି ବସିଲେ, ସ୍ୱସ୍ତିକ ନାମକ ଆସନକୁ ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

ଅଗ୍ନ୍ଯଭ୍ଯାସେ ଜଲେ ଵାପି ଶୁଷ୍କପର୍ଣଚଯେ ତଥା

ଅଗ୍ନି ପାଖରେ, ଜଳରେ କିମ୍ବା ଶୁଖିଲା ପତ୍ର ଉପରେ ଅଭ୍ୟାସ କଲେ—

ସଶବ୍ଦେ ସଭଯେ ଵାପି ଚୈତ୍ଯଵଲ୍ମୀକସଂଚଯେ

ଶବ୍ଦ ହେଉଛି, ଭୟ ଅଛି, କିମ୍ବା ଅନେକ ଦେଉଳ ବା ପିଲାମାଟି ଥିବା ସ୍ଥାନରେ କେବେ ଅଭ୍ୟାସ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ନାଚରେଦ୍ ଦେହବାଧେ ଵା ଦୌର୍ମନସ୍ଯାଦିସଂଭଵେ

ଶରୀରରେ କଷ୍ଟ ବା ମନ ଖରାପ ହେବା ସମୟରେ ମଧ୍ୟ କେବେ ଅଭ୍ୟାସ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ନଦ୍ଯାସ୍ତୀରେ ପୁଣ୍ଯଦେଶେ ଦେଵତାଯତନେ ତଥା

ନଦୀ କୂଳରେ, ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ, କିମ୍ବା ଦେବତାଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ—

ଯୁଞ୍ଜୀତ ଯୋଗୀ ସତତମାତ୍ମାନଂ ମତ୍ପରାଯଣଃ

ଯେଉଁ ଯୋଗୀ ମୋତେ ନିରନ୍ତର ଭକ୍ତି କରେ, ସେ ସଦା ନିଜକୁ ଯୋଗରେ ଏକତ୍ର କରିବା ଉଚିତ।

ଗୁରୁଂ ଚୈଵାଥ ମାଂ ଯୋଗୀ ଯୁଞ୍ଜୀତ ସୁସମାହିତଃ

ଯୋଗୀ ମନକୁ ଏକାଗ୍ର କରି, ଗୁରୁ ଓ ମୋ ସହିତ ନିଜକୁ ଏକତ୍ର କରିବା ଉଚିତ।

ନାସିକାଗ୍ରେ ସମାଂ ଦୃଷ୍ଟିମୀଷଦୁନ୍ମୀଲିତେକ୍ଷଣଃ

ନାକର ଟିପରେ ଦୃଷ୍ଟି ରଖି, ଚକ୍ଷୁ ହଳକା ଖୋଲି ରଖିବା ଉଚିତ।

ସ୍ଵାତ୍ମନ୍ଯଵସ୍ଥିତଂ ଦେଵଂ ଚିନ୍ତଯେତ୍ ପରମେଶ୍ଵରମ୍

ନିଜ ହୃଦୟରେ ବସିଥିବା ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

ଧର୍ମକନ୍ଦସମୁଦ୍ଭୂତଂ ଜ୍ଞାନନାଲଂ ସୁଶୋଭନମ୍

ଧର୍ମର ମୂଳରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଜ୍ଞାନର ତଣ୍ଡିକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

ଚିନ୍ତଯେତ୍ ପରମଂ କୋଶଂ କର୍ଣିକାଯାଂ ହିରଣ୍ମଯମ୍

ପଦ୍ମର ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସୁନାର ମୁଖ୍ୟାଂଶକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

ଓଙ୍କାରଵାଚ୍ଯମଵ୍ଯକ୍ତଂ ରଶ୍ମିଜାଲସମାକୁଲମ୍

ଓଁକାର ଦ୍ୱାରା ବ୍ୟକ୍ତ ହୋଇଥିବା ଅବ୍ୟକ୍ତ, ରଶ୍ମିର ଜାଲରେ ଭରିଥିବାକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

ତସ୍ମିନ୍ ଜ୍ଯୋତିଷି ଵିନ୍ଯସ୍ଯସ୍ଵାତ୍ମାନଂ ତଦଭେଦତଃ

ସେଇ ଆଲୋକରେ ନିଜକୁ ଏକତାରେ ରଖିବା ଉଚିତ, ତାହା ସହିତ ଅଭିନ୍ନ ଭାବେ।

ତଦାତ୍ମା ସର୍ଵଗୋ ଭୂତ୍ଵା ନ କିଞ୍ଚିଦପି ଚିନ୍ତଯେତ୍

ତାପରେ ସମସ୍ତ ଠାରେ ବ୍ୟାପି ହୋଇ, କିଛି ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଚିନ୍ତଯିତ୍ଵା ତୁ ପୂର୍ଵୋକ୍ତଂ ହୃଦଯେ ପଦ୍ମମୁତ୍ତମମ୍

ପୂର୍ବରୁ ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୃଦୟର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପଦ୍ମକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ପରେ—

ମଧ୍ଯେ ଵହ୍ନିଶିଖାକାରଂ ପୁରୁଷଂ ପଞ୍ଚଵିଂଶକମ୍

ତାହାର ମଧ୍ୟରେ ଅଗ୍ନିର ଶିଖା ପରି ଚବିଶିତମ ପୁରୁଷକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

ଓଙ୍କରବୋଧିତଂ ତତ୍ତ୍ଵଂ ଶାଶ୍ଵତଂ ଶିଵମଚ୍ଯୁତମ୍

ଓଁକାର ଦ୍ୱାରା ବୋଧିତ ଶାଶ୍ୱତ, ଶୁଭ, ଅବିନାଶୀ ତତ୍ତ୍ୱକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

ତଦନ୍ତଃ ପରମଂ ତତ୍ତ୍ଵମାତ୍ମାଧାରଂ ନିରଞ୍ଜନମ୍

ତାହାର ଭିତରେ ଅତି ଶୁଦ୍ଧ, ଆତ୍ମାର ଆଧାର ହେଉଥିବା ପରମ ତତ୍ତ୍ୱକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

ଵିଶୋଧ୍ଯ ସର୍ଵତତ୍ତ୍ଵାନି ପ୍ରଣଵେନାଥଵା ପୁନଃ

ସମସ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରି, ପୁଣି ଓଁକାର ବା ଅନ୍ୟ ଉପାୟରେ—

ପ୍ଲାଵଯିତ୍ଵାତ୍ମନୋ ଦେହଂ ତେନୈଵ ଜ୍ଞାନଵାରିଣା

ସେଇ ଜ୍ଞାନର ଜଳରେ ନିଜ ଶରୀରକୁ ଭିଜାଇବା ଉଚିତ।

ଚିନ୍ତଯେତ୍ ସ୍ଵାତ୍ମନୀଶାନଂ ପରଂ ଜ୍ଯୋତିଃ ସ୍ଵରୂପିଣମ୍

ନିଜ ମନରେ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ, ସେଇ ପରମ ଆଲୋକ ଓ ତାଙ୍କର ନିଜସ୍ୱ ରୂପକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

ସର୍ଵଵେଦାନ୍ତସାରୋ ଽଯମତ୍ଯାଶ୍ରମମିତି ଶ୍ରୁତିଃ

ଏହି ଉପଦେଶ ସମସ୍ତ ବେଦାନ୍ତର ସାର; ଶାସ୍ତ୍ର କହିଛି ଏହା ସମସ୍ତ ଆଶ୍ରମ ଚାରିଏଠାରୁ ଉପରେ।

ଦ୍ଵିଜାତୀନାଂ ତୁ କଥିତଂ ଭକ୍ତାନାଂ ବ୍ରହ୍ମଚାରିଣାମ୍

ଏହି ଉପଦେଶ ଦ୍ୱିଜ ଭକ୍ତମାନେ ଓ ଯେଉଁମାନେ ଅଧ୍ୟୟନ କରୁଛନ୍ତି ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ କହାଯାଇଛି।

ସଂତୋଷଃ ସତ୍ଯମାସ୍ତିକ୍ଯଂ ଵ୍ରତାଙ୍ଗାନି ଵିଶେଷତଃ

ସନ୍ତୋଷ, ସତ୍ୟବାଦିତା ଓ ଆସ୍ଥା ଏହିମାନେ ବ୍ରତର ମୁଖ୍ୟ ଅଂଶ।